{"id":3057,"date":"2013-09-04T00:00:00","date_gmt":"2013-09-04T00:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www2.memri.org\/polaco\/arabski-intelektualista-wzywa-do-rewolucji-teologiczno-poznawczej-by-oswobodzic-swiat-arabski-z-zacofania-kryzysu-i-wojen-bratobojczych\/3057"},"modified":"2016-12-01T23:41:03","modified_gmt":"2016-12-01T23:41:03","slug":"arabski-intelektualista-wzywa-do-rewolucji-teologiczno-poznawczej-by-oswobodzic-swiat-arabski-z-zacofania-kryzysu-i-wojen-bratobojczych","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/arabski-intelektualista-wzywa-do-rewolucji-teologiczno-poznawczej-by-oswobodzic-swiat-arabski-z-zacofania-kryzysu-i-wojen-bratobojczych\/3057","title":{"rendered":"Arabski intelektualista wzywa do rewolucji teologiczno-poznawczej, by oswobodzi\u0107 \u015bwiat arabski z zacofania, kryzysu i wojen bratob\u00f3jczych"},"content":{"rendered":"
\n

Haszem Saleh, arabski intelektualista pochodzenia syryjskiego, kt\u00f3ry obecnie mieszka w Maroku, napisa\u0142 w artykule z 10 sierpnia 2013 r. w wychodz\u0105cej w Londynie gazecie \u201c<\/em>Al-Sharq Al-Awsat\u201d, \u017ce w celu wyzwolenia si\u0119 z kryzys\u00f3w, zacofania i wojen bratob\u00f3jczych \u015bwiat arabski i muzu\u0142ma\u0144ski musi przej\u015b\u0107 rewolucj\u0119 teologiczno-poznawcz\u0105. Wyja\u015bni\u0142, \u017ce musi on pozby\u0107 si\u0119 postawy odrzucaj\u0105cej innego i przyj\u0105\u0107 postaw\u0119 bardziej tolerancyjn\u0105 i o\u015bwiecon\u0105 \u2013 podobn\u0105 do rewolucji, jakiej dozna\u0142a Europa trzy stulecia temu. Saleh doda\u0142, \u017ce poniewa\u017c wszyscy jeste\u015bmy teraz w epoce rewolucji informacyjnej i globalizacji, proces ten mo\u017ce zaj\u015b\u0107 szybciej ni\u017c mia\u0142o to miejsce w Europie i m\u00f3g\u0142by zaj\u0105\u0107 zaledwie trzy dziesi\u0119ciolecia.<\/em><\/p>\n

Poni\u017cej podajemy fragmenty jego artyku\u0142u<\/a> [1]<\/strong><\/a>:<\/em><\/p>\n

<\/p>\n

Haszem Saleh (zdj\u0119cie:<\/em> Al-Sharq Al-Awsat, Londyn, 30 sierpnia 2013)<\/em><\/p>\n

„W Europie zasz\u0142y trzy rewolucje wyzwole\u0144cze zanim chrze\u015bcija\u0144stwo pogodzi\u0142o si\u0119 z nowoczesno\u015bci\u0105 \u2013 podczas gdy w ca\u0142ym \u015bwiecie arabskim lub muzu\u0142ma\u0144skim nie by\u0142o \u017cadnej takiej rewolucji\u201d<\/strong><\/p>\n

Czy mo\u017cemy przeskoczy\u0107 przez etapy historyczne [przez kt\u00f3re przesz\u0142a Europa]? Gdyby tylko by\u0142o to mo\u017cliwe! Niestety, jest to niemo\u017cliwe. Naprawd\u0119 chcia\u0142bym m\u00f3c zamkn\u0105\u0107 oczy i otworzy\u0107 je, \u017ceby zobaczy\u0107 Syri\u0119 przekszta\u0142con\u0105 w spokojny i zamo\u017cny kraj, taki jak Holandia, lub Egipt przypominaj\u0105cy Francj\u0119, lub Tunezj\u0119, r\u00f3wnie zielon\u0105 jak Szwajcaria itd. [Pragn\u0119] m\u00f3c przeskoczy\u0107 300 lat tyranii politycznej, wojen domowych, masakr sekciarskich i prostackiego fundamentalizmu. ..<\/p>\n

