Wprowadzenie
Niniejszy artykuł, trzeci w serii o obrazie Żyda w oczach islamskich władz Iranu, zajmuje się tym jak pokazywany jest Żyd w karykaturach publikowanych na oficjalnych witrynach internetowych Iranu i porównuje te karykatury z klasycznymi europejskimi karykaturami antysemickimi oraz obrazowaniem Żydów w poprzednich stuleciach. Analiza karykatur irańskich pokazuje wyraźnie zamiar dehumanizacji Żydów w celu upokorzenia ich i odebrania im człowieczeństwa – aby łatwiej kształtować dystans emocjonalny i ich alienację.
Karykatury przedstawiają Żydów jako zwierzęta lub w połączeniu ze zwierzętami znanymi z okrucieństwa i innych negatywnych cech oraz ze strachu i obrzydzenia, jakie wywołują u ludzi – węże, świnie, wilki, szerzące choroby robactwo i tym podobne, jak gdyby wskazując, że unikanie ich lub zabijanie ich powinno być uznane za istotne dla ochrony życia ludzkiego.
Władze irańskie czerpią inspirację do tych karykatur z kilku źródeł. Pierwsze, motyw cech fizycznych pochodzi bez wątpienia z klasycznego antysemityzmu europejskiego – na przykład średniowieczne przedstawianie Judensau czyli Żydów ssących wymiona maciory, oraz wąż, główny motyw Protokołów mędrców Syjonu. Drugie, władze czerpią z islamskich motywów Żydów jako potomków małp i świń, jak to wspomina Koran. Trzecim jest unikatowo perski i irański motyw Żydów jako psów – w tej kulturze psy uznawane są nie tylko za nieczyste, ale niedotykalne.
Poniżej podajemy przykłady różnych form dehumanizacji Żydów w karykaturach opublikowanych na oficjalnych witrynach internetowych reżimu irańskiego.
Żyd jako wąż
Europejskie teksty antysemickie od końca XVIII do początków XX wieku powszechnie używały węży, symbolizując przebiegłość i zdradzieckość. Irańscy karykaturzyści często łączą węża z Gwiazdą Dawida.
Inspiracja
Żyd Dreyfus. Musee des Horreurs series, Francja, 1900.[1]
Interpretacja irańska
Publikacja irańska (w posiadaniu MEMRI), która omawia Protokoły mędrców Syjonu, okazuje rzekomą ekspansję Żydów na ziemiach muzułmańskich, przedstawioną jako wąż z Gwiazdą Dawida (patrz MEMRI Special Dispatch No. 98, The Protocols of the Elders of Zion, an Iranian Perspective, 7 czerwca 2000).
Javan(Iran), 24 sierpnia 2012
Javan (Iran), 16 maja 2012
Fars (Iran), 20 sierpnia 2012
Nassim, (Iran), 15 września 2012
Nassim (Iran), 27 października 2012
Fars (Iran), 16 września 2012
Javan (Iran), 19 maja 2012
Javan (Iran), 9 września 2012
Javan (Iran), 16 września 2012
Fars (Iran), 20 grudnia 2012
Fars (Iran), 30 stycznia 2013
„Judensau” – Maciora Żyda
Judensau, „maciora Żyda” jest wizualnym motywem antysemickim z Średniowiecza, szeroko przedstawianym w rzeźbach i rysunkach z tego okresu, pokazująca Żydów ssących wymiona maciory.
Inspiracja
Wittenberg: Wolfgang Meissner (Niemcy), 1596.[2]
Judensau w katedrze Regensburg, Niemcy.[3]
The Iranian Interpretation
Rahma, Fars (Iran), 7 września 2012
Żyd jako robak
Żydzi byli przedstawiani w Europie jak robaki wyżerające społeczeństwo i ludzkość od środka, powodując gnicie. Karykaturzyści irańscy używają tego samego motywu z tym samym zamiarem.
Inspiracja
Der Stürmer (Niemcy), Listopad 1931[4]
Interpretacja irańska
Javan (Iran), 3 października 2010
Fars (Iran), 15 sierpnia 2012
Gerdab (Iran), 16 maja 2011
Awalnews.ir (Iran), 4 grudnia 2012
Fars (Iran), 18 listopada 2012.
Żyd jako pająk
Karykatury europejskie pokazywały Żydów jako pająki oplatające siecią narody, a także cały świat; współcześni karykaturzyści irańscy przyjęli ten sam motyw.
