\n
W wywiadzie z 25 czerwca 2016 r. dla liberalnej witryny internetowej Elaph, dr Nad\u017cat Al-Sa’eed, saudyjska wyk\u0142adowczyni na uniwersytecie Zayed w Dubaju, powiedzia\u0142a, \u017ce islam jest jedyn\u0105 religi\u0105 monoteistyczn\u0105, kt\u00f3ra nie zaadaptowa\u0142a si\u0119 do czas\u00f3w nowoczesnych i \u017ce nie jest to wina islamu, ale raczej muzu\u0142man\u00f3w, kt\u00f3rzy s\u0105 konserwatywni. Zatem, powiedzia\u0142a, proces modernizacji musi zacz\u0105\u0107 si\u0119 od samej religii przez reform rytua\u0142\u00f3w. Na przyk\u0142ad, zaproponowa\u0142a zmian\u0119 wewn\u0119trznego wystroju meczetu, by pozwoli\u0107 m\u0119\u017cczyznom i kobietom modli\u0107 si\u0119 razem, wprowadzenie kodeksu w\u0142a\u015bciwego zachowania i wygl\u0105du w meczetach i zainstalowanie siedze\u0144 i przy\u0107mionego \u015bwiat\u0142a, kt\u00f3re tworzy\u0142oby atmosfer\u0119 duchowo\u015bci i spokoju, jak w ko\u015bciele. <\/I>
\n
Zapytana o zjawisko kobiet-imam\u00f3w, jakie istnieje w kilku krajach na Zachodzie, odpowiedzia\u0142a, \u017ce \u015bwiat arabski powinien zacz\u0105\u0107 od tworzenia instytucji kobiet-prawoznawc\u00f3w, publikowania ksi\u0105\u017cek o religii napisanych przez kobiety i nadawania religijnych program\u00f3w telewizyjnych prezentowanych przez kobiety. <\/I>
\n
Poni\u017cej podajemy fragmenty tego wywiadu: <\/I>
\n
Pytanie: Czy istnieje zakaz religijny zmiany uzasadnienia wewn\u0119trznego wystroju meczet\u00f3w?
\n
Odpowied\u017a: Z religijnego punktu widzenia nie ma zakazu zmiany wewn\u0119trznego wystroju meczetu, jaki znamy dzisiaj w \u015bwiecie islamskim, a ponadto r\u00f3\u017cni si\u0119 on od meczetu do meczetu. Skoro [mo\u017cna] zmieni\u0107 i rozszerzy\u0107 dziedziniec Meczetu w Mekce, dlaczego nie zmieni\u0107 wewn\u0119trznego planu meczet\u00f3w? Dziedziniec Meczetu w Mekce otoczony jest supernowoczesnymi drapaczami chmur. Je\u015bli patrzysz na nie z g\u00f3ry, przypominaj\u0105 [drapacze chmur] z Manhattanu w Nowym Jorku. Wed\u0142ug hadisu opowiadanego przez Abu Al-Dard\u0119, Prorok powiedzia\u0142: „Cokolwiek Allah dozwoli\u0142 w Swojej ksi\u0105\u017cce [Koranie], jest dozwolone, a cokolwiek zabroni\u0142 [w tej ksi\u0105\u017cce], jest zabronione – a o czymkolwiek milczy, jest wybaczona, zaakceptuj wi\u0119c wybaczenie Allaha\u201d.
\n
Pytanie: Czy brak [wsp\u00f3lnej] przestrzeni wewn\u0119trznej jest jedynym czynnikiem, kt\u00f3ry nie pozwala m\u0119\u017cczyznom i kobietom [na mod\u0142y] obok siebie w meczecie?
