\n
Wprowadzenie<\/B>
\n
Z pocz\u0105tkiem lata 2014 r. re\u017cim ira\u0144ski stoi przed powa\u017cnym kryzysem, gdy zaczyna rozumie\u0107, \u017ce jego starania o stworzenie r\u00f3wnowagi si\u0142 ze \u015bwiatem sunnickim i Zachodem nie udaj\u0105 si\u0119, a r\u00f3wnocze\u015bnie wzrastaj\u0105 zagro\u017cenia zewn\u0119trzne i wewn\u0119trzne. W celu zapewnienia swojego przetrwania re\u017cim zaczyna obecnie zwraca\u0107 uwag\u0119 na zd\u0142awienie opozycji wewn\u0119trznej, z kt\u00f3r\u0105 konflikt narasta\u0142 w ostatnich latach, szczeg\u00f3lnie od czasu wybor\u00f3w prezydenckich w czerwcu 2013 r.<\/A> [1]<\/A> Kryzys w rozmowach nuklearnych i niepowodzenie opcji zawarcia umowy z USA<\/B><\/B> W celu przetrwania, szczeg\u00f3lnie wobec \u015bwiata sunnickiego i Zachodu, re\u017cim ira\u0144ski musi osi\u0105gn\u0105\u0107 status mocarstwa nuklearnego. W celu kontynuowania post\u0119p\u00f3w programu nuklearnego wobec sprzeciwu mi\u0119dzynarodowego, ideologiczny ob\u00f3z Iranu \u2013 kt\u00f3ry obejmuje Najwy\u017cszego Przyw\u00f3dc\u0119 Chameneiego, Korpus Stra\u017cnik\u00f3w Rewolucji Islamskiej (IRGC) i establishment religijny \u2013 by\u0142 zmuszony do dialogu z \u201eWielkim Szatanem\u201d (tj. z USA), kt\u00f3re by\u0142y jedynym mocarstwem sk\u0142onnym przyzna\u0107 Iranowi ten status pod pewnymi warunkami. Dialog z USA by\u0142 promowany przez ob\u00f3z pragmatyczny \u2013 pod kierownictwem Haszemiego Rafsand\u017caniego i prezydenta Hassana Rohaniego, kt\u00f3rych wsp\u00f3lny sukces w wyborach prezydenckich w czerwcu 2013 r. by\u0142 znacz\u0105cym osi\u0105gni\u0119ciem i stworzy\u0142 autentyczne wyzwanie dla religijno-ideologicznego monopolu w\u0142adzy re\u017cimu w tym kraju. Pod koniec sze\u015bciu miesi\u0119cy negocjacji naszkicowanych w Genewie, sta\u0142o si\u0119 jasne, \u017ce Iran nie otrzymuje tego, co chcia\u0142, a przynajmniej nie w daj\u0105cej si\u0119 przewidzie\u0107 przysz\u0142o\u015bci. Nie otrzymuje ani uznania swojego hegemonicznego statusu nuklearnego w regionie, ani zniesienia sankcji na\u0142o\u017conych na niego, co zapowiada ekonomiczne za\u0142amanie si\u0119 kraju. Ob\u00f3z ideologiczny nigdy nie chcia\u0142 \u2013 i nigdy nie mia\u0142 zaufania do umowy z Amerykanami dla osi\u0105gni\u0119cia swoich cel\u00f3w i przez rok walczy\u0142 z obozem pragmatycznym w szeregu kwestii, kt\u00f3re wp\u0142ywaj\u0105 na samo istnienie re\u017cimu. W rezultacie napomyka obecnie, \u017ce wraz z niepowodzeniem osi\u0105gni\u0119cia po\u017c\u0105danych cel\u00f3w na drodze zalecanej tak usilnie przez ob\u00f3z pragmatyczny \u2013 tj. rozmawiania z Amerykanami \u2013 ob\u00f3z pragmatyczny straci teraz status \u201ei g\u0142o\u015bniki wrog\u00f3w Rewolucji [Islamskiej] oraz elementy w [Iranie], kt\u00f3re kolaboruj\u0105 ze scenariuszami wrog\u00f3w zamilkn\u0105\u2026 Wzmocni si\u0119 jedno\u015b\u0107 i sp\u00f3jno\u015b\u0107 w narodzie i s\u0142uszno\u015b\u0107 rewolucji [tj. obozu ideologicznego] zostanie dowiedziona wszystkim”<\/A> [2]<\/A> . Egzystencjalny kryzys szyickiego Iranu w obliczu zagro\u017cenia sunnickiego <\/B> Stosunki sunnicko-szyickie, stale pogarszaj\u0105ce si\u0119, od kiedy USA przekaza\u0142y