{"id":853,"date":"2009-12-07T00:00:00","date_gmt":"2009-12-07T00:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www2.memri.org\/polaco\/kuwejccy-liberalowie-krytykuja-zadanie-islamistow-by-parlamentarzystki-nosily-zaslone\/853"},"modified":"2016-12-01T23:20:20","modified_gmt":"2016-12-01T23:20:20","slug":"kuwejccy-liberalowie-krytykuja-zadanie-islamistow-by-parlamentarzystki-nosily-zaslone","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/kuwejccy-liberalowie-krytykuja-zadanie-islamistow-by-parlamentarzystki-nosily-zaslone\/853","title":{"rendered":"Kuwejccy libera\u0142owie krytykuj\u0105 \u017c\u0105danie islamist\u00f3w, by parlamentarzystki nosi\u0142y zas\u0142on\u0119"},"content":{"rendered":"
\n

Wprowadzenie<\/strong><\/p>\n

W maju 2009 roku, po raz pierwszy w historii tego kraju, cztery kobiety zosta\u0142y wybrane do kuwejckiego parlamentu. Dwie z nich \u2013 dr Asil Al-Awadi i dr Rola Dashti \u2013 nie nosz\u0105 zas\u0142ony i od dnia ich wyboru islami\u015bci w kraju domagaj\u0105 si\u0119, by by\u0142y zobowi\u0105zane do noszenia jej.<\/p>\n

Cz\u0142onek parlamentu Muhammad Hayef zaapelowa\u0142 do ministra dziedzictwa i ministra sprawiedliwo\u015bci, Rasheda Al-Hammada z \u017c\u0105daniem formalnego potwierdzenia prawa Kuwejtu, kt\u00f3re stanowi, \u017ce \u201ewarunkiem dla kobiet, by g\u0142osowa\u0142y i mog\u0142y by\u0107 wybrane, jest podporz\u0105dkowanie regu\u0142om i warunkom prawa szariatu<\/em>\u201d. W odpowiedzi ministerstwo dziedzictwa religijnego wyda\u0142o fatw\u0119<\/em> stwierdzaj\u0105c\u0105, \u017ce parlamentarzystki musz\u0105 nosi\u0107 zas\u0142on\u0119, tak jak wszystkie inne kobiety muzu\u0142ma\u0144skie. Fatwa<\/em> stwierdza\u0142a, \u017ce \u201ewyst\u0119puj\u0105c przed m\u0119\u017cczyznami z ni\u0105 niespokrewnionymi, muzu\u0142ma\u0144ska kobieta musi przestrzega\u0107 wymogu szariatu<\/em> i nosi\u0107 zas\u0142on\u0119 kryj\u0105c\u0105 ca\u0142e jej cia\u0142o z wyj\u0105tkiem twarzy i r\u0105k. [Ponadto] zas\u0142ona nie mo\u017ce by\u0107 zbyt przezroczysta, by nie ujawni\u0107 \u017cadnej cz\u0119\u015bci cia\u0142a, nie mo\u017ce by\u0107 obcis\u0142a, by nie ujawni\u0107 jej figury i w \u017caden spos\u00f3b nie mo\u017ce przyci\u0105ga\u0107 wzroku m\u0119\u017cczyzn\u201d<\/a> [1]<\/a><\/p>\n

Parlamentarzy\u015bci islami\u015bci uznali fatw\u0119<\/em> za wi\u0105\u017c\u0105c\u0105 i stwierdzili, \u017ce \u201czas\u0142ona jest obowi\u0105zkiem prawnym i religijnym\u201d[2]<\/a> . Libera\u0142owie, z drugiej strony, w\u0142\u0105cznie z samymi parlamentarzystkami, argumentowali, \u017ce fatwa<\/em> narusza demokratyczny charakter Kuwejtu i \u017ce takie fatwy<\/em> gro\u017c\u0105 zamian\u0105 Kuwejtu w pa\u0144stwo talib\u00f3w. Wskazali tak\u017ce, \u017ce ta fatwa jest sprzeczna z konstytucj\u0105 Kuwejtu, kt\u00f3ra utrzymuje w mocy indywidualn\u0105 wolno\u015b\u0107, i dlatego nie mo\u017ce by\u0107 wi\u0105\u017c\u0105ca, poniewa\u017c konstytucja jest najwy\u017cszym prawnym autorytetem[3]<\/a> .<\/p>\n