\n
Odpowied\u017a: To mo\u017ce by\u0107 jeden z powod\u00f3w, ale s\u0105dz\u0119, \u017ce przyzwyczajenie i trzymanie si\u0119 zwyczaj\u00f3w i tradycji s\u0105 [rzeczywistymi czynnikami], kt\u00f3re nie pozwalaj\u0105 na to m\u0119\u017cczyznom i kobietom. Islam nie zabrania ich wsp\u00f3lnego przebywania, co wida\u0107 z faktu, \u017ce rytua\u0142y Had\u017c i Umrah s\u0105 wsp\u00f3lne, jak r\u00f3wnie\u017c modlitwy w Mekce. Dlaczego wi\u0119c maj\u0105 by\u0107 segregowani w innych meczetach? Ka\u017cda inicjatywa [reformy] tego rodzaju jest trudna na pocz\u0105tku z perspektywy tradycji, ale z perspektywy religijnej nie jest zabroniona. G\u0142\u00f3wnym celem, do jakiego powinni\u015bmy d\u0105\u017cy\u0107, jest o\u015bwiecenie spo\u0142ecze\u0144stwa przez studiowanie islamu z perspektywy kulturowej, kt\u00f3ra zaszczepia r\u00f3wno\u015b\u0107 i wzajemny szacunek mi\u0119dzy m\u0119\u017cczyznami i kobietami zamiast segregowa\u0107 ich, jak gdyby pochodzili z r\u00f3\u017cnych planet. Zr\u00f3bmy meczety podobne do ko\u015bcio\u0142\u00f3w!
\n
![](\"http:\/\/www2.memri.org\/polaco\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/30773.jpg\")
\n
\nM\u0119\u017cczy\u017ani i kobiety obok siebie na dziedzi\u0144cu obok Kaaba w Mekce (Zdj\u0119cie:<\/I> nativepakistan.com)
\n
Pytanie: Dlaczego nie podasz nam szczeg\u00f3\u0142owego opisu meczetu, tak jak go widzisz w wyobra\u017ani?
\n
Odpowied\u017a: Przedstawi\u0142am sobie ten obraz dawno temu. [Widz\u0119] przestronny meczet z siedzeniami dla tych, kt\u00f3rzy przyszli, \u017ceby czyta\u0107 Koran lub wys\u0142ucha\u0107 kazania. Cz\u0119\u015b\u0107 z siedzeniami b\u0119dzie podzielona na dwie sekcje obok siebie, jedna dla m\u0119\u017cczyzn i druga dla kobiet. W cz\u0119\u015bci do modlitw b\u0119dzie ambona dla kaznodziei i \u015bwiat\u0142o b\u0119dzie przy\u0107mione, \u017ceby stworzy\u0107 atmosfer\u0119 duchowo\u015bci i spokoju wewn\u0119trznego. Po\u015brodku meczetu, przed siedzeniami, b\u0119dzie szeroka platforma, nieco podwy\u017cszona, do modlitw, podzielona na dwie cz\u0119\u015bci: jedna dla m\u0119\u017cczyzn i druga dla kobiet.
\n
Pytanie: [Czy nie s\u0105dzisz], \u017ce [zainstalowanie] siedze\u0144 mo\u017ce rozgniewa\u0107 muzu\u0142man\u00f3w, tak\u017ce zwyk\u0142ych wiernych, z powodu podobie\u0144stwa do \u0142awek ko\u015bcielnych?
\n
Odpowied\u017a: Wszystko jest trudne na pocz\u0105tku, ale nie rozumiem, dlaczego islami\u015bci i konserwaty\u015bci mieliby sprzeciwia\u0107 si\u0119 siedzeniom w meczecie, skoro nie sprzeciwiaj\u0105 si\u0119 budowaniu drapaczy chmur w zachodnim stylu wok\u00f3\u0142 Meczetu w Mekce i nie uwa\u017caj\u0105 tego za zmian\u0119 islamskich cech architektonicznych i zast\u0119powanie ich zachodnimi. Jest nierozs\u0105dne sprzeciwianie si\u0119 siedzeniom w meczecie [tylko po to], by unikn\u0105\u0107 jakiegokolwiek podobie\u0144stwa do ko\u015bcio\u0142a. W ko\u0144cu, wi\u0119kszo\u015b\u0107 umiarkowanych duchownych naucza tolerancji i zbli\u017cenia mi\u0119dzy religiami, dlaczego wi\u0119c meczet nie mia\u0142by przypomina\u0107 ko\u015bcio\u0142a? Wszyscy [na Ziemi] siedz\u0105 na krzes\u0142ach i nigdy nie s\u0142ysza\u0142am, by siedzenie na krze\u015ble by\u0142o zabronione lub naganne. Uwa\u017cam, \u017ce jest cywilizowane i dobre dla st\u00f3p, kolan i plec\u00f3w. Meczety powinny tak\u017ce mie\u0107 instrukcje [m\u00f3wi\u0105ce ludziom] jak zachowywa\u0107 si\u0119 w sprawie schludnego wygl\u0105du, przyzwoito\u015bci i wykonywania rytua\u0142\u00f3w oczyszczania, a wi\u0119c, \u017ceby meczet mia\u0142 wod\u0119.
