\n
Yigal Carmon*
\n
Trzech przyw\u00f3dc\u00f3w ira\u0144skich – prezydent Hassan Rohani, minister spraw zagranicznych Zarif i wiceminister oraz g\u0142\u00f3wny negocjator Abbas Araghchi – podkre\u015blali w swoich wypowiedziach, \u017ce Iran nie ma zamiaru podporz\u0105dkowa\u0107 si\u0119 Rezolucji 2231 Rady Bezpiecze\u0144stwa ONZ (UNSRC 2231), kt\u00f3ra obejmuje JCPOA i inny element; zamiast tego b\u0119d\u0105 stosowa\u0107 si\u0119 tylko do oryginalnego porozumienia JCPOA.
\n
Umowa nuklearna z Iranem sk\u0142ada si\u0119 z nast\u0119puj\u0105cych element\u00f3w:
\n
A. Zestawu porozumie\u0144 mi\u0119dzy Iranem a mocarstwami P5+1 (jak r\u00f3wnie\u017c pozosta\u0142ych rozbie\u017cno\u015bci) wszystko jako jedna ca\u0142o\u015b\u0107 zwana JCPOA. Nie jest to kontrakt mi\u0119dzy Iranem a krajami P5+1 jako grup\u0105, ani z \u017cadnym poszczeg\u00f3lnym z nich, a wi\u0119c \u017caden dokument nie zosta\u0142 podpisany.
\n
B. Ten zestaw wzajemnych porozumie\u0144 (jak te\u017c nieporozumie\u0144) zawarty w JCPOA zosta\u0142 po zako\u0144czeniu negocjacji w Wiedniu 14 lipca 2015 r. przekazany do Rady Bezpiecze\u0144stwa ONZ w celu zatwierdzenia jako rezolucja Rady. Ta rezolucja, UNSCR 2231, zosta\u0142a przyj\u0119ta 25 lipca 2015 r. i zawiera, poza JCPOA, dodatkowy element (Aneks B) z dalszymi postanowieniami w sprawie Iranu. Na przyk\u0142ad, zajmuje si\u0119 sankcjami wobec projektu rozwoju pocisk\u00f3w rakietowych przez Iran.
\n
Aby zrozumie\u0107, dlaczego UNSCR 2231 jest zbudowana w ten spos\u00f3b, mo\u017cemy spojrze\u0107 na wypowiedzi najwy\u017cszych negocjator\u00f3w ira\u0144skich o procesie, kt\u00f3ry do tego doprowadzi\u0142:
\n
W wywiadzie z 20 lipca 2015 r. dla ira\u0144skiego kana\u0142u 2 TV ira\u0144ski wiceminister spraw zagranicznych i jeden z g\u0142\u00f3wnych negocjator\u00f3w, Abbas Araghchi, powiedzia\u0142, \u017ce odbywa\u0142y si\u0119 ostre przetargi mi\u0119dzy delegacjami ira\u0144sk\u0105 i ameryka\u0144sk\u0105 o kwesti\u0119 embarga na bro\u0144 na\u0142o\u017conego na Iran oraz sankcji zwi\u0105zanych z ira\u0144skim projektem rozwoju pocisk\u00f3w rakietowych. \u201eAmerykanie starali si\u0119 o w\u0142\u0105czenie ich do JCPOA, twierdz\u0105c, \u017ce inaczej nie mogliby przeciwstawi\u0107 si\u0119 krytyce ze strony kraj\u00f3w arabskich w regionie. Kiedy powiedzieli, \u017ce nie mog\u0105 znie\u015b\u0107 wszystkich sankcji, powiedzieli\u015bmy im wyra\u017anie, \u017ce w takim razie nie ma porozumienia. Powiedzieli\u015bmy im, \u017ce kwestie bezpiecze\u0144stwa narodowego nie podlegaj\u0105 dyskusji i \u017ce nie zaakceptujemy porozumienia, kt\u00f3re kontynuuje embargo na bro\u0144 i sankcje na rozw\u00f3j pocisk\u00f3w rakietowych. W ko\u0144cu Amerykanie powiedzieli: Wstawimy kwesti\u0119 embargo i pocisk\u00f3w rakietowych do rezolucji Rady Bezpiecze\u0144stwa ONZ, odr\u0119bnej od porozumienia\u201d.
\n
W tym samym wywiadzie Araghchiego zapytano, czy Iran mo\u017ce nie podporz\u0105dkowa\u0107 si\u0119 UNSCR 2231; odpowiedzia\u0142: \u201eTak, mo\u017cemy; tak samo jak nie podporz\u0105dkowali\u015bmy si\u0119 [innym] rezolucjom Rady Bezpiecze\u0144stwa ONZ, mo\u017cemy zrobi\u0107 to wobec 2231\u201d.