W Europie zasz\u0142y trzy rewolucje wyzwole\u0144cze zanim chrze\u015bcija\u0144stwo pogodzi\u0142o si\u0119 z nowoczesno\u015bci\u0105 \u2013 podczas gdy w ca\u0142ym \u015bwiecie arabskim lub muzu\u0142ma\u0144skim nie by\u0142o \u017cadnej takiej rewolucji. Dlatego te\u017c s\u0105 obecnie przera\u017caj\u0105ce starcia [mi\u0119dzy ludno\u015bci\u0105 a w\u0142adzami] w Egipcie i w innych krajach [arabskich] \u2013 poniewa\u017c BM powstrzymuje post\u0119p narod\u00f3w ku nowoczesno\u015bci, tolerancji i wolno\u015bci.<\/p>\n

Jak mo\u017cemy zawrze\u0107 pok\u00f3j ze sob\u0105? Jak mo\u017cemy rozwi\u0105za\u0107 problem walk religijnych i sekciarskich, skoro utkn\u0119li\u015bmy na teologicznym etapie takfir<\/em> [oskar\u017canie innych muzu\u0142man\u00f3w o apostazj\u0119] \u2013 na etapie, przez kt\u00f3ry Europa przesz\u0142a co najmniej 150 lat temu?<\/p>\n

Kiedy dw\u00f3ch Niemc\u00f3w spotyka si\u0119 w Chinach lub Japonii albo na ko\u0144cu ziemi, czy s\u0105dzisz, \u017ce pierwszym pytaniem, jakie przychodzi im do g\u0142owy, jest pytanie o religi\u0119 tego drugiego \u2013 czy jest protestantem, czy upartym katolikiem? Absolutnie nie! W og\u00f3le nie przychodzi im to do g\u0142owy, podczas gdy to by\u0142oby pierwszym pytaniem, jakie przychodzi na my\u015bl Syryjczykowi, Liba\u0144czykowi lub ka\u017cdemu Arabowi kiedy spotyka [innego Araba] w Pary\u017cu\u2026 Powodem tego jest, \u017ce Niemcy rozwi\u0105za\u0142y problem sekciarstwa \u2013 przede wszystkim z teoretycznego punktu widzenia, dzi\u0119ki [filozofom Immanuelowi] Kantowi, [George\u2019owi Wilhelmowi Friedrichowi] Heglowi i [Johannowi Gottliebowi] Fichtemu oraz innym o\u015bwieconym ludziom, a nast\u0119pnie z politycznego punktu widzenia [dzi\u0119ki] Bismarckowi<\/a> [2]<\/a> i jego nast\u0119pcom.<\/p>\n

Dlatego ta kwestia jest obecnie ca\u0142kowicie rozwi\u0105zana [w Niemczech] i w pe\u0142ni zakorzeniona [w umys\u0142ach] Niemc\u00f3w i w ich programach szkolnych i nie stanowi \u017cadnej przeszkody w Niemczech, [bowiem] ju\u017c jest za nimi. Wszyscy s\u0105 obywatelami z r\u00f3wnymi prawami i obowi\u0105zkami, wszyscy s\u0105 Niemcami tego samego stopnia: nie ma Niemca pierwszej klasy i innego, kt\u00f3ry jest drugiej lub trzeciej klasy\u2026 Dlatego niemiecka jedno\u015b\u0107 narodowa jest solidna jak g\u00f3ra. To samo dotyczy francuskiej jedno\u015bci narodowej itd.<\/p>\n

Wystarczy [jednak] wr\u00f3ci\u0107 tylko do XVII wieku, \u017ceby znale\u017a\u0107 bagno wyniszczaj\u0105cych wojen religijnych, w kt\u00f3rych protestanci nie tolerowali katolik\u00f3w i odwrotnie. Walczyli i wyrzynali si\u0119 wzajemnie o [kwestie] to\u017csamo\u015bci], jak my robimy to obecnie. Ta [nietolerancja] dr\u0119czy\u0142a ich przez ca\u0142y XVIII wiek. Inaczej nie by\u0142oby potrzeby O\u015bwiecenia.<\/p>\n

