Szerzenie się koronawirusa w Izraelu i na terytoriach palestyńskich podnosi pytania w Gazie dotyczące stosunków z Izraelem w sprawach opieki zdrowotnej, ekonomii i na poziomie politycznym.

Obawiając się, że wybuch epidemii koronawirusa w Strefie Gazy może spowodować poważny kryzys, Hamas groził, że jeśli finansowa pomoc z Kataru opóźni się, zaogni to konflikt z Izraelem i „poślą połowę izraelskiego społeczeństwa do schronów”, podnosząc tym samym szerzenie się wirusa w Izraelu.  Rzecznik militarnego skrzydła Hamasu żądał także, by Izrael zwolnił członków Hamasu ze swoich więzień, by zapobiec ich zarażeniu chorobą. 

Zwolennicy Hamasu debatowali w mediach społecznościowych, jaki jest najlepszy sposób prowadzenia obecnie konfliktu z Izraelem. Jedni wyrażali poparcie dla gróźb Hamasu, wzywając do wykorzystania epidemii, by pogłębić konflikt z Izraelem przez strzelanie rakietami lub wysyłanie balonów przenoszących wirusa na jego terytorium. Inni, jak były burmistrz Chan Junis, dr Fajez Abu Szamala, odrzucał te pomysły, argumentując, że to jest czas na humanitaryzm, nawet wobec wroga, by utrzymać zawieszenie broni z Izraelem i pchnąć do przodu umowę o wymianie jeńców.

Poniżej podajemy niektóre wypowiedzi na ten temat zwolenników Hamasu w mediach społecznościowych i w związanej z Hamasem prasie.

Hamas grozi: rakiety zmuszą Izraelczyków do zbierania się w schronach, podnosząc w ten sposób szerzenie się wirusa   

Według libańskiej gazety „Al-Akhbar” Hamas poinformował Izrael via Egipt i Katar, że Gaza nie będzie w stanie uporać się z finansowymi konsekwencjami kryzysu zdrowotnego spowodowanego przez wirusa i  że w reakcji na opóźnianie przez Izrael comiesięcznego pakietu pomocowego z Kataru jako część restrykcji poruszania się przez przejścia graniczne,  Hamas może „nasilić [konflikt] w terenie na granicy [Gaza-Izrael]”. Gazeta przytaczała źródła Hamasu, mówiące, że „[ruch] oporu może posłać połowę izraelskiego społeczeństwa do schronów, co podniesie liczbę przypadków koronawirusa i spowoduje, że Izrael straci panowanie [nad szerzeniem się epidemii]”. Wraz z tymi groźbami Hamas wzywał także Egipt i Katar do wywierania nacisku na Izrael, by zaopatrzył Gazę w wyposażenie medyczne do radzenia sobie z epidemią koronawirusa[1]. 22 marca poinformowano, że z powodu wybuchu epidemii koronawirusa Emir Kataru, który co miesiąc dostarczał Gazie pomocy finansowej, rozkazał dostarczyć do Gazy 150 milionów dolarów przez najbliższych sześć miesięcy[2].

Pomysł atakowania Izraela w tym czasie wyrazili także zwolennicy Hamasu w mediach społecznościowych, którzy napisali, że ataki rakietowe z Gazy zmusiłyby Izraelczyków do gromadzenia się w schronach, podnosząc w ten sposób wśród nich liczbę przypadków COVID-19. Kilku odrzuciło ten pomysł z powodu tego, że nawet podczas wojny nie wolno tracić z pola widzenia moralnych wartości.

Były burmistrz Chan Junis: Naszym moralnym obowiązkiem jest utrzymanie zawieszenia broni i bycie miłosiernym, nawet wobec wroga

We wpisie z 13 marca 2020 r. na swojej stronie Facebooka dr Fajez Abu Szamala, były burmistrz Chan Junis w Strefie Gazy, a obecnie publicysta gazety Hamasu „Filastin”, wezwał ruch do zadeklarowania zawieszenia broni na czas kryzysu koronawirus i napisał: „Jak długo nasz izraelski wróg jest zarażony koronawirusem, nasze arabskie wartości zmuszają nas do zachowania zawieszenia broni na tym etapie! Bądźmy miłosierni, nawet wobec naszych wrogów”[3].

Post na Facebooku Fajeza Szamali

Post Szamali wywołał dziesiątki odpowiedzi, kilka popierających go, ale większość napisana przez ludzi, którzy odrzucali jego stanowisko. Niektórzy nawet kwestionowali autentyczność tego postu i zastanawiali się, czy jego konto nie zostało zahakowane.