\n
Araghchi nawi\u0105za\u0142 tak\u017ce do o\u015bwiadczenia ira\u0144skiego ministerstwa spraw zagranicznych wydanego po przyj\u0119ciu UNSCR 2231: \u201cO\u015bwiadczenie ira\u0144skiego ministerstwa spraw zagranicznych wyra\u017anie m\u00f3wi, \u017ce Iran nie uznaje za prawomocne \u017cadnych ogranicze\u0144 ani \u017cadnych gr\u00f3\u017ab. Je\u015bli Iran z\u0142amie UNSCR 2231, to b\u0119dzie to z\u0142amanie rezolucji Rady Bezpiecze\u0144stwa, nie za\u015b JCPOA, podobne do tego, co zdarzy\u0142o si\u0119 10 lat temu, kiedy z\u0142amali\u015bmy rezolucje Rady Bezpiecze\u0144stwa i nic si\u0119 nie sta\u0142o. Tekst JCPOA notuje fakt, \u017ce tre\u015b\u0107 JCPOA i rezolucji Rady Bezpiecze\u0144stwa ONZ s\u0105 dwiema odr\u0119bnymi rzeczami”<\/A> [1]<\/A>. Minister spraw zagranicznych Zarif, w wywiadzie dla medi\u00f3w z 9 sierpnia 2015 r. powt\u00f3rzy\u0142 stanowisko ira\u0144skie dotycz\u0105ce r\u00f3\u017cnic mi\u0119dzy JCPOA a UNSCR 2231, z naciskiem na konsekwencje mo\u017cliwego z\u0142amania obu przez Iran. Powiedzia\u0142: „Istnieje r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy JCPOA a UNSCR 2231. Z\u0142amanie JCPOA ma konsekwencje, podczas gdy z\u0142amanie UNSCR 2231 nie ma konsekwencji”<\/A> [2]<\/A>. Istotnie, restrykcje dotycz\u0105ce pocisk\u00f3w rakietowych wyst\u0119puj\u0105 tylko w UNSCR 2231, nie za\u015b JCPOA. 29 sierpnia 2015 r. prezydent ira\u0144ski Hassan Rohani powiedzia\u0142: „W JCPOA nie ma niczego na temat pocisk\u00f3w rakietowych, obrony i broni. Cokolwiek jest o tym w Rezolucji [UNSCR] 2231… Ponadto formalnie og\u0142osili\u015bmy, \u017ce nie jeste\u015bmy zobowi\u0105zani do wszystkich sekcji, kt\u00f3re pojawiaj\u0105 si\u0119 w rezolucji [2231] i napisali\u015bmy wyra\u017anie w JCPOA, \u017ce z\u0142amanie rezolucji [2231] nie oznacza z\u0142amania JCPOA…<\/A> [3]<\/A> Wszystko to znaczy, \u017ce we wszystkim, co odnosi si\u0119 do sprawy rozwoju pocisk\u00f3w rakietowych, Iran zlekcewa\u017cy UNSCR 2231. Ju\u017c podczas negocjacji nalega\u0142 na nienarzucanie sankcji w sprawie rozwoju pocisk\u00f3w rakietowych (i w og\u00f3le \u017cadnych sankcji). Kiedy Amerykanie przesun\u0119li sankcje na program pocisk\u00f3w do UNSCR 2231, Iran nie sprzeciwi\u0142 si\u0119 temu, bowiem, zgodnie z powy\u017cszymi wypowiedziami, mog\u0105 z\u0142ama\u0107 rezolucje Rady Bezpiecze\u0144stwa, jak to robili w przesz\u0142o\u015bci, a nie b\u0119dzie to uwa\u017cane za z\u0142amanie JCPOA. Przypisy (nie spolszczone): <\/A> [1]<\/A> ISNA.ir\/fa\/news\/94042915462\/%D9%85%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B3%D9%84%DB%8C%D8%AD%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D9%88-%D9%85%D9%88%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%A8%D9%87-. Visit the MEMRI site in Polish: <\/B>http:\/\/www2.memri.org\/polish\/<\/B><\/A>
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n<\/A> [2]<\/A> Foreign Minister Javad Zarif said this at an August 9, 2015 conference sponsored by the Iranian daily Ittil’at<\/I> with other senior negotiators in attendance. See text in Farsi here<\/A>.
\n<\/A> [3]<\/A> President.ir\/fa\/89047, August 30, 2015.
\n
\n
\n