„Czy musimy czeka\u0107 200 lat, by rozwi\u0105za\u0107 problem sekciarstwa? Odpowied\u017a brzmi \u2013 nie\u2026\u201d<\/strong><\/p>\n

Kto\u015b m\u00f3g\u0142by zapyta\u0107: czy musimy czeka\u0107 200 lat, by rozwi\u0105za\u0107 problem sekciarstwa? Odpowied\u017a brzmi \u201enie\u201d, [a to] z dw\u00f3ch przyczyn. Po pierwsze, \u017cyjemy w epoce rewolucji informacyjnej, kt\u00f3ra skraca czas i odleg\u0142o\u015b\u0107. Dlatego co\u015b, co zabra\u0142o 200 [lat], by to przetrawi\u0107, mo\u017ce [teraz] zosta\u0107 przetrawione w p\u00f3\u0142 wieku. Po drugie, poniewa\u017c jeste\u015bmy [obecnie] zanurzeni w globaln\u0105 nowoczesno\u015b\u0107 i rozw\u00f3j przyspieszy\u0142 z tego powodu. Supermocarstwa zachodnie i wschodnie obserwuj\u0105 nas i nie mo\u017cemy niczego zrobi\u0107 ani powiedzie\u0107 [bez ich wiedzy]. Do niedawna, szczeg\u00f3lnie przed 11 wrze\u015bnia [2001 r.] szejkowie w meczetach mogli oczernia\u0107 inne wyznania [i m\u00f3wi\u0107] co chcieli bez \u017cadnej krytyki. Teraz jednak odbywaj\u0105 si\u0119 konferencje mi\u0119dzynarodowe dialogu mi\u0119dzywyznaniowego, zbli\u017cenia mi\u0119dzy r\u00f3\u017cnymi szko\u0142ami my\u015bli islamskiej itd.<\/p>\n

Istnieje r\u00f3wnie\u017c trzeci pow\u00f3d \u2013 mianowicie, \u017ce osi\u0105gni\u0119cia kraj\u00f3w rozwini\u0119tych s\u0105 dla nas dost\u0119pne, oszcz\u0119dzaj\u0105c nam w ten spos\u00f3b konieczno\u015bci wynajdywania czegokolwiek na nowo. [Te osi\u0105gni\u0119cia] s\u0105 nasze nie mniej ni\u017c reszty ludzko\u015bci. Filozofia Kanta lub Hegla, albo [J\u00fcrgena] Habermasa nie s\u0105 w\u0142asno\u015bci\u0105 samych Niemc\u00f3w, [tak samo] jak filozofia Ibn Ruszda<\/a> [3]<\/a> w swoim czasie by\u0142a w\u0142asno\u015bci\u0105 wszystkich Europejczyk\u00f3w.<\/p>\n

Niemniej nie znaczy to, \u017ce problem sekciarstwa, kt\u00f3ry powoduje bezsenno\u015b\u0107 i rozdziera nasz\u0105 jedno\u015b\u0107 narodow\u0105, b\u0119dzie rozwi\u0105zany za dwa lub trzy lata. Jest to olbrzymi i historycznie krytyczny problem, kt\u00f3rego nie da si\u0119 \u0142atwo rozwi\u0105za\u0107, [z pewno\u015bci\u0105] nie na przestrzeni jednego lub dw\u00f3ch pokole\u0144. Chcia\u0142bym si\u0119 myli\u0107, ale tym co podnosi m\u00f3j pesymizm, jest, \u017ce jak dot\u0105d w naszym \u015bwiecie muzu\u0142ma\u0144skim stosowanie metody krytycznej, historycznej analizy do kwestionowania] naszego okopania si\u0119 w tradycji by\u0142o ob\u0142o\u017cone tabu. Zrobili to tylko pakista\u0144ski Fadl Al-Rahman<\/a> [4]<\/a> i algierski Muhammad Arkoun<\/a> [5]<\/a> , ale [oni dzia\u0142ali] poza \u015bwiatem muzu\u0142ma\u0144skim: pierwszy na uniwersytecie w Chicago, a drugi na Sorbonie. Gdyby pozostali w swoich krajach, nie mogliby swobodnie prowadzi\u0107 bada\u0144 w [tej] najbardziej dra\u017cliwej dziedzinie i nie mogliby obdarzy\u0107 nas swoimi innowacyjnymi i wybitnymi pracami. Do tej dw\u00f3jki nale\u017cy doda\u0107 Abdelwahaba Meddeba<\/a> [6]<\/a> z jego wspania\u0142ymi, liberalnymi dzie\u0142ami.<\/p>\n