11 pa\u017adziernika 2009 r. parlamentarzystka dr Rola Dashti zaproponowa\u0142a zniesienie klauzuli w prawie wyborczym, wymagaj\u0105cej, by kandydatki do parlamentu podporz\u0105dkowa\u0142y si\u0119 prawu szariatu<\/em>[4]<\/a> .<\/p>\n

28 pa\u017adziernika 2009 r. S\u0105d Konstytucyjny odrzuci\u0142 pow\u00f3dztwo wniesione przez prawnika Hamada Al-Nashi\u2019ego przeciwko dw\u00f3m parlamentarzystkom, kt\u00f3re nie nosz\u0105 zas\u0142ony, w kt\u00f3rym \u017c\u0105da\u0142 on odebrania im cz\u0142onkostwa w parlamencie za pogwa\u0142cenie szariatu<\/em>. S\u0105d wyda\u0142 postanowienie, \u017ce \u201eprawa islamskiego szariatu<\/em> nie maj\u0105 si\u0142y wi\u0105\u017c\u0105cej takiej jak podstawowe prawa [pa\u0144stwowe], chyba \u017ce interweniowa\u0142 prawodawca i tak ustanowi\u0142 (\u2026) Konstytucja Kuwejtu nie stanowi, \u017ce szariat<\/em> \u2013 to jest, prawo islamskie \u2013 jest jedynym \u017ar\u00f3d\u0142em prawodawstwa ani nie uniemo\u017cliwia prawodawcy korzystania z innych \u017ar\u00f3de\u0142 [prawodawstwa], z uwagi na [potrzeby] ludzi. Ponadto konstytucja gwarantuje ca\u0142kowit\u0105 wolno\u015b\u0107 religijn\u0105 i osobist\u0105 i zabrania dyskryminacji (\u2026) w oparciu o religi\u0119 lub p\u0142e\u0107\u201d[5]<\/a> .<\/p>\n

Parlamentarzystka Asil Al-Awadi z zadowoleniem przyj\u0119\u0142a decyzj\u0119 s\u0105du stwierdzaj\u0105c, \u017ce jest to triumf kuwejckiego konstytucjonalizmu i zako\u0144czy debat\u0119 o zas\u0142onach, kt\u00f3ra zabiera\u0142a czas parlamentowi. Parlamentarzystka Rola Dashti powiedzia\u0142a: \u201eMy, cztery parlamentarzystki, b\u0119dziemy nadal reprezentowa\u0107 nar\u00f3d kuwejcki w najlepszy mo\u017cliwy spos\u00f3b (\u2026) To nie jest tylko triumf dla dw\u00f3ch parlamentarzystek, ani [nawet] dla kobiet w Kuwejcie \u2013 to jest triumf demokracji\u201d. Wyja\u015bni\u0142a, \u017ce mimo i\u017c parlament nie jest miejscem \u015bwi\u0119tym ani domem modlitw, kobiety b\u0119d\u0105 ubrane skromnie i elegancko. Doda\u0142a, \u017ce decyzja s\u0105du k\u0142adzie kres pr\u00f3bom \u201etych, kt\u00f3rzy pragn\u0105 \u015bci\u0105gn\u0105\u0107 Kuwejt z powrotem [do wcze\u015bniejszej epoki]\u201d[6]<\/a> .<\/p>\n