ster w\u0142adzy szyitom w Iraku po stuleciach rz\u0105d\u00f3w sunnit\u00f3w, osi\u0105gn\u0119\u0142y dno za czas\u00f3w irackiego premiera Nouriego Al-Malikiego. Re\u017cim Al-Malikiego, nigdy nie uznany w pe\u0142ni jako legalny przez kraje o sunnickiej wi\u0119kszo\u015bci, g\u0142\u00f3wnie Arabi\u0119 Saudyjsk\u0105, zaprowadzi\u0142 polityk\u0119 marginalizacji i d\u0142awienia sunnit\u00f3w irackich, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych s\u0105 elementy wywrotowe. W czerwcu 2014 r. Islamskie pa\u0144stwo Iraku i Syrii (ISIS) wci\u0105gn\u0119\u0142o plemiona sunnickie i wywrotowe organizacje weteran\u00f3w sunnickich w Iraku do rebelii przeciwko re\u017cimowi szyickiemu, zajmuj\u0105c wielkie obszary Iraku; r\u00f3wnocze\u015bnie Kurdowie silniej scementowali panowanie na w\u0142asnych obszarach na p\u00f3\u0142nocy Iraku. Tej nowej rzeczywisto\u015bci – utracie panowania szyit\u00f3w nad krajem – towarzyszy jawne i ukryte poparcie moralne ze \u015bwiata sunnickiego, stanowi\u0105c zagro\u017cenie dla istnienia re\u017cim\u00f3w szyickich w Iraku i Iranie. Jedynym sojusznikiem tych re\u017cim\u00f3w jest obecna administracja USA, kt\u00f3ra od lat stara si\u0119 o prze\u0142om w stosunkach z Iranem mimo braku odwzajemnienia ze strony Iranu. Poniewa\u017c \u015bwiat sunnit\u00f3w popiera walk\u0119 sunnit\u00f3w w Iraku, re\u017cim ira\u0144ski obawia si\u0119 obecnie otwartego konfliktu militarnego. Taki konflikt mo\u017ce przerodzi\u0107 si\u0119 w otwart\u0105 konfrontacj\u0119 religijn\u0105, militarn\u0105 i polityczn\u0105 ze \u015bwiatem sunnickim, kt\u00f3ry stanowi 90 procent \u015bwiata muzu\u0142ma\u0144skiego. Z tego powodu w wypowiedziach o zagro\u017ceniu sunnickim w Iraku przedstawiciele ira\u0144scy unikali starannie jawnych gr\u00f3\u017ab wobec \u015bwiata sunnickiego \u2013 mimo \u017ce re\u017cim szyicki w Iraku straci\u0142 du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 kraju na rzecz sunnit\u00f3w i stoi przed gro\u017ab\u0105 atak\u00f3w na Bagdad i szyickie \u015bwi\u0119te miasta Nad\u017caf i Kabala. Zamiast tego przedstawiciele Iranu wyrazili zasadniczo obronne stanowisko. Podczas gdy rzecznicy sunnit\u00f3w otwarcie m\u00f3wili o wojnie sunnicko-szyickiej, wypowiedzi ira\u0144skie podkre\u015bla\u0142y sprawy wsp\u00f3lne tych dw\u00f3ch sekt, takie jak nienawi\u015b\u0107 do USA i syjonizmu i rzadko by\u0142y wojownicze. Nawet w wojowniczych wypowiedziach odpowiedzialno\u015bci\u0105 za pokonanie sunnit\u00f3w obarczali oni nar\u00f3d iracki, nie za\u015b Iran. Wszystko to \u015bwiadczy, \u017ce re\u017cim ira\u0144ski jest w pe\u0142ni \u015bwiadomy ogranicze\u0144 swojej si\u0142y. \u015awiat sunnicki z kolei widzi stosunki USA-Iran jako trwaj\u0105c\u0105 akcj\u0119 ameryka\u0144sk\u0105 przeciwko sobie, kt\u00f3ra ma na celu przewa\u017cenie religijnej, sekciarskiej, kulturowej i geopolitycznej r\u00f3wnowagi si\u0142 na Bliskim Wschodzie na korzy\u015b\u0107 szyickiej mniejszo\u015bci. W \u015bwietle eskalacji konfliktu szyicko-sunnickiego w Iraku ta polityka USA widziana jest przez sunnit\u00f3w nie tylko jako interwencja polityczna i dyplomatyczna, ale jako wyra\u017ana interwencja militarna