„Bez zastosowania metody dekonstrukcji do tradycji nie b\u0119dziemy w stanie pozby\u0107 si\u0119 alienuj\u0105cego podej\u015bcia takfiri<\/em> do religii\u201d<\/strong><\/p>\n

Bez zastosowania metody dekonstrukcji [7]<\/a> do tradycji nie b\u0119dziemy w stanie pozby\u0107 si\u0119 alienuj\u0105cego podej\u015bcia takfiri<\/em> do religii, kt\u00f3ra wyklucza innego [i zosta\u0142a stworzona] w czasach \u015bredniowiecznych. Kiedy raz pozb\u0119dziemy si\u0119 takiego spojrzenia, b\u0119dziemy mogli zrozumie\u0107 fakt, \u017ce istnieje szereg dr\u00f3g do Allaha, nie za\u015b jedna, jak twierdz\u0105 ekstremi\u015bci. Co najbardziej zaskakuj\u0105ce, [sam] Koran uznaje prawomocno\u015b\u0107 pluralizmu religijnego: \u201eGdyby Allah chcia\u0142, to uczyni\u0142by ich [o] jednej religii\u201d [Koran 42:8]. Ale duchowni na kana\u0142ach satelitarnych nie [rozumiej\u0105 tego]. Czy s\u0142owa \u015bmiertelnik\u00f3w s\u0105 powy\u017cej s\u0142\u00f3w Koranu?<\/a><\/p>\n

Ten decyduj\u0105cy skok poznawczy zabra\u0142 na chrze\u015bcija\u0144skim Zachodzie ponad 300 lat, a\u017c [Ko\u015bci\u00f3\u0142] odwa\u017cy\u0142 si\u0119 wprowadzi\u0107 w \u017cycie Drugi Sob\u00f3r Watyka\u0144ski w latach 1962-1965, gdzie Watykan po raz pierwszy porzuci\u0142 teologi\u0119, kt\u00f3ra oskar\u017ca\u0142a innych o herezje i przyj\u0105\u0142 zamiast niej teologi\u0119 wiary wyzwolonej i o\u015bwieconej, wiary olbrzymiej przestrzeni, gdzie jest miejsce dla wszystkich przyzwoitych stworze\u0144 Allaha, niezale\u017cnie od ich wiary i przekona\u0144.<\/p>\n

„Mo\u017cemy dokona\u0107 tego skoku w ci\u0105gu nast\u0119pnych 30 lat i nie wymaga\u0107 300 lat [dla tego celu] \u2013 [chocia\u017c] oznacza to przeskoczenie lub skr\u00f3cenie etap\u00f3w [historycznych]\u201d<\/strong><\/p>\n

Mo\u017cemy dokona\u0107 tego skoku w ci\u0105gu nast\u0119pnych 30 lat i nie wymaga\u0107 300 lat [dla tego celu] \u2013 [chocia\u017c] oznacza to przeskoczenie lub skr\u00f3cenie etap\u00f3w [historycznych]. Jednak przetrawienie tak olbrzymiej rewolucji religijnej przez masy zabierze znacznie d\u0142u\u017cej. Ponadto, nie tylko masy wymagaj\u0105 emancypacji, ale tak\u017ce wielu intelektualist\u00f3w lub pseudo-intelektualist\u00f3w i oportunistycznych dzia\u0142aczy politycznych. Niekt\u00f3rzy s\u0105 znacznie bardziej niebezpieczni [ni\u017c masy], poniewa\u017c g\u0142osz\u0105 nowoczesno\u015b\u0107 i demokracj\u0119, ale potem, przy pierwszej okazji, podporz\u0105dkowuj\u0105 si\u0119 szejkom takfiru<\/em> i ciemno\u015bci.<\/p>\n

