![](\"http:\/\/www2.memri.org\/polaco\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/16029.jpg\")
\n Cz\u0142onkowie egipskich si\u0142 zbrojnych pokazuj\u0105 puszki z pomidorami, sma\u017con\u0105 cebul\u0105 i inne produkty \u017cywno\u015bciowe wytwarzane w fabrykach wojskowych. Zdj\u0119cie: David Degner. <\/i><\/p>\n
Wprowadzenie<\/b><\/p>\n
Armia egipska ma pe\u0142n\u0105 kontrol\u0119 nad Egiptem od 1952 r. z jednym wyj\u0105tkiem \u2013 prezydentur\u0105 Mohammada Mursiego 2012-2013. Przez sze\u015b\u0107dziesi\u0105t lat cz\u0119sto wywiera\u0142a znaczny wp\u0142yw na rozw\u00f3j sytuacji politycznej w kraju. Niniejsza analiza ma jednak stosunkowo ograniczony zasi\u0119g i skupia si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na szerokiej i zr\u00f3\u017cnicowanej roli si\u0142 zbrojnych Egiptu w budowaniu imperium gospodarczego, kt\u00f3re zazdro\u015bnie strzeg\u0105, rozszerzaj\u0105 i broni\u0105.<\/p>\n
Teoretycznie rozmiary i zr\u00f3\u017cnicowanie tego imperium gospodarczego okrywa tajemnica: na media narzucone s\u0105 ostre restrykcje prawne, zabraniaj\u0105ce badania jakichkolwiek aspekt\u00f3w tego imperium. Jeden z g\u0142\u00f3wnych obserwator\u00f3w egipskich m\u00f3wi, \u017ce rola establishmentu militarnego w gospodarce narodowej \u201epozostaje jednym z g\u0142\u00f3wnych tabu w polityce egipskiej”<\/A> [1]<\/A> . Jak na ironi\u0119 jednak znale\u017ali\u015bmy oficjaln\u0105, rz\u0105dow\u0105 witryn\u0119 internetow\u0105, kt\u00f3ra dostarcza obszernego, cho\u0107 niekoniecznie pe\u0142nego wyliczenia kluczowych firm i przedsi\u0119biorstw przemys\u0142owych stanowi\u0105cych g\u0142\u00f3wny trzon dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej prowadzonej przez si\u0142y zbrojne w Egipcie. T\u0119 list\u0119 pokazujemy w Aneksie poni\u017cej. Znale\u017ali\u015bmy tak\u017ce list\u0119 produkt\u00f3w wytwarzanych przez si\u0142y zbrojne, wydan\u0105 przez al-jam’iyyah al-masriyyah lil-taghyir <\/i>(Egipskie Stowarzyszenie na rzecz Zmiany) w celu ich bojkotowania<\/A> [2]<\/A> . W oparciu o informacje zaczerpni\u0119te z innych \u017ar\u00f3de\u0142 uznali\u015bmy, \u017ce lista jest poprawna i wiele z tych produkt\u00f3w wspominamy w tek\u015bcie niniejszego opracowania.<\/p>\n Jako punkt odniesienia: armi\u0119 egipsk\u0105 uwa\u017ca si\u0119 za jedn\u0105 z najwi\u0119kszych w Afryce i na Bliskim Wschodzie, z dwoma milionami oficer\u00f3w i szeregowych, z kt\u00f3rych milion jest w rezerwie, 500 tysi\u0119cy w armii i 300 tysi\u0119cy w rozmaitych agencjach bezpiecze\u0144stwa narodowego w dodatku do Gwardii Republika\u0144skiej i stra\u017cy przybrze\u017cnej<\/A> [3]<\/A> .<\/p>\n Wzrost i ewolucja roli armii w gospodarce narodowej <\/b><\/p>\n Zaanga\u017cowanie si\u0142 zbrojnych w gospodarki narodowej swoich kraj\u00f3w nie jest zjawiskiem unikatowo egipskim; istnieje na ten temat olbrzymia literatura, szczeg\u00f3lnie w wypadkach Chin i Pakistanu. Wsp\u00f3lne dla wszystkich tych wypadk\u00f3w jest to, \u017ce zaanga\u017cowanie armii w gospodark\u0119 narodow\u0105 pozostaje cz\u0119\u015bciowo ukryte w ramach szarej strefy ekonomicznej. Takie zaanga\u017cowanie mo\u017ce przybiera\u0107 r\u00f3wnie\u017c posta\u0107 zorganizowanej korupcji zwi\u0105zanej z szerokim spektrum zam\u00f3wie\u0144 pa\u0144stwowych. Pod tym wzgl\u0119dem Egipt nie stanowi wyj\u0105tku. Korespondentka gazety francuskiej \u201eLe Monde\u201d