Inspiracja
Der Stürmer (Niemcy), Luty 1930.[5]
Interpretacja irańska
Javan (Iran), 23 kwietnia 2012
Rahma, Fars (Iran), 29 czerwca 2012
Żyd jako ośmiornica
Podobnie jak na obrazach europejskich, motyw Żyda jako ośmiornicy z mackami sięgającymi wszędzie, jest używany przez irańskich karykaturzystów.
Inspiracja
Antysemicka karykatura, Josef Plank, około 1938[6]
Interpretacja irańska
Qodsna (Iran), 11listopada 2012
Żydzi jako robactwo
W Europie Żydzi byli powszechnie przedstawiani jako robactwo – nocne, szerzące choroby stworzenia, wywołujące strach i obrzydzenie. Dzisiaj reżym irański robi to samo.
Inspiracja
„Szczury. Zniszcz je” plakat z okupowanej Danii z lat 1940. [7]
Das Kleine Blatt (Wiedeń), 2 lutego 1939.[8]
Interpretacja irańska
Javan (Iran), 6 sierpnia 2012
Fars (Iran), 18 sierpnia 2012
Jam News (Iran), 3 lipca 2012
Fars (Iran), 25 marca 2013
Fars (Iran), 18 listopada 2012
Javan (Iran), 17 maja 2011
Jam News (Iran), 17 kwietnia 2012
Fars (Iran), 12 kwietnia 2012
Fars (Iran), 26 sierpnia 2012
Żyd jako wilk
Irańscy karykaturzyści zaadoptowali europejskie przedstawianie Żyda jako żarłocznego wilka.
Inspiracja
Der Stürmer (Niemcy), 1943.[9]
Interpretacja irańska
Zitova.ir(Iran), 20 maja 2012
Fars (Iran), 5 czerwca 2012
Żydzi jako potomkowie małp i świń
Irańskie karykatury antysemickie używają także islamskiego motywu antysemickiego z Koranu (5:60), przedstawiającego Żydów jako potomków małp i świń.
Rooz (Iran), 2 lutego 2013
Fars (Iran), 16 września 2012
Żyd jako pies
Karykatury irańskie pokazują Żydów jako psy; psy są w społeczeństwie irańskim uważane za nieczyste i niedotykalne.
Fars (Iran), 3 grudnia 2012
IRNA (Iran), 19 września 2012
Fars (Iran), 14 listopada 2011
Aviny News (Iran), 29 stycznia 2012
Fars (Iran), 16 kwietnia 2013
* E. Zigron jest pracownikiem badawczym w MEMRI.
—————————————————
[1] http://www.histoire-image.org/site/etude_comp/etude_comp_detail.php?i=789
[2] Einblattdruck mit Darstellung der Wittenberger Judensau (Wittenberg: Wolfgang Meissner 1596), http://digitalcommons.usu.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1284&context=etd
[3] http://www.concordatwatch.eu/showkb.php?org_id=858&kb_header_id=43191&kb_id=3697
[4] „Żydowski robak” wyżera jabłko “gospodarki niemieckiej”. Tekst: “Kiedy coś jest zgniłe, stoi za tym Żyd”.
http://www.antisemitism.org.il/eng/Arab_Anti_Semitism
[5] „Żydowski pająk” chwyta Niemców w swoją sieć i “ich wysysa”; karykatura nosi tytuł “Wyssani”. http://www.antisemitism.org.il/eng/Arab_Anti_Semitism
[6] http://www.antisemitism.org.il/eng/Arab_Anti_Semitism
[7] http://www.nybooks.com/blogs/nyrblog/2011/oct/20/why-mice/
[8] Żydowskie szczury wymiecione z Niemiec otrzymują odmowę wstępu do krajów demokratycznych, które atakują antysemicką politykę nazistów. http://notthelatestnews.blogspot.co.il/2012/02/nazi-editorial-cartoon-on-jews-1939.html [9] Rysunek, zatytułowany “Filozofia wilka”, pokazuje wilka “kultury bolszewizmu” z oczyma z Gwiazd Dawida, pożerającego owcę. Tekst: „Rebe, owca wie, co się dzieje, dopiero, kiedy jest pożerana”. http://www.antisemitism.org.il/eng/Arab_Anti_Semitism