\n
Pytanie: Kto, twoim zdaniem, poprze twoj\u0105 propozycj\u0119 zmiany tradycyjnego wystroju meczetu?
\n
Odpowied\u017a: Po tym jak zamie\u015bci\u0142am ten pomys\u0142 na stronie Facebooka, by\u0142am w\u0142a\u015bciwie zaskoczona reakcj\u0105, [kt\u00f3ra by\u0142a] bardziej pozytywna ni\u017c oczekiwa\u0142am. Spodziewam si\u0119, \u017ce poprze mnie ka\u017cdy, kto jest zainteresowany w odrodzeniu i odnowieniu [spo\u0142ecze\u0144stwa muzu\u0142ma\u0144skiego]. Dokonali\u015bmy wielu innowacji w naszym \u017cyciu. Nasze domy s\u0105 inne ni\u017c by\u0142y w przesz\u0142o\u015bci i tak samo jest z naszymi budynkami, naszymi hotelami i naszymi rynkami. Wszystko jest inne, bardziej nowoczesne w stylu. Dlaczego wi\u0119c reforma wystroju meczetu ma by\u0107 tak trudna i niemo\u017cliwa?
\n
Pytanie: Czy spodziewasz si\u0119 wywo\u0142a\u0107 kontrowersj\u0119, jak wszystkie inne wyraz innowacyjnego my\u015blenia?
\n
Odpowied\u017a: Na pocz\u0105tku mo\u017ce wywo\u0142a\u0107 kontrowersj\u0119, ale je\u015bli taki meczet zostanie zbudowany w jakim\u015b kraju arabskim lub muzu\u0142ma\u0144skim, jestem pewna, \u017ce idea rozprzestrzeni si\u0119, bo nie ma w niej niczego, co szkodzi\u0142oby religii. Wr\u0119cz przeciwnie, [taki meczet] ma bardziej cywilizowany wygl\u0105d i nada muzu\u0142manom \u0142agodniejszy wizerunek.
\n
Pytanie: Kiedy b\u0119dzie mo\u017cliwe uwolnienie islamu od koncepcji i wzor\u00f3w, kt\u00f3re bardziej mu szkodz\u0105, ni\u017c go przechowuj\u0105?
\n
Odpowied\u017a: Islam pojawi\u0142 si\u0119 w rejonie pustynnym, kt\u00f3rego mieszka\u0144cy wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119 konserwatyzmem i niech\u0119ci\u0105 do zaakceptowania post\u0119p\u00f3w nowoczesno\u015bci. Dlatego te\u017c islam jest jedyn\u0105 religi\u0105 monoteistyczn\u0105, kt\u00f3ra nie posz\u0142a do przodu [i nie zaadaptowa\u0142a si\u0119] do epoki nowoczesnej. To nie [sama] religia, ale wierni. W celu stopniowej zmiany charakteru ludzi w tym regionie musimy zacz\u0105\u0107 od rytua\u0142\u00f3w religijnych. Muzu\u0142manie odznaczaj\u0105 si\u0119 g\u0142o\u015bno\u015bci\u0105 i nieporz\u0105dkiem, a m\u0119\u017cczy\u017ani i kobiety nie s\u0105 przyzwyczajeni do zbierania si\u0119 razem w miejscach modlitwy. Niestety, wi\u0119kszo\u015b\u0107 muzu\u0142ma\u0144skiego postrzegania kobiet jest fanatyczna i przeseksualizowana, daleka od duchowo\u015bci i racjonalno\u015bci. Tak wi\u0119c, budowa meczet\u00f3w tego typu [miejsc, w kt\u00f3rych m\u0119\u017cczy\u017ani i kobiety] spotykaj\u0105 si\u0119 regularnie w uduchowionym otoczeniu, poprawi stosunki mi\u0119dzy p\u0142ciami i b\u0119dzie mia\u0142a pozytywny wp\u0142yw na spo\u0142ecze\u0144stwo jako ca\u0142o\u015b\u0107. Przyzwyczajenie si\u0119 do siedzenia na krzes\u0142ach w porz\u0105dny spos\u00f3b i modlitwy przyciszonymi g\u0142osami w przy\u0107mionym \u015bwietle stopniowo poprawi zachowanie muzu\u0142man\u00f3w.