Claire Tallon pisze, \u017ce armia egipska jest \u201egigantem ekonomicznym ukrytym w cieniu”<\/A> [4]<\/A> . Podczas gdy publikowanie jakichkolwiek informacji o dzia\u0142alno\u015bci armii w gospodarce narodowej jest surowo zabronione na bazie marnego argumentu, \u017ce taka informacja zwi\u0105zana jest z bezpiecze\u0144stwem narodowym, wiele firm kierowanych przez armi\u0119 ma obszerne strony internetowe, kt\u00f3re z dum\u0105 reklamuj\u0105 swoje produkty (jak drugie zdj\u0119cie poni\u017cej o jako\u015bci produkowanego makaronu).<\/p>\n Znacz\u0105c\u0105 rol\u0119 egipskich si\u0142 zbrojnych w gospodarce narodowej trzeba ocenia\u0107 w kontek\u015bcie dw\u00f3ch wa\u017cnych wydarze\u0144 historycznych: wojskowego zamachu stanu z 1952 r. i Porozumienia Pokojowego Camp David z 1979 r.<\/p>\n Gamal Abd Al-Nasser, przyw\u00f3dca zamachu 1952 r., rozpocz\u0105\u0142 olbrzymi program nacjonalizacji w kontek\u015bcie ekonomii socjalistycznej, kapitalizmu pa\u0144stwowego i planowania centralnego. Ta polityka zosta\u0142a z czasem zapisana w konstytucji 1964 r. jako zasada \u201elud kontroluje wszystkie \u015brodki produkcji”<\/A> [5]<\/A> . W latach nast\u0119puj\u0105cych po zamachu stanu 1952 r. industrializacja by\u0142a centralnym punktem dla planist\u00f3w ekonomicznych w Egipcie, a r\u00f3wnocze\u015bnie kraj rozbudowywa\u0142 pot\u0119g\u0119 militarn\u0105 w celu podparcia swoich roszcze\u0144 do przyw\u00f3dztwa w regionie.<\/p>\n P\u0119d ku industrializacji prowadzony by\u0142 metodami silnej r\u0119ki, takimi jak konfiskata, sekwestrowanie i nacjonalizacja przedsi\u0119biorstw zagranicznych, albo czasowe, albo sta\u0142e. Si\u0142y zbrojne by\u0142y zaanga\u017cowane w \u201eindustrializacj\u0119 zast\u0119powania importu\u201d i inne strategie etatyzmu prowadzone przez re\u017cim Nassera. Oficerowie armii o niewystarczaj\u0105cych lub \u017cadnych kwalifikacjach instalowali si\u0119 jako kapitanowie znacjonalizowanego przemys\u0142u i dyrektorzy przedsi\u0119biorstw. Jak wskazuje dr Zeinab Abul-Magd „korupcja i z\u0142e zarz\u0105dzania wkr\u00f3tce rozprzestrzeni\u0142y si\u0119 w ca\u0142ym sektorze publicznym [1] projekt Nassera zawi\u00f3d\u0142 i nie spe\u0142ni\u0142 obietnicy dostarczenia dobrobytu”<\/A> [6]<\/A> .<\/p>\n Pod koniec lat siedemdziesi\u0105tych nie mo\u017cna ju\u017c by\u0142o d\u0142u\u017cej ignorowa\u0107 lub ukrywa\u0107 niewydajnego przemys\u0142u i dysfunkcjonalnego zarz\u0105dzania. Zgodnie ze swoj\u0105 pro-zachodni\u0105 postaw\u0105 nast\u0119pca Nassera, Anwar Al-Sadat, postanowi\u0142 odrzuci\u0107 sowiecki model ekonomiczny ustanowiony przez jego poprzednika i rozpocz\u0105\u0107 proces prywatyzacji oraz zaprowadzi\u0107 gospodark\u0119 neoliberaln\u0105. Armia niech\u0119tnie zaakceptowa\u0142a dzielenie si\u0119 w\u0142adz\u0105 ekonomiczn\u0105 z nowo wy\u0142aniaj\u0105c\u0105 si\u0119 klas\u0105 kapitalist\u00f3w, mimo faktu, \u017ce nie uczyniono \u017cadnych powa\u017cnych pr\u00f3b wkroczenia w jej kr\u00f3lestwo gospodarcze. Porozumienie Camp David ponownie postawi\u0142o na nogi ekonomiczn\u0105 pot\u0119g\u0119 armii oraz da\u0142o jej mo\u017cliwo\u015b\u0107 rozszerzenia jej roli ekonomicznej daleko powy\u017cej tego, co panowa\u0142o dot\u0105d.