Parlamentarzysta Muhammad Hayef powiedzia\u0142 ze swej strony, \u017ce planuje odwo\u0142anie si\u0119 od tej decyzji S\u0105du Konstytucyjnego i wezwa\u0142 parlamentarzystki Dashti i Awadi do \u201cpodporz\u0105dkowania si\u0119 prawu Allaha (\u2026) \u017ceby odwr\u00f3ci\u0107 kart\u0119 i zd\u0142awi\u0107 burz\u0119, kt\u00f3ra pchn\u0119\u0142a kraj w kryzys [spowodowany] niepos\u0142usze\u0144stwem wobec praw Allaha\u201d<\/a> [7]<\/a> .<\/p>\n

Fatwa<\/em>ministerstwa dziedzictwa i decyzja s\u0105du na nowo rozpali\u0142y debat\u0119 mi\u0119dzy dwoma obozami w Kuwejcie, tj. mi\u0119dzy islamistami i libera\u0142ami, o charakter pa\u0144stwa kuwejckiego i o ostateczne \u017ar\u00f3d\u0142o w\u0142adzy \u2013 prawo szariatu<\/em> czy prawa stanowione.<\/p>\n

Poni\u017cej podajemy fragment reakcji liberalnych autor\u00f3w pot\u0119piaj\u0105cych fatw\u0119 i pr\u00f3by narzucenia swoich pogl\u0105d\u00f3w przez kuwejckich islamist\u00f3w na ca\u0142e spo\u0142ecze\u0144stwo.<\/p>\n

Fatwa: Zamach na konstytucj\u0119 Kuwejtu<\/strong><\/p>\n

Artyku\u0142 redakcyjny w kuwejckiej gazecie \u201eAl-Jarida\u201d, opublikowany w dzie\u0144 po wydaniu fatwy<\/em>, stwierdza: \u201eFatwa ministerstwa dziedzictwa jest ni mniej ni wi\u0119cej tylko zamachem na konstytucj\u0119 [Kuwejtu], grzmi\u0105cym wezwaniem do wojny domowej, ciosem w zasady kuwejckiego spo\u0142ecze\u0144stwa. Jako taka, nie powinna pozosta\u0107 bez odpowiedzi (\u2026) Ministerstwo dziedzictwa pope\u0142ni\u0142o wczoraj przest\u0119pstwo, poniewa\u017c [ta fatwa<\/em>] jest spiskiem, by zast\u0105pi\u0107 re\u017cim \u2013 spiskiem, kt\u00f3ry jest aprobowany przez pewnych ludzi, zach\u0119cany przez ludzi wp\u0142ywowych i wzbudza [emocje] ludzi niewykszta\u0142conych i zacofanych.<\/p>\n

Wzywamy energiczne si\u0142y spo\u0142ecze\u0144stwa kuwejckiego, by przedstawi\u0142y tej fatwie<\/em> zwarty front i pytamy premiera, jak mo\u017ce to usprawiedliwia\u0107 (\u2026) Niech wyja\u015bni stanowisko pa\u0144stwa [w tej kwestii] (\u2026) [Niech wyja\u015bni], jaki jest status konstytucji wobec fatw<\/em>, kt\u00f3rych celem jest zniesienie jej. (\u2026) Mamy tak\u017ce pytanie do parlamentarzyst\u00f3w, do si\u0142 politycznych i spo\u0142ecze\u0144stwa obywatelskiego: czy wszyscy rozumiemy, \u017ce jest to systematyczna [pr\u00f3ba] zniszczenia rz\u0105du i ryzykowanie przysz\u0142o\u015bci pa\u0144stwa, spo\u0142ecze\u0144stwa i kolejnych pokole\u0144? (\u2026)\u201d[8]<\/a><\/p>\n


\nKarykatura w \u201cAl-Jarida\u201d pokazuje Kuwejt owini\u0119ty w zas\u0142on\u0119[9]<\/a><\/p>\n

Parlamentarzy\u015bci musz\u0105 wyst\u0105pi\u0107 w obronie indywidualnej wolno\u015bci<\/strong><\/p>\n