Ramy czasowe, kt\u00f3re przedstawi\u0142em w zwi\u0105zku z szansami rozwoju arabskiego, s\u0105 [czysto] szacunkowe. W jednych wypadkach powiedzia\u0142em 30 lat, w innych 50 lub nawet 70. Chodzi mi o to, \u017ce co\u015b niew\u0105tpliwie zdarzy si\u0119 w \u015bwiecie islamskim w ci\u0105gu nadchodz\u0105cych lat \u2013 co\u015b, na co \u015bwiat czeka z zapartym tchem.<\/p>\n

——————————-<\/p>\n

<\/a> [1]<\/a> \u201cAl-Sharq Al-Awsat\u201d (Londyn), 10sierpnia 2013.<\/p>\n

<\/a> [2]<\/a> Otto von Bismarck (1815\u20131898), kanclerz Cesarstwa Niemieckiego. By\u0142 jednym z najwybitniejszych niemieckich m\u0119\u017c\u00f3w stanu i architektem zjednoczenia Niemiec.<\/p>\n

<\/a> [3]<\/a> Abu Al-Walid Ibn Ruszd (1126\u20131198), znany tak\u017ce jako Awerroes, urodzony w Kordobie muzu\u0142ma\u0144ski lekarz i filozof, kt\u00f3ry mia\u0142 wielki wp\u0142yw na \u015bredniowieczn\u0105 filozofi\u0119 europejsk\u0105. Pisa\u0142 na wiele temat\u00f3w, ale s\u0142ynny jest g\u0142\u00f3wnie z komentarzy i krytyki teorii arystotelesowskiej.<\/p>\n

<\/a> [4]<\/a> Fadl Al-Rahman (1919-1988), wybitny intelektualista pakista\u0144ski, kt\u00f3rego badania islamu s\u0105 szeroko znane na zachodnich uniwersytetach i w kr\u0119gach kulturalnych. a prominent<\/p>\n

<\/a> [5]<\/a> Muhammad Arkoun (1928-2010), wybitny algierski badacz historii i filozofii islamskiej, kt\u00f3ry studiowa\u0142, a nast\u0119pnie uczy\u0142 na Sorbonie w Pary\u017ce, a potem w Berlinie i w Londynie. Jego badania charakteryzuj\u0105 si\u0119 krytyk\u0105 zasad islamskich i propagowa\u0142 on \u015bwiecko\u015b\u0107, humanizm i nowoczesne podej\u015bcie do islamu.<\/p>\n

<\/a> [6]<\/a> Abdelwahab Meddeb (ur. 1946), tunezyjski intelektualista i autor, kt\u00f3ry mieszka we Francji i uczy literatury por\u00f3wnawczej na uniwersytecie paryskim. Przeciwstawia si\u0119 on fundamentalizmowi islamskiemu i wzywa wykszta\u0142conych Arab\u00f3w do przyj\u0119cia post\u0119powych warto\u015bci niezale\u017cnego my\u015blenia zamiast polegania na religii i tradycji.<\/p>\n

[7]<\/a> Dekonstrukcja: ruch filozoficzny i teoria krytyki literackiej, kt\u00f3ra kwestionuje tradycyjne za\u0142o\u017cenia o pewno\u015bci, to\u017csamo\u015bci i prawdzie.<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Haszem Saleh, arabski intelektualista pochodzenia syryjskiego, kt\u00f3ry obecnie mieszka w Maroku, napisa\u0142 w artykule z 10 sierpnia 2013 r. w wychodz\u0105cej w Londynie gazecie \u201cAl-Sharq Al-Awsat\u201d, \u017ce w celu wyzwolenia si\u0119 z kryzys\u00f3w, zacofania i wojen bratob\u00f3jczych \u015bwiat arabski i muzu\u0142ma\u0144ski musi przej\u015b\u0107 rewolucj\u0119 teologiczno-poznawcz\u0105. Wyja\u015bni\u0142, \u017ce musi on pozby\u0107 si\u0119 postawy odrzucaj\u0105cej innego i […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":8042,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[824,835],"tags":[],"class_list":["post-3057","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-specjalne-komunikaty","category-archiwum"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3057","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3057"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3057\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8044,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3057\/revisions\/8044"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8042"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3057"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3057"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3057"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}