<\/p>\n Traktat pokojowy z Izraelem<\/b><\/p>\n Traktat pokojowy z Izraelem (1979) zredukowa\u0142 potrzeb\u0119 du\u017cej armii i spowodowa\u0142 zwolnienie z wojska tysi\u0119cy m\u0142odych poborowych i oficer\u00f3w. Przy ju\u017c wysokiej stopie bezrobocia, szczeg\u00f3lnie w grupie wieku 18-24, zwolnienie du\u017cej liczby poborowych i podoficer\u00f3w, jak r\u00f3wnie\u017c m\u0142odszych oficer\u00f3w [i wpuszczenie ich] na rynek pracy o ograniczonej mo\u017cliwo\u015bci ich wch\u0142oni\u0119cia nie by\u0142oby ani praktyczne, ani politycznie sensowne.<\/p>\n Do zaj\u0119cia si\u0119 tym problemem Egipt za czas\u00f3w prezydenta Hosniego Mubaraka za\u0142o\u017cy\u0142 organ ekonomiczny znany jako Organizacja Projekt\u00f3w S\u0142u\u017cby Narodowej (jihaz mashru’at al-khidma al-wataniyah<\/i>), kt\u00f3ry tworzy\u0142 jednostki przemys\u0142owe, wytw\u00f3rcze, finansowe i komercyjne, zdolne do zaabsorbowania przynajmniej cz\u0119\u015bci zdemobilizowanych \u017co\u0142nierzy. Co wa\u017cniejsze, ten nowy kompleks militarno-przemys\u0142owy dostarcza\u0142 genera\u0142om i pu\u0142kownikom wielu okazji do zaj\u0119cia stworzonych stanowisk kierowniczych. Niekt\u00f3rzy emerytowani starsi oficerowie, kt\u00f3rych uznano za lojalnych wobec re\u017cimu, zostali stopniowo dokooptowani do systemu prezydenckiego \u201eprzywileju i patronatu\u201d Hosniego Mubaraka. S\u0142owami analityka Yezida Sayigha: korpus oficerski nie zszed\u0142 ze sceny, ale raczej \u201esta\u0142 si\u0119 niewidzialny dzi\u0119ki swojej wszechobecno\u015bci\u201d. Sayigh dodaje, \u017ce rola oficer\u00f3w w sferze cywilnej \u201esta\u0142a si\u0119 tak wszechprzenikaj\u0105ca, \u017ce uznali j\u0105 za normaln\u0105 i naturaln\u0105 nie tylko inni, ale tak\u017ce, co istotne, jej cz\u0142onkowie\u201d. Egipt, s\u0142owami Sayigha, sta\u0142 si\u0119 \u201erepublik\u0105 oficer\u00f3w”<\/A> [7]<\/A> .<\/p>\n Kompleks militarno-przemys\u0142owy korzysta\u0142 z ulg podatkowych i wy\u0142\u0105czenia od podatk\u00f3w, taniej ziemi pa\u0144stwowej, cz\u0119sto taniej si\u0142y roboczej spo\u015br\u00f3d m\u0142odych poborowych, szczeg\u00f3lnie w projektach rolniczych, i innych przywilej\u00f3w, niedost\u0119pnych dla sektora prywatnego. W wyniku, wed\u0142ug jednego z obserwator\u00f3w: \u201earmia przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 z si\u0142y walcz\u0105cej w si\u0142\u0119 zatrudniaj\u0105c\u0105”<\/A> [8]<\/A> . Rozpocz\u0119\u0142a nowy etap \u201esilnego zaanga\u017cowania w produkcj\u0119 d\u00f3br konsumpcyjnych zamiast ci\u0119\u017ckiego sprz\u0119tu wojskowego”<\/A> [9]<\/A> .<\/p>\n Zakres kontroli ekonomicznej armii <\/b><\/p>\n Szacunki rozmiar\u00f3w gospodarki egipskiej kontrolowanej przez armi\u0119 wahaj\u0105 si\u0119 od 5 do 40 procent. By\u0142y minister handlu Rashid Mohammad Rashid (kt\u00f3ry jest na wygnaniu, a jego dobra zosta\u0142y skonfiskowane) twierdzi, \u017ce wojsko kontroluje oko\u0142o 10 procent gospodarki<\/A> [10]<\/A> . Wi\u0119kszo\u015b\u0107 analityk\u00f3w ocenia t\u0119 kontrol\u0119 na 25 do 40 procent<\/A> [11]<\/A> .