Publicystka kuwejcka Iqbal Al-Ahmad wezwa\u0142a kuwejckich parlamentarzyst\u00f3w do obrony wolno\u015bci gwarantowanych przez konstytucj\u0119. Zwracaj\u0105c si\u0119 do parlamentarzystek napisa\u0142a: \u201eDrogie parlamentarzystki (\u2026) Musicie podkre\u015bla\u0107 znaczenie artyku\u0142\u00f3w konstytucji, kt\u00f3re gwarantuj\u0105 [indywidualn\u0105] wolno\u015b\u0107 (\u2026) Parlamentarzy\u015bci obu p\u0142ci musz\u0105 wyst\u0105pi\u0107 przeciwko powtarzanym w imi\u0119 religii pr\u00f3bom w tym parlamencie, by [odm\u00f3wi\u0107] indywidualnej wolno\u015bci dotycz\u0105cej ubioru, edukacji i stylu \u017cycia (\u2026)\u201d[10]<\/a><\/p>\n

Kuwejtowi grozi zostanie pa\u0144stwem szariatu<\/em><\/strong><\/p>\n

Kuwejcki publicysta Muhammad Musaid Al-Saleh napisa\u0142: \u201cCzy Kuwejt mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 pa\u0144stwem wyznaniowym? S\u0105dz\u0105c po rosn\u0105cej [popularno\u015bci ruchu islamist\u00f3w] oceniam, \u017ce takie pa\u0144stwo istotnie nastanie i \u017ce \u2018czarne namioty\u2019 [tj. zakwefione kobiety] zape\u0142ni\u0105 jego ulice. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 w parlamencie nale\u017cy do brodatych konserwatyst\u00f3w \u2013 te si\u0142y, kt\u00f3re zacz\u0119\u0142y promowa\u0107 idee religijne, takie jak niedopuszczanie do mieszania p\u0142ci na uniwersytetach lub wykluczanie kobiet z parlamentu, by by\u0142y wi\u0119\u017aniami we w\u0142asnych domach (\u2026)<\/p>\n

Dziwne jest to, \u017ce te si\u0142y religijne wykorzystuj\u0105 [zar\u00f3wno] religi\u0119, jak i [\u015bwieckie] prawo (\u2026) [np. odwo\u0142ywanie si\u0119] do fatw<\/em> przez ministerstwo dziedzictwa w sprawach szariatu,<\/em> [ale tak\u017ce] apelowanie do S\u0105du Konstytucyjnego [w pr\u00f3bie] zamienienia go w religijny s\u0105d szariatu<\/em>. W ko\u0144cu wszystko jest mo\u017cliwe. Smutne, \u017ce pa\u0144stwo wype\u0142nia [umys\u0142y] obywateli religijn\u0105 [propagand\u0105] przez programy w swoich kana\u0142ach medialnych i w ten spos\u00f3b szerzy ekstremizm bardziej ni\u017c promuje umiarkowanie, do kt\u00f3rego nawo\u0142uje. Wolne spo\u0142ecze\u0144stwo musi dzia\u0142a\u0107, by uchroni\u0107 Kuwejt przed staniem si\u0119 pa\u0144stwem wyznaniowym (\u2026)\u201d[11]<\/a><\/p>\n

Re\u017cim musi po\u0142o\u017cy\u0107 kres tyranii religijnej<\/strong><\/p>\n

W podobnym duchu pisa\u0142 publicysta Ahmad Issa: \u201eTa fatwa<\/em> i inne [podobne do niej] (\u2026) odzwierciedlaj\u0105 niebezpieczne [zjawisko] wykorzystywania religii i podporz\u0105dkowania jej politycznym programom. W tym wypadku cz\u0142onek parlamentu zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do w\u0142adz [wydaj\u0105cych] fatwy<\/em> [w ministerstwie dziedzictwa] z pro\u015bb\u0105 o interpretacj\u0119 ustawy (\u2026) To nie b\u0119dzie ostatni raz, chyba \u017ce nie dopu\u015bcimy, by [ludzie] mieszali religi\u0119 w swoje osobiste i polityczne [plany].<\/p>\n