Saladin Al-Ajjyoubi był miłosierny wobec swoich wrogów-krzyżowców; Nawet na wojnie istnieją reguły  

Użytkownik Facebooka, Abu Hussam Mousa, który poparł Abu Szamalę, napisał: „Kiedy Saladin Al-Ajjoubi walczył z krzyżowcami pod [wodzą] Ryszarda Lwie Serce, było między stronami sześciomiesięczne zawieszenie broni… [Kiedy] Ryszard zachorował… Saladin wysłał mu dar z jabłek i śniegu [by zmniejszyć jego gorączkę]. Niektórzy historycy chwalili czyn Saladina, który odzwierciedla najwyższe islamskie wartości i moralność, podczas gdy inni atakowali go… Każda strona [kontrowersji] miał argumenty i dowody, ale nie wolno nam zapominać, że to był bohaterski dowódca Saladin”.

W innym komentarzu Hossam Mousa napisał: „Także na wojnie istnieją reguły, prawa i pewne moralne i ludzkie [względy]. Na przykład, zakładników nie wolno zabijać, ale trzeba ich karmić i dbać o nich, a rannych trzeba opatrzyć. Jest zakazane zabijanie dzieci, kobiet i starców lub ścinanie drzew. Porozumień i traktatów trzeba dotrzymywać. To prawda, niektórzy [zachowują się] barbarzyńsko i brutalnie podczas wojny, co odzwierciedla ich brak wartości, moralności i człowieczeństwa. Ale nasza wiara islamska nakazuje nam zachowywać się cywilizowanie i przestrzegać wspomnianych wyżej [zasad]”[4].

Nie wolno nam być miłosiernymi wobec Żydów, których spiski są tak często wymienione w Koranie; powinniśmy wysłać im balony przenoszące wirusa  

Wielu użytkowników, którzy sprzeciwiali się wpisowi Abu Szamali, pisało, że arabskie i islamskie reguły wojny nie odnoszą się do konfliktu z Izraelem.  Na przykład, użytkownik Mousa Isma’il, napisał: „Drogi Doktorze [Abu Szamala], te [twoje wypowiedzi] odnoszą się do [wojny i] okupacji między państwami, nie zaś do tych, którzy ukradli twój dom i ziemię i zamordowali twoją rodzinę. Nie jestem przekonany”.

Użytkowniczka „Fatma D Dziennikarka” napisała w odniesieniu do Izraelczyków: „Kim oni są właściwie, że powinniśmy być wobec nich miłosierni? Dlaczego? Czy byli miłosierni wobec nas w trzech wojnach [w Gazie, w 2008, 2012 i 2014 r.], że mamy być miłosierni wobec nich teraz?… Doktorze [Abu Szamala], usuń swój post, a Allah będzie z ciebie zadowolony. Jedna trzecia Koranu jest poświęcona podstępom, spiskom i wrogości Żydów. Allah poświęcił im jedną trzecią swojej wzniosłej księgi. A ty chcesz być wobec nich miłosierny?”

Użytkownik Mohamed Dżehad napisał: „Dr [Abu Szamala], to jest [dla nas] okazja. To jest pora dla nas [zmuszenia ich] do gromadzenia się w schronach, żeby choroba rozeszła się szeroko wśród nich”. Użytkownik ‚Abed Alkader Almobajed napisał: „Jeśli ten wirus wejdzie do [Gazy], Boże broń, kiedy jesteśmy pod oblężeniem, wyślemy go do nich, używając balonów” [5].

Debata na forum zidentyfikowanym jako forum Hamasu: Atak rakietowy na twór syjonistyczny podwoi liczbę przypadków  COVID-19

Podobna debata miała miejsce na forum paldf.net, identyfikowanym z Hamasem. W reakcji na doniesienie w izraelskich mediach, które pisały o możliwości złamania przez Hamas zawieszenia broni z Izraelem podczas epidemii koronawirusa, użytkownik Kassem Al-Madżd napisał: „Grad rakiet na twór [syjonistyczny] z pewnością podwoi i powiększy liczbę przypadków  [COVID-19]”.

Użytkownik Mounir Hamdi odrzucił pomysł Al-Madżda, pisząc: „Nawet diabeł nie myśli jak ty. Wiedz, że będziemy za to cierpieli. To nam nie przysporzy korzyści, chyba że [ruch] oporu zdecyduje o reakcji na [incydent, w którym palestyńscy] więźniowie w Izraelu zarażą się wirusem. W takim wypadku [ruch] oporu będzie miał uzasadnienie, by odpowiedzieć i odwrócić sytuację wszystkich”.