<\/p>\n Khaled Fahmi, dziekan wydzia\u0142u historii Uniwersytetu Ameryka\u0144skiego w Kairze, nazywa wojskowy kompleks przemys\u0142owy \u201ebardzo szar\u0105 gospodark\u0105\u201d w tym sensie, \u017ce bardzo ma\u0142o wiadomo o nim i nie jest on przedmiotem kontroli parlamentarnej. Biuro rewizyjne rz\u0105du egipskiego nie ma nad nim \u017cadnej kontroli ani wiedzy; w ka\u017cdym razie na czele tego biura stoi by\u0142y genera\u0142<\/A> [12]<\/A> . W telegramie wys\u0142anym do Departamentu Stanu USA w 2009 r. (opublikowanym przez WikiLeaks 14 grudnia 2011 r.) ambasador USA w Kairze, Margaret Scobey, napisa\u0142a: „Widzimy rol\u0119 armii w gospodarce jako si\u0142\u0119, zasadniczo d\u0142awi\u0105c\u0105 reform\u0119 wolnego rynku przez wzrastaj\u0105ce bezpo\u015brednie zaanga\u017cowanie rz\u0105du w rynek”<\/A> [13]<\/A> . W tym samym telegramie ambasada wskazuje, \u017ce egipski minister obrony mo\u017ce zawiesi\u0107 ka\u017cde porozumienie handlowe z \u201cprzyczyn bezpiecze\u0144stwa\u201d. By\u0107 mo\u017ce z tych samych przyczyn armia sprzeciwi\u0142a si\u0119 w 2011 r. pakietowi po\u017cyczkowemu z Mi\u0119dzynarodowego Funduszu Walutowego, kt\u00f3ry \u017c\u0105da\u0142 powa\u017cnego programu prywatyzacji. Zamiast tego, jako pokaz swojej sprawno\u015bci gospodarczej, armia w grudniu 2011 r. po\u017cyczy\u0142a miliard dolar\u00f3w egipskiemu bankowi centralnemu<\/A> [14]<\/A> .<\/p>\n Cho\u0107 nie ma dok\u0142adnych danych o tworz\u0105cych dochody dzia\u0142aniach olbrzymiego imperium gospodarczego armii, zasi\u0119g tej dzia\u0142alno\u015bci jest r\u00f3\u017cnorodny i szeroki, obejmuj\u0105cy wszystkie g\u0142\u00f3wne dzia\u0142y gospodarki. Wahaj\u0105 si\u0119 one od d\u00f3br konsumpcyjnych, takich jak laptopy, p\u0142askoekranowe telewizory, maszyny do szycia, lod\u00f3wki, garnki i patelnie, plastikowe obrusy, butle z gazem butanowym, oliwa z oliwek i woda butelkowana, a\u017c do narz\u0119dzi medycznych, turystyki, nieruchomo\u015bci oraz gazu i energii<\/A> [15]<\/A> . Armia jest w\u0142a\u015bcicielem i zarz\u0105dza nie mniej ni\u017c dziewi\u0119cioma fabrykami makaronu, kt\u00f3re dostarczaj\u0105 40 procent zapotrzebowania rynku wewn\u0119trznego.<\/p>\n Reklama Makaronu Kr\u00f3lowej, kt\u00f3rej w\u0142a\u015bcicielem s\u0105 Si\u0142y Zbrojne (patrz strona internetowa Queen Macaroni)<\/b><\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Armia zarz\u0105dza tak\u017ce stacjami benzynowymi Wataniyyah, transportem morskim, wynajmowaniem ci\u0119\u017ckich maszyn i us\u0142ugami sprz\u0105tania i czyszczenia Queen. W sektorze rolnym, gdzie cz\u0119sto zatrudnieni s\u0105 m\u0142odzi poborowi, armia uprawia to, co znane jest jako \u201cplony strategiczne\u201d, takie jak j\u0119czmie\u0144, kukurydza, pszenica i koniczyna, jak r\u00f3wnie\u017c drzewa mango, pomara\u0144cze i cytryny oraz prowadzi farmy byd\u0142a mlecznego i mi\u0119snego, a tak\u017ce nowoczesne rze\u017anie.<\/p>\n Partnerstwo z inwestorami zagranicznymi oraz korporacjami mi\u0119dzynarodowymi <\/b><\/p>\n Poza pe\u0142n\u0105 w\u0142asno\u015bci\u0105 szerokiego zakresu przedsi\u0119biorstw, biznes\u00f3w i firm handlowych armia wesz\u0142a tak\u017ce w partnerstwo z firmami zagranicznymi w celu dywersyfikacji swojej dzia\u0142alno\u015bci ekonomicznej. Te partnerstwa skupiaj\u0105 si\u0119 w sektorach, w kt\u00f3rych armia ma znaczne wp\u0142ywy i kt\u00f3re maj\u0105 wielki potencja\u0142 zysk\u00f3w. Badanie Marshalla i Stachera identyfikuje te sektory jako \u201ctransport morski i powietrzny, ropa naftowa i gaz oraz projekty \u015brodowiskowe na skal\u0119 przemys\u0142ow\u0105, takie jak oczyszczalnie \u015bciek\u00f3w i wytwarzanie odnawialnej energii\u201d. Jednym z przyk\u0142ad\u00f3w jest partnerstwo z 2001 r. z Mohammadem Abdul-Mohsenem Al-Kharafim, biznesmenem kuwejckim i jednym z najbogatszych ludzi Zatoki, budowania komputer\u00f3w i laptop\u00f3w przy u\u017cyciu technologii firmy tajwa\u0144skiej z inwestycj\u0105 wysoko\u015bci 140 milion\u00f3w dolar\u00f3w. Obie strony za\u0142o\u017cy\u0142y tak\u017ce International Pipe Industry Company – najwi\u0119kszego producenta rur do ropo- i gazoci\u0105g\u00f3w na Bliskim Wschodzie <\/A> [16]<\/A> .