Musz\u0105 zosta\u0107 odrzucone pr\u00f3by wykorzystywania religii i podporz\u0105dkowania jej kwestiom politycznym. [Zasady] wolno\u015bci i r\u00f3wno\u015bci musz\u0105 zosta\u0107 utrzymane. To ministrowie i parlamentarzy\u015bci s\u0105 [naszymi] ustawodawcami \u2013 nie za\u015b religijni duchowni. To nar\u00f3d okre\u015bla [charakter] pa\u0144stwa \u2013 nie w\u0142adze [wydaj\u0105ce] fatwy<\/em>.<\/p>\n

Walka dzisiaj nie toczy si\u0119 mi\u0119dzy tymi, kt\u00f3rzy chc\u0105 narzuci\u0107 [prawa] religii, a tymi, kt\u00f3rzy s\u0105 przeciwko religii, jak s\u0105dz\u0105 niekt\u00f3rzy ludzie. Walka toczy si\u0119 [o pytanie] kto jest \u017ar\u00f3d\u0142em w\u0142adzy \u2013 religia czy prawo stanowione? Odpowied\u017a na to pytanie okre\u015bli kierunek, jaki przyjmie Kuwejt (\u2026) To, czego jeste\u015bmy dzisiaj \u015bwiadkami, jest wynikiem przekazania przez re\u017cim przyw\u00f3dztwa politycznemu islamowi. To re\u017cim jest odpowiedzialny [za obecn\u0105 sytuacj\u0119] (\u2026) [1] to re\u017cim musi po\u0142o\u017cy\u0107 kres tyranii religijnej, kt\u00f3rej jeste\u015bmy \u015bwiadkami (\u2026)<\/p>\n

[Jako libera\u0142owie] walczymy sami przeciwko si\u0142om ekstremizmu w rz\u0105dzie i poza nim. Krok wstecz, jakiego do\u015bwiadczamy dzisiaj, jest w spos\u00f3b nieunikniony wynikiem d\u0142ugiego szeregu ust\u0119pstw, kt\u00f3re umo\u017cliwi\u0142y politycznemu islamowi porwanie pa\u0144stwa i zmian\u0119 jego charakteru (\u2026)\u201d[12]<\/a><\/p>\n

Wyrok s\u0105du jest historyczny \u2013 triumf dla konstytucji<\/strong><\/p>\n

W dzie\u0144 po odrzuceniu przez S\u0105d Konstytucyjny sprawy przeciwko dw\u00f3m parlamentarzystkom artyku\u0142 redakcyjny w gazecie \u201eAl-Jarida\u201d stwierdzi\u0142: \u201eTo jest historyczna decyzja (\u2026) kt\u00f3ra pokazuje, \u017ce nadal jeste\u015bmy w dobrej kondycji i nadal cieszymy si\u0119 \u017cyciem, w kt\u00f3rym konstytucja okre\u015bla [co mo\u017cemy, a czego nie mo\u017cemy robi\u0107] (\u2026) Nie jeste\u015bmy w pa\u0144stwie talib\u00f3w ani w emiracie rz\u0105dzonym przez duchownych, kt\u00f3rych fatwy okre\u015blaj\u0105 co jest dozwolone, a co jest zabronione (\u2026)<\/p>\n

Powtarzamy raz jeszcze: demokracja jest zakotwiczona w przestrzeganiu konstytucji i podstawowych zasad re\u017cimu, w\u0142\u0105cznie z indywidualn\u0105 wolno\u015bci\u0105 i wolno\u015bci\u0105 opinii, kt\u00f3re s\u0105 bardzo fundamentalnymi warto\u015bciami. Ka\u017cde lekcewa\u017cenie konstytucji [lub pr\u00f3by] obej\u015bcia jej przy pomocy fatw<\/em> i praw, kt\u00f3re s\u0105 sprzeczne z tymi warto\u015bciami, stanowi powa\u017cny cios dla re\u017cimu i dla konstytucji i podwa\u017ca same fundamenty demokracji.<\/p>\n