na korzy\u015b\u0107 mniejszo\u015bci szyickiej przeciwko wi\u0119kszo\u015bci sunnickiej (cho\u0107 w praktyce USA uwarunkowa\u0142a interwencj\u0119 militarn\u0105 od przywr\u00f3cenia uczestnictwa sunnickiego w rz\u0105dzie). Re\u017cim ira\u0144ski kieruje swoj\u0105 frustracj\u0119 przeciwko rywalom w kraju <\/B> Jak napisano powy\u017cej, re\u017cim ira\u0144ski zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do kontakt\u00f3w z USA jako jedynej nadziei na zyskanie regionalnej hegemonii nuklearnej nad \u015bwiatem sunnickim. Kiedy jednak nie uda\u0142o mu si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 tego celu ani uzyska\u0107 pomocy militarnej USA przeciwko ISIS<\/A> [3]<\/A> , re\u017cim ira\u0144ski zacz\u0105\u0142 skupia\u0107 swoj\u0105 frustracj\u0119 na rywalach w kraju. Oznaki tego, kt\u00f3re pojawi\u0142y si\u0119 w niedawnych dniach, obejmuj\u0105: a. Fal\u0119 areszt\u00f3w m\u0142odzie\u017cy popieraj\u0105cej Rohaniego, o czym informowa\u0142a witryna internetowa Kaleme, kt\u00f3ra jest bliska zwolennikom przyw\u00f3dcy ruchu protestu Mir-Hosseinowi Mousaviiemu, przez ostatnie dwa lata znajduj\u0105cemu si\u0119 w areszcie domowym <\/A> [4]<\/A> . b. Aresztowanie krytyka re\u017cimu Mehdiego Khazalego za obra\u017cenie funkcjonariuszy<\/A> [5]<\/A> . c. Aresztowanie wsp\u00f3\u0142pracownika Rafsand\u017caniego, Abdola Hosseina Heratiego<\/A> [6]<\/A> . d. Aresztowanie dziennikarki Rihany Tabatabaei, by odsiedzia\u0142a reszt\u0119 wyroku dwuletniego wi\u0119zienia<\/A> [7]<\/A> . e. Skazanie akademika i reformatora Sadegha Zibakalama na 18 miesi\u0119cy wi\u0119zienia za artyku\u0142, w kt\u00f3rym pyta\u0142, dlaczego re\u017cim inwestuje w technologi\u0119 nuklearn\u0105 mimo sprzeciwu spo\u0142eczno\u015bci mi\u0119dzynarodowej, podczas gdy gospodarka Iranu nadal si\u0119 pogarsza<\/A> [8]<\/A> . f. Wezwanie do s\u0105du dziennikarza i krytyka re\u017cimu Szamsa Al-Vaezina<\/A> [9]<\/A> . g. Aresztowanie adwokata Hamida Mahdaviego, stowarzyszonego z ruchem reformatorskim Ajatollah Bajat-Zanjani<\/A> [10]<\/A> . h. Skazanie Hassana Jounesiego, syna doradcy Rohaniego na sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy nadzoru za obra\u017cenie na Facebooku s\u0119dziego Amoliego Larid\u017caniego<\/A> [11]<\/A> . i. Postawienie ministr\u00f3w rolnictwa, energetyki i nauki przed wotum nieufno\u015bci Mad\u017clisu za ich nieudolne dzia\u0142ania<\/A> [12]<\/A> . \u015awiat sunnicki reaguje<\/B> Poniewa\u017c stanowisko USA postrzegane jest jako polityczna, a mo\u017ce tak\u017ce militarna interwencja na korzy\u015b\u0107 mniejszo\u015bci szyickiej przeciwko \u015bwiatu sunnickiemu, mo\u017ce pojawi\u0107 si\u0119 kolejna fala antyameryka\u0144skiego terroryzmu sunnickiego. Wskaz\u00f3wk\u0105, \u017ce to si\u0119 szykuje, jest coraz ostrzejsza krytyka polityki USA w mediach saudyjskich, kt\u00f3ra to krytyka zakorzeniona jest w og\u00f3lnie antyameryka\u0144skim tonie wypowiedzi w Arabii Saudyjskiej w ostatnim roku. Saudyjska retoryka antyameryka\u0144ska si\u0119gn\u0119\u0142a szczytu w artykule z 23 czerwca 2014 r. w oficjalnej gazecie saudyjskiej \u201eAl-Riyadh\u201d, ostrzegaj\u0105cym, \u017ce b\u0119dzie kolejny zamach w stylu 11 Wrze\u015bnia na ziemi ameryka\u0144skiej z powodu polityki USA na Bliskim Wschodzie. * A. Savyon jest dyrektork\u0105 Iranian Media Project; Y.Carmon jest prezydentem MEMRI.