<\/p>\n Kolejne partnerstwo istnieje z chi\u0144sk\u0105 pa\u0144stwow\u0105 firm\u0105 naftow\u0105 (Sinopec) do wiercenia i wydobycia ropy naftowej oraz z dwiema firmami w\u0142oskimi \u2013 Breda i ETI \u2013 do obs\u0142ugi stacji benzynowych i gazowych. Armia wesz\u0142a tak\u017ce w partnerstwo z firmami niemieckimi i du\u0144skimi w dziedzinie technologii energii wiatrowej oraz z Chryslerem w sprawie sk\u0142adania Jeep Wrangler. W tym ostatnim wypadku armia u\u017cywa \u015brodk\u00f3w finansowych dostarczonych przez USA do produkcji Jeep\u00f3w, jako cz\u0119\u015bci pakietu pomocowego USA. Produkuje tak\u017ce Jeepy na sprzeda\u017c w sektorze prywatnym na r\u00f3wnoleg\u0142ej linii produkcyjnej. Prawdopodobnie jest to bardziej zyskowne ni\u017c kt\u00f3rekolwiek z pozosta\u0142ych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107 <\/A> [17]<\/A> .<\/p>\n Armia jest g\u0142\u0119boko zaanga\u017cowana w nieruchomo\u015bci i jest w\u0142a\u015bcicielem du\u017cych obszar\u00f3w ziemi. Zgodnie z prawem armia mo\u017ce zabra\u0107 ka\u017cd\u0105 ziemi\u0119 publiczn\u0105 dla cel\u00f3w obronno\u015bci kraju; cz\u0119sto to robi\u0142a, ale dla cel\u00f3w komercyjnych. Wed\u0142ug Al-Magd, agencja znana jako Projekty Ziemskie Si\u0142 Zbrojnych rozpocz\u0119\u0142a wiele rozmaitych projekt\u00f3w, w\u0142\u0105cznie z budynkami mieszkalnymi, na ziemi pa\u0144stwowej przej\u0119tej przez armi\u0119. Armia jest tak\u017ce w\u0142a\u015bcicielem nieruchomo\u015bci takich jak miejscowo\u015b\u0107 wypoczynkowa Szarm El-Szejk i inne miejscowo\u015bci wypoczynkowe oraz liczne kluby wojskowe, kt\u00f3re mo\u017cna wypo\u017cycza\u0107 na prywatne okazje, takie jak \u015bluby. Niedawno armia zako\u0144czy\u0142a r\u00f3wnie\u017c budow\u0119 wszechstronnego miasteczka sportowego we wschodnim Kairze ze stadionem na 30 tysi\u0119cy widz\u00f3w<\/A> [18]<\/A> .<\/p>\n Oficerowie, przeniesieni w stan spoczynku, zajmuj\u0105 kluczowe stanowiska w kraju <\/b><\/p>\n W dodatku do kluczowych stanowisk w przedsi\u0119biorstwach b\u0119d\u0105cych w\u0142asno\u015bci\u0105 armii lub zarz\u0105dzanych przez ni\u0105, starsi emerytowani oficerowie kontroluj\u0105 przedsi\u0119biorstwa, kt\u00f3re nale\u017c\u0105 do kategorii \u201ckluczowych\u201d. Obejmuje to Zarz\u0105d Kana\u0142u Sueskiego (jedno z najwi\u0119kszych \u017ar\u00f3de\u0142 obcej waluty w kraju), jak r\u00f3wnie\u017c firmy transportu powietrznego i morskiego (w\u0142\u0105cznie z portami morskimi), elektryczno\u015b\u0107, wod\u0119 i kanalizacj\u0119. Za czas\u00f3w re\u017cimu Mubaraka 21 z 29 prowincji egipskich by\u0142o zarz\u0105dzanych przez oficer\u00f3w w stanie spoczynku. Byli oficerowie armii znajduj\u0105 si\u0119 na wszystkich szczeblach olbrzymiej biurokracji egipskiej i w korpusie dyplomatycznym<\/A> [19]<\/A> . Dziennikarz gazety francuskiej \u201eLe Monde\u201d zauwa\u017cy\u0142, \u017ce staraj\u0105c si\u0119 o spotkanie z kierownikiem klubu sportowego, basenu publicznego, fermy kurzej, cukrowni lub kt\u00f3rymkolwiek z 29 gubernator\u00f3w, \u201cznajdziesz si\u0119 przed starzej\u0105cym si\u0119 oficerem, kt\u00f3ry nie przestanie m\u00f3wi\u0107 o swoich bohaterskich wyczynach w wojnach przeciwko Izraelowi”<\/A> [20]<\/A> .