Użytkownik ISM2020 odpowiedział na post Al-Madżda, pisząc: „[To] są świetne [pomysły], ale mają konsekwencje. Potem nikt w regionie nie będzie mógł powiedzieć Izraelowi ‘przestań atakować Gazę’. Nikt nie będzie w stanie pomóc Gazie, jeśli znajdzie się pod brutalnym atakiem [izraelskim[, Boże broń. Musimy rozważyć koszty i korzyści, i ocenić delikatną sytuację”[6].

Odpowiedź Mounira Al-Hamdiego na post Kassema Al-Madżda

Popierający Hamas dziennikarze: Epidemia koronawirusa jest historyczną okazją do umowy o wymianie więźniów

Po wybuchu epidemii koronawirusa Hamas wezwał Izrael do zwolnienia z więzień Palestyńczyków. W poście na Telegram post, rzecznik Brygad   ‚Izz Al-Din Al-Kassam Hamasu, Abu ‚Obeida, napisał: „Podkreślamy, że życie i dobrostan więźniów są czerwoną linią, i że syjonistyczny wróg musi zwolnić członków naszego [palestyńskiego] ludu, którzy są uwięzieni, ponieważ nie jest w stanie chronić ich i dać im godnych warunków, które uchronią ich od chorób i epidemii… Przywództwo [ruchu] oporu prowadzi konsultacje i nieustanną ocenę w swojej wspólnej kwaterze wojennej o właściwych posunięciach, jakie należy podjąć w świetle poważnego rozwoju sytuacji, która zagraża zdrowiu naszych więźniów” [7].

Także zwolennicy Hamasu wzywali do użycia epidemii koronawirusa jako okazji do przepchnięcia umowy o wymianie więźniów między Hamasem i Izraelem. W innym poście z 13 marca na swojej stronie Facebook dziennikarz Fajez Abu Szamala napisał, że Izrael zwalnia z powodu epidemii niepolitycznych więźniów i że Hamas powinien wykorzystać okazję, by próbować wynegocjować umowę o wymianie więźniów. W poście z 14 marca dodał: „Powtarzam moje wezwanie do Hamasu: [wybuch epidemii] koronawirusa dał wam historyczna okazję na zawarcie umowy o wymianie więźniów! Przedyskutujcie to z Egiptem i innymi [pośrednikami]!”[8]

Inny publicysta „Filastin”, ‚Issam Szawer, napisał 14 marca: „Wierzę, że najlepszą opcją dla okupacyjnego państwa ‘Izraela’ jest zawarcie umowy o wymianie więźniów ze stroną palestyńską [przez] opróżnienie więzień i pozbycie się odpowiedzialności [za palestyńskich więźniów] w zamian za swoich żołnierzy przetrzymywanych w Gazie… Nie wiemy, jaki punkt został osiągnięty w rozmowach w kierunku umowy, ale wiemy, że państwo okupacyjne boi się odpowiedzialności, jeśli jakaś katastrofa spadnie na naszych więźniów w ich więzieniach, i boi się także o swoich żołnierzy w Gazie, których może dotknąć jakaś katastrofa podczas szerzenia się koronawirusa. Tak więc, wróg nie ma wyboru, poza rezygnacją ze swoich warunków i zaakceptowaniem tego, co proponuje [ruch] oporu, żeby można było zgodzić się na [umowę]” [9].


[1] Al-Akhbar (Lebanon), March 21, 2020.

[2] Twitter.com/QatarNews Agency, March 22, 2020. Qatar acts as a mediator between Hamas and Israel, and delivers aid to Gaza which greatly impacts its economy and gives Qatar leverage over Hamas. For more on this see MEMRI Special Dispatch No. 7776 – Palestinian Authority Furious At Qatar For Financing Hamas, Accuses It Of Perpetuating Palestinian Schism, Serving U.S. And Israeli Interests – November 27, 2018.

[3]  Facebook.com/hazem.aboshmalah.3, March 13, 2020.

[4] Facebook.com/hazem.aboshmalah.3, March 13, 2020.

[4] Facebook.com/hazem.aboshmalah.3, March 13, 2020.

[5] Paldf.net, March 21, 2020.

[6] T.me/spokesman2019, t.me/qassambrigades, March 19, 2020.

[7] Facebook.com/hazem.aboshmalah.3, March 13, 14, 2020.

[9] Filastin (Gaza), March 14, 2020.