\n
Pytanie: Co s\u0105dzisz o kobietach prowadz\u0105cych modlitwy publiczne [tj. wyst\u0119puj\u0105ce w roli imam\u00f3w]?
\n
Odpowied\u017a: Widzieli\u015bmy kobiety przewodz\u0105ce mod\u0142om publicznym i wyg\u0142aszaj\u0105ce kazania w meczetach w Europie i USA<\/A> [1].<\/A> Ostatni\u0105 z nich by\u0142a jeme\u0144ska intelektualistka, Elham Manea, kt\u00f3ra wyg\u0142osi\u0142a kazanie w meczecie w Szwajcarii. S\u0142yszeli\u015bmy tak\u017ce o Aminie Wadud, wyk\u0142adowczyni studi\u00f3w islamskich na Virginia Commonwealth University w Ameryce, kt\u00f3ra by\u0142a pierwsz\u0105 kobiet\u0105 przewodz\u0105c\u0105 [wsp\u00f3lnie] m\u0119\u017cczyznom i kobietom w mod\u0142ach pi\u0105tkowych. Wywo\u0142a\u0142o to wielk\u0105 kontrowersj\u0119, ale s\u0105dz\u0119, \u017ce zanim osi\u0105gniemy ten etap nasze spo\u0142ecze\u0144stwa arabskie i muzu\u0142ma\u0144skie musz\u0105 najpierw zaakceptowa\u0107 ide\u0119 kobiet prawoznawczy\u0144 lub kobiet prezentuj\u0105cych religijne programy [telewizyjne] i odpowiadaj\u0105cych na pytania widz\u00f3w o religi\u0119. Jak dot\u0105d, m\u0119\u017cczy\u017ani maj\u0105 monopol w tej dziedzinie i dominuj\u0105 ca\u0142kowicie [sfer\u0119] egzegezy [koranicznej], ksi\u0105\u017cek [religijnych], program\u00f3w religijnych i prawoznawstwa. Jak mo\u017ce spo\u0142ecze\u0144stwo zaakceptowa\u0107 kobiet\u0119 prowadz\u0105c\u0105 muzu\u0142man\u00f3w w modlitwie, skoro nie wolno jej wydawa\u0107 orzecze\u0144 religijnych ani prezentowa\u0107 program\u00f3w religijnych? Przed dyskusj\u0105 o [kobietach] przewodz\u0105cych mod\u0142om w meczetach, zacznijmy od ustanowienia instytucji dla kobiecych prawoznawc\u00f3w i miejmy kobiety, kt\u00f3re pisz\u0105 ksi\u0105\u017cki o religii i prowadz\u0105 programy religijne. Chcia\u0142abym zobaczy\u0107 program na arabskim kanale satelitarnym prezentowany przez kobiet\u0119 znaj\u0105c\u0105 szariat islamski, tak\u0105 jak, na przyk\u0142ad, dr Suhaila Zain Al-Abidin. Przypis: <\/I> <\/A> [1] <\/A> Patrz MEMRI Seria Specjalnych Komunikat\u00f3w – Nr 6456 – 3 czerwca 2016 Visit the MEMRI site in Polish: <\/B>http:\/\/www2.memri.org\/polish\/<\/B><\/A>
\n
\n
\n
\n
\nKobieta prowadz\u0105ca modlitwy pi\u0105tkowe w meczecie w Szwajcarii wywo\u0142a\u0142a burz\u0119 w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych<\/A> ; Inquiry & Analysis Series No.227, First Mixed Friday Prayers Led by a Woman: Muslim Reactions to an Historical Precedent,<\/A> 22 czerwca 2005.
\n
\n
\n