<\/p>\n Preferencja inwestor\u00f3w dla partnerstwa z armi\u0105 <\/b><\/p>\n Og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, inwestorzy zagraniczni, w\u0142\u0105cznie z du\u017cymi korporacjami globalnymi, wol\u0105 partnerstwo z armi\u0105 od partnerstwa z sektorem prywatnym, bowiem inwestorzy wiedz\u0105, \u017ce armia jest traktowana w spos\u00f3b uprzywilejowany i z \u0142atwo\u015bci\u0105 mo\u017ce unikn\u0105\u0107 (najprawdopodobniej \u2013 ignorowa\u0107) przeszk\u00f3d biurokratycznych. Przedsi\u0119biorstwa nale\u017c\u0105ce do armii s\u0105 cz\u0119sto zwolnione z podatk\u00f3w. Ponadto armia ma \u015brodki na ochron\u0119 w\u0142asno\u015bci, kt\u00f3ra nale\u017cy wsp\u00f3lnie [do armii i zagranicznego partnera]. Na przyk\u0142ad Firma Al-Kharafi oznajmi\u0142a, \u017ce transportowi turbin gazowych do nowej elektrowni w Dumyat towarzyszy\u0142y egipskie samochody opancerzone<\/A> [21]<\/A> .<\/p>\n Ministerstwo produkcji wojskowej<\/b><\/p>\n Cho\u0107 wiele budynk\u00f3w agencji rz\u0105dowych w Kairze jest n\u0119dznych i odrapanych, ministerstwo produkcji wojskowej, kt\u00f3re zarz\u0105dza projektami b\u0119d\u0105cymi w\u0142asno\u015bci\u0105 armii, opisane jest jako posiadaj\u0105ce \u201cwystawn\u0105 siedzib\u0119\u201d ze \u201ez\u0142otymi por\u0119czami\u201d; jako \u201ezalane got\u00f3wk\u0105\u201d. Minister, Sayyed Mishal, szacuje, \u017ce dochody ministerstwa ze sprzeda\u017cy d\u00f3br konsumpcyjnych wynios\u0142y 2 miliardy funt\u00f3w egipskich (345 milion\u00f3w dolar\u00f3w wed\u0142ug kursu 2011 r.) i \u017ce ministerstwo zatrudnia 40 tysi\u0119cy cywil\u00f3w<\/A> [22]<\/A> . Tym pracownikom odmawia si\u0119 prawa zak\u0142adania zwi\u0105zk\u00f3w zawodowych.<\/p>\n Interregnum po Mubaraku<\/b><\/p>\n Z upadkiem prezydenta Hosniego Mubaraka dla armii wa\u017cniejsze by\u0142o posiadanie prezydenta, kt\u00f3ry zachowa status quo chronienia interes\u00f3w ekonomicznych armii, ni\u017c cz\u0142owieka, kt\u00f3ry nosi mundur<\/A> [23]<\/A> . Niekt\u00f3rzy obserwatorzy egipscy argumentowali, \u017ce upadek Mubaraka zosta\u0142 rado\u015bnie przyj\u0119ty przez armi\u0119, kt\u00f3rej dow\u00f3dcy niepokoili si\u0119, \u017ce doj\u015bcie do prezydentury syna Mubaraka, Gamala, i jego d\u0105\u017cenie do prywatyzacji, mo\u017ce zagrozi\u0107 ekonomicznej supremacji armii<\/A> [24]<\/A> . Uderzaj\u0105ca jest wypowied\u017a na konferencji prasowej asystenta ministra obrony, genera\u0142a majora (liwaa<\/i>) Mahmuda Nasrra w 2011 r. Genera\u0142 Nasr o\u015bwiadczy\u0142, \u017ce armia nigdy nie odda kontrolowanych przez armi\u0119 projekt\u00f3w \u017cadnej innej w\u0142adzy, poniewa\u017c projekty te nie s\u0105 maj\u0105tkiem nale\u017c\u0105cym do pa\u0144stwa, ale \u201edochodami z potu ministerstwa obrony i jego w\u0142asnych, specjalnych projekt\u00f3w”<\/A> [25]<\/A> .<\/p>\n Przy szybkim pogarszaniu si\u0119 gospodarki egipskiej podczas pierwszych kilku miesi\u0119cy prezydentury Mohammada Mursiego jego premier, dr Hisham Qindeel, dyskutowa\u0142 o mo\u017cliwo\u015b\u0107 rozszerzenia roli si\u0142 zbrojnych przy ich dost\u0119pie do funduszy i zasob\u00f3w, jakie kontroluj\u0105<\/A> [26]<\/A> . Mog\u0142o to by\u0107 ukryte zapewnienie dla armii, \u017ce Bractwo Muzu\u0142ma\u0144skie nie naruszy gospodarczego kr\u00f3lestwa armii.