<\/I> Przypisy (nie spolszczone):<\/I> <\/A> [1]<\/A> See MEMRI Inquiry & Analysis No. 1094, The Power Struggle Between Khamenei And His Camp And Rafsanjani And His Camp \u2013 Part X: The Political And Media Confrontation Escalates Into Reciprocal Threats<\/A>, May 27, 2014; and MEMRI Inquiry & Analysis Series Report No. 996, Iran’s Presidential Elections \u2013 Another Episode In The Years-Long Struggle For The Iranian Leaderships Between Khamenei And Rafsanjani \u2013 Part I<\/A>, July 14, 2013. <\/A> [2]<\/A> Statement by Mojtaba Zalnour, former deputy representative for Khamenei in the IRGC, who is affiliated with the ideological camp. Rasa News<\/I>(Iran), May 24, 2014. <\/A> [3]<\/A> Initially, the Iranians had hinted that they would be willing to cooperate with the Americans if the latter agreed to fight the Sunni groups \u2013 thus effectively becoming a proxy for Iran. However, once they realized that President Obama was demanding that the Shi\u2019ites relinquish their favored status in IRaq and share the Iraqi administration with the Sunnis, Iran changed its position, announcing that it opposed American intervention in Iraq and a national unity government in Iraq. See MEMRI Inquiry & Analysis Series Report No. 1099, Iran’s Dilemma: Cooperate With U.S. Against Sunnis In Iraq \u2013 Or Maintain Anti-U.S. Ideological Stance?<\/A>, June 20, 2014. <\/A> [4]<\/A> Kaleme (Iran), June 23, 2014. <\/A> [5]<\/A> Etemaad<\/I>(Iran), June 22, 2014. <\/A> [6]<\/A> Etemaad<\/I>(Iran), June 22, 2014. <\/A> [7]<\/A> Etemaad<\/I>(Iran), June 22, 2014. <\/A> [8]<\/A> Etemaad<\/I>(Iran), June 22, 2014. <\/A> [9]<\/A> Etemaad<\/I>(Iran), June 22, 2014. <\/A> [10]<\/A> Saham News<\/I>(Iran), June 22, 2014. <\/A> [11]<\/A> Shargh Daily<\/I>(Iran), June 23, 2014.<\/A> [12]<\/A> Baharnews.ir, June 25, 2014. Wprowadzenie Z pocz\u0105tkiem lata 2014 r. re\u017cim ira\u0144ski stoi przed powa\u017cnym kryzysem, gdy zaczyna rozumie\u0107, \u017ce jego starania o stworzenie r\u00f3wnowagi si\u0142 ze \u015bwiatem sunnickim i Zachodem nie udaj\u0105 si\u0119, a r\u00f3wnocze\u015bnie wzrastaj\u0105 zagro\u017cenia zewn\u0119trzne i wewn\u0119trzne. W celu zapewnienia swojego przetrwania re\u017cim zaczyna obecnie zwraca\u0107 uwag\u0119 na zd\u0142awienie opozycji wewn\u0119trznej, z kt\u00f3r\u0105 konflikt narasta\u0142 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[827,833,835,837],"tags":[],"class_list":["post-3303","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-iran","category-badania-i-analizy","category-archiwum","category-kraje"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3303","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3303"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3303\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3303"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3303"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3303"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n
\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"