Autor:\u00a0Dr Nimrod Raphaeli*<\/p>\n
Rz\u0105d ira\u0144skiego prezydenta Hassana Rohaniego przedstawi\u0142 Mad\u017clisowi (parlamentowi) propozycj\u0119 bud\u017cetu na rok bud\u017cetowy marzec 2017 \u2013 marzec 2018 na totaln\u0105 sum\u0119 odpowiadaj\u0105c\u0105 99,7 miliarda dolar\u00f3w. Bud\u017cet zak\u0142ada wzrost wydatk\u00f3w o 13,9 procenta w stosunku do roku poprzedniego, ale ostry wzrost o 39 procent czyli 10,3 miliarda dolar\u00f3w na fundusze przeznaczone na obron\u0119, w tym znaczny wzrost bud\u017cetu Korpusu Stra\u017cnik\u00f3w Rewolucji Islamskiej Iranu (IRGC).<\/p>\n
Mimo konflikt\u00f3w politycznych, ekonomicznych i spo\u0142ecznych mi\u0119dzy rz\u0105dem Rohaniego a IRGC, polityka zagraniczna jest \u015bci\u015ble koordynowana mi\u0119dzy tymi dwoma organami. Po doj\u015bciu do w\u0142adzy rz\u0105d Rohaniego og\u0142osi\u0142 dwa kluczowe priorytety: reforma gospodarki narodowej i osi\u0105gni\u0119cie porozumienia z Zachodem w sprawie programu nuklearnego. Rz\u0105d nie przedstawi\u0142 \u017cadnych zastrze\u017ce\u0144 co do roli IRGC, pot\u0119\u017cnej si\u0142y militarnej podlegaj\u0105cej Najwy\u017cszemu Przyw\u00f3dcy, w polityce regionalnej, a szczeg\u00f3lnie w Syrii i Iraku. Ga\u0142\u0105\u017a IRGC, Brygada Si\u0142 Kuds pod dow\u00f3dztwem genera\u0142a Kasema Soleimaniego, jest odpowiedzialna za szerzenie wywrotowych i cz\u0119sto terrorystycznych dzia\u0142a\u0144 Iranu na ca\u0142ym Bliskim Wschodzie i poza nim.<\/p>\n
Wzrost bud\u017cetu obronnego Iranu<\/strong><\/p>\n Og\u00f3lnie bud\u017cet obronny Iranu wzr\u00f3s\u0142 z 6 miliard\u00f3w dolar\u00f3w w 2006 r. podczas prezydentury Mahmouda Ahmadine\u017cada do 8 miliard\u00f3w dolar\u00f3w w 2014 r. i do ponad 10 miliard\u00f3w dolar\u00f3w w kolejnym roku bud\u017cetowym. Jednak cz\u0119\u015b\u0107 bud\u017cetu wojskowego przeznaczonego dla IRGC ros\u0142a znacznie bardziej ni\u017c ca\u0142o\u015b\u0107 bud\u017cetu wojskowego. Cz\u0119\u015b\u0107 przeznaczona dla Korpusu Stra\u017cnik\u00f3w Rewolucji wynosi\u0142a 3,3 miliarda dolar\u00f3w w 2013 r., wzros\u0142a do 6 miliard\u00f3w dolar\u00f3w w 2015 r., spad\u0142a do 4,5 miliarda dolar\u00f3w w 2016 r., ale wzros\u0142a o 53 procent do 6,9 miliarda dolar\u00f3w na rok 2017, co przek\u0142ada si\u0119 na 77 procent totalnego bud\u017cetu obrony. W rzeczywisto\u015bci za prezydentury Rohaniego ca\u0142y przydzia\u0142 na wojsko, IRGC, Organizacj\u0119 Mobilizacji Uciskanych (Basid\u017c) i Sztab Generalny Si\u0142 Zbrojnych wzr\u00f3s\u0142 niemal 80 procent od po\u0142owy roku 2013, kiedy Rohani przej\u0105\u0142 prezydentur\u0119.<\/p>\n Poza dominuj\u0105c\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 narodowego bud\u017cetu obrony IRGC czerpie olbrzymie dochody z kontroli nad energi\u0105, budownictwem, bankowo\u015bci\u0105 i marketingiem (jak r\u00f3wnie\u017c szmuglem kontrabandy). Wiele tych dzia\u0142a\u0144 ekonomicznych wykonuje firma znana jako Chatam Al-Anbija („Piecz\u0119\u0107 Proroka”) za\u0142o\u017cona przez najwy\u017cszego przyw\u00f3dc\u0119, Alego Chameneiego pod koniec lat 1980. jako ekonomiczne rami\u0119 IRGC. Po wycofaniu si\u0119 du\u017cych firm naftowych, takich jak Shell Oil (angielsko-holenderska) i Total (francuska) z sektora naftowego Iranu po wprowadzeniu sankcji mi\u0119dzynarodowych, w\u0142asno\u015b\u0107 p\u00f3l ropy naftowej i gazu, pozostawiona przez te firmy, przesz\u0142a na Chatam Al-Anbija.<\/a>[1]<\/a><\/p>\n Ostateczne przeznaczenie got\u00f3wki przekazanej przez USA Iranowi<\/strong><\/p>\n Staraj\u0105c si\u0119 wzmocni\u0107 polityk\u0119 zbli\u017cenia z Iranem, administracja Obamy (poprzez sw\u00f3j Departament Skarbu) ukradkiem przekaza\u0142a rz\u0105dowi Rohaniego dwie transze, w got\u00f3wce, <\/strong>na \u0142\u0105czn\u0105 sum\u0119 1,7 miliarda dolar\u00f3w, rzekomo jako skumulowane procenty depozyt\u00f3w Iranu, dokonanych za re\u017cimu Szacha przed rewolucj\u0105 1979 r., na zakup broni ameryka\u0144skiej.<\/p>\n Jest powszechnie zaakceptowanym za\u0142o\u017ceniem, \u017ce pieni\u0105dze s\u0105 zamienne. Cho\u0107 nie mo\u017cemy ustali\u0107, czy pieni\u0105dze przekazane przez USA posz\u0142y bezpo\u015brednio na rozszerzenie bud\u017cetu obrony, co najmniej umo\u017cliwi\u0142y rz\u0105dowi przesuni\u0119cie r\u00f3wnej sumy na cele obronne. Jest godne zauwa\u017cenia, \u017ce wzrost proponowanego bud\u017cetu obronnego na rok 2017 jest mniej wi\u0119cej r\u00f3wny sumie przekazanej przez USA. Niezale\u017cnie od tego, jakie jest \u017ar\u00f3d\u0142o wzrostu bud\u017cetu obronnego, IRGC b\u0119dzie mia\u0142a obfite \u015brodki na rozszerzenie swoich nikczemnych dzia\u0142a\u0144 poza granice Republiki Islamskiej.<\/p>\n *<\/em>Dr Nimrod Raphaeli jest starszym analitykiem (emerytowanym) w MEMRI.<\/em><\/p>\n