<\/p>\n Wnioski<\/b><\/p>\n Wydaje si\u0119 jasne, \u017ce si\u0142y zbrojne w Egipcie mocno kontroluj\u0105 maj\u0105tek ekonomiczny, w\u0142\u0105cznie z przedsi\u0119biorstwami, kt\u00f3re produkuj\u0105 rozmaite dobra konsumpcyjne. Ten maj\u0105tek nie tylko dostarcza armii strumienia dochod\u00f3w, ale tak\u017ce dostarcza intratnych posad kierowniczych i menad\u017cerskich dla emerytowanych oficer\u00f3w wszystkich rang. Armia zazdro\u015bnie chroni ten maj\u0105tek i z tego powodu jest sta\u0142ym przeciwnikiem wprowadzenia program\u00f3w prywatyzacji i neoliberalnej polityki ekonomicznej, kt\u00f3re gro\u017c\u0105 ich uprzywilejowanej pozycji w gospodarce. Cz\u0119sto podnoszono pytanie, czy armia egipska jest aktywn\u0105 armi\u0105, firm\u0105 handlowa, firm\u0105 kontrahentk\u0105, po\u015brednikiem ekonomicznym czy wr\u0119cz bankiem.<\/p>\n W trakcie pisania niniejszego opracowania nowy silny cz\u0142owiek Egiptu, genera\u0142 Abdul-Fattah Al-Sisi rozkaza\u0142 egipskiej armii i policji zwalcza\u0107 to, co nazwa\u0142 \u201cprzemoc\u0105 i terroryzmem\u201d, co jest okre\u015bleniem na Bractwo Muzu\u0142ma\u0144skie, siln\u0105 organizacj\u0119, wyj\u0105tkowo zdoln\u0105 do postawienia wyzwania dominacji armii w wielu dziedzinach \u017cycia politycznego, ekonomicznego i biurokratycznego w Egipcie. Jest to walka, kt\u00f3r\u0105 armia b\u0119dzie prowadzi\u0107 z ostro\u015bci\u0105, a nawet \u2013 je\u015bli to konieczne – skrajn\u0105 przemoc\u0105, poniewa\u017c nie mo\u017ce pozwoli\u0107 sobie na przegran\u0105, je\u015bli chce zachowa\u0107 integralno\u015b\u0107, wr\u0119cz przetrwanie, swojego imperium gospodarczego, jak r\u00f3wnie\u017c dominuj\u0105cej roli politycznej.<\/p>\n Cytuj\u0105c artyku\u0142 redakcyjny z 28 lipca 2013 r. z \u201eJadaliyya\u201d: \u201eWydarzenia ostatniego tygodnia s\u0105 bolesnym dowodem trudnej drogi przed nami. Rewolucja 25 Stycznia stoi teraz przed walk\u0105 o swoje istnienie w \u015brodowisku, w kt\u00f3rym w\u0142adza [armii] i op\u00f3r [Bractwa Muzu\u0142ma\u0144skiego] jest bardziej zawi\u0142a ni\u017c kiedykolwiek\u201d.<\/p>\n * Dr Nimrod Raphaeli jest starszym, emerytowanym analitykiem w MEMRI.<\/i><\/p>\n ANEKS (nie spolszczony)<\/b><\/p>\n National Information Agency: The Armed Forces and Comprehensive Growth<\/b><\/p>\n Reference: sis.gov.eg, July 10, 2013.<\/p>\n ————————————————–<\/p>\n <\/A> [1]<\/A> Mohamed Al-Khalsan, „The Army and the Economy of Egypt, http:\/\/www.pambazuka.org\/en\/category\/features\/79025\/print,<\/A> December 1, 2012.<\/p>\n <\/A> [2]<\/A> Egyptian Association for Change \u2013 USA „da’wa limuqata’at muntajat al-jeish al-istihlakiyyah wal-khadimiyya,” [A call to boycott the army’s consumer and service products], https:\/\/www.facebook.com\/eacusa\/posts\/313617642018052<\/A>, February 4, 2012.<\/p>\n <\/A> [3]<\/A> 'Adel 'Amer, „al-quwwa al-iqtisadiyah liljeish al-masri wa-mashru’atihi al-tanmawiyyah,” [The Economic Power of the Egyptian Army and its Development Projects,” www.misrelgdida.com\/reporters1\/89960.html<\/A> , May 9, 2012.<\/p>\n <\/A> [4]<\/A> Le Monde<\/i>, January 22, 2012, quoted by http:\/\/alasr.ws\/articles\/view\/12272<\/A>, January 23, 2012.<\/p>\n <\/A> [5]<\/A> Ahmed Shehab al-Din, „al-iqtisad al-madani liljaysh al-masri fi 'ahd abdul nasser ila ma ba’da thawrat 25 yanayyir,” (The civilian economy of the Egyptian Army during Abdul Nasser’s era through January 25), www.ahewar.org\/debat\/show.art.asp?aid=293966<\/A> , February 4, 2012.<\/p>\n <\/A> [6]<\/A> Zeinab Abul-Magd, „al-jeish waliqtisad fi masr,” [The Army and the Economy in Egypt,], www.jadaliyya.com\/pages\/index\/3693<\/A> , December 21, 2011.<\/p>\n <\/A> [7]<\/A> Yezid Sayigh, „fawqa al-dawla: jumhuriyat al-dhubat fi masr,”[Above the State: The Officers’ Republic of Egypt,” http:\/\/carnegie-mec.org\/publications\/?fa=48996<\/A>, August 1, 2012.<\/p>\n <\/A> [8]<\/A> Alex Blumberg, „Why Egypt’s Military Cares About Home Appliances,” www.npr.org\/blogs\/money\/2011\/02\/10\/133501837\/why-egypts-m<\/A> , February 04, 2011.<\/p>\n <\/A> [9]<\/A> Zeinab Abdul-Magd, „al-jeish wal-iqtisad fi masr,” [The Army and the Economy of Egypt] www.jadaliyya.com\/pages\/index\/3693<\/A> , December 23, 2011.<\/p>\n <\/A> [10]<\/A> http:\/\/arabi.assafir.com\/article.asp?aid=47<\/A>, July 4, 2013.<\/p>\n <\/A> [11]<\/A> See, for example, Zeinab Abdul-Magd, „The Army and the Economy in Egypt,” loc. Cit. 'Adel 'Amer, loc. cit.<\/p>\n <\/A> [12]<\/A> http:\/\/www.aljazeera.com\/indepth\/features\/2012\/02\/2012215195912519142.html<\/A> February 15, 2012.<\/p>\n <\/A> [13]<\/A> Andrew S. Ross, „Egypt’s Military, an economic giant, now in charge,” http:\/\/www.sfgate.com\/business\/bottomline\/article\/Egypt-s-military-an-economic-giant-now-in-charge-2459663.php<\/A>, February 13, 2011.<\/p>\n <\/A> [14]<\/A> www.lost-truth.com<\/A> , January 8, 2012.<\/p>\n <\/A> [15]<\/A> The minister of military production, Sayyed Misha’al, a former general, took special pride in telling a reporter that the bottled water marketed under the brand name of „Safi” („pure”) is named after his daughter.<\/p>\n <\/A> [16]<\/A> Shana Marshall and Joshua Stacher, „Egypt’s Generals and Transnational Capital,” Middle East Research and Information Project. www.merip.org\/mer\/mer262\/egypts-generals-transnational-capital<\/A> <\/p>\n <\/A> [17]<\/A> A letter to the editor published in www.Jadaliyya.com\/pages\/index\/3732<\/A> , December 24, 2011.<\/p>\n <\/A> [18]<\/A> Magdi Abdul Hadi „al-jeish yatahakam fi imbaratoriya iqtisadiya dhakhma,” [The army controls a vast economic empire],” http:\/\/www.bbc.co.uk\/arabic\/middleeast\/2012\/06\/120623_army_egypt_business.shtml<\/A>, June 23, 2012.<\/p>\n <\/A> [19]<\/A> Zeinab abul-Magd, „The Egyptian Republic of Retired Generals, „Foreign Policy,<\/i>” May 8, 2012.<\/p>\n <\/A> [20]<\/A> http:\/\/alasr.ws\/articles\/view\/12272<\/A> , January 22, 2012.<\/p>\n <\/A> [21]<\/A> The term „army economic empire” was the subject of a study „dirasa tahliliya: imbaratoriyat al-jeish al-iqtisadiyah fi masr wasiyasatihi min thawrat 25 yanayyir li-isqat al-thawrah,” www.3ade.info\/news\/1-comment\/92-militaryeconomyegypt25jan<\/A> , January 25, 2012.<\/p>\n <\/A> [22]<\/A> www.lost-truth.com<\/A>, July 8, 2013.<\/p>\n <\/A> [23]<\/A> WikiLeaks underscores the role of the Egyptian army in the national economy,” www.lost-truth.com<\/A>, January 8, 2012.<\/p>\n <\/A> [24]<\/A> http:\/\/arabi.assafir.com\/article.asp?aid=47<\/A> , July 4, 2013.<\/p>\n <\/A> [25]<\/A> Magdi Abdul Hadi „al-jeish yatahakam fi imbaratoriya iqtisadiya dhakhma,” [The army controls a vast economic empire],” http:\/\/www.bbc.co.uk\/arabic\/middleeast\/2012\/06\/120623_army_egypt_business.shtml<\/A>, June 23, 2012.<\/p>\n <\/A> [26]<\/A> Mahmoud Radhwan, www.alborsanews.com\/