[S\u0119dziowie] S\u0105du Konstytucyjnego wyja\u015bnili, \u017ce nakazy i zasady konstytucji tworz\u0105 podstaw\u0119 [naszego system prawnego] i \u017ce ka\u017cda interpretacja konstytucji lub prawa musi by\u0107 zgodna z konstytucj\u0105, nie za\u015b z ni\u0105 sprzeczna (\u2026) [S\u0119dziowie] S\u0105du Konstytucyjnego dali nam promyczek nadziei w rozpaczy i frustracji, kt\u00f3re [dominuj\u0105] w naszym \u017cyciu, podkre\u015blaj\u0105c, \u017ce implikacje i zasady konstytucji maj\u0105 pierwsze\u0144stwo przed ka\u017cd\u0105 osobist\u0105 interpretacj\u0105 i \u017ce [te zasady] s\u0105 silniejsze ni\u017c ka\u017cda pr\u00f3ba wykr\u0119cenia i wypaczenia ich. [Pokazali tak\u017ce], \u017ce istniej\u0105 ci, kt\u00f3rzy chroni\u0105 i broni\u0105 [konstytucji] \u2013 bo obrona konstytucji jest obron\u0105 Kuwejtu\u201d[13]<\/a> .<\/p>\n

*A. Amar jest pracownikiem naukowym MEMRI<\/em><\/p>\n

<\/p>\n

\n

[1]<\/a> www.alaan.cc<\/a>, 7 pa\u017adziernika 2009; \u201eAl-Siyassa\u201d (Kuwejt), \u201dAl-Jarida\u201d (Kuwejt), 8 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[2]<\/a> Stwierdzi\u0142 to parlamentarzysta Jamaan Al-Harbash na konferencji islamistycznych parlamentarzyst\u00f3w 24 pa\u017adziernika 2009. \u201eAl-Khaleej\u201d (Zjednoczone Emiraty Arabskie), 26 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[3]<\/a> \u201cAl-Jarida\u201d (Kuwejt), 9 pa\u017adziernika 2009; \u201eAl-Khaleej\u201d (Kuwejt), 26 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[4]<\/a> \u201cAl-Quds Al-Arabi\u201d (Londyn), \u201cAl-Sharq\u201d (Katar), 26pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[5]<\/a> \u201dAl-Jarida\u201d, \u201dAl-Siyassa\u201d (Kuwejt), 29 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[6]<\/a> \u201dAl-Jarida\u201d, \u201dAl-Siyassa\u201d (Kuwejt), 29 pa\u017adziernika 2009; \u201dAl-Siyassa\u201d (Kuwejt), 30 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[7]<\/a> \u201dAl-Jarida\u201d (Kuwejt), 29 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[8]<\/a> \u201dAl-Jarida\u201d (Kuwejt), 8 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[9]<\/a> \u201dAl-Jarida\u201d (Kuwejt), 8 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[10]<\/a> \u201dAl-Qabas\u201d (Kuwejt), 13 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[11]<\/a> \u201dAl-Qabas\u201d (Kuwejt), 13 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[12]<\/a> \u201dAl-Jarida\u201d (Kuwejt), 14 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n

[13]<\/a> \u201dAl-Jarida\u201d (Kuwejt), 29 pa\u017adziernika 2009.<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wprowadzenie W maju 2009 roku, po raz pierwszy w historii tego kraju, cztery kobiety zosta\u0142y wybrane do kuwejckiego parlamentu. Dwie z nich \u2013 dr Asil Al-Awadi i dr Rola Dashti \u2013 nie nosz\u0105 zas\u0142ony i od dnia ich wyboru islami\u015bci w kraju domagaj\u0105 si\u0119, by by\u0142y zobowi\u0105zane do noszenia jej. Cz\u0142onek parlamentu Muhammad Hayef zaapelowa\u0142 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5436,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[833,835,837,840],"tags":[],"class_list":["post-853","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-badania-i-analizy","category-archiwum","category-kraje","category-zatoka-perska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/853","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=853"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/853\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5444,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/853\/revisions\/5444"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5436"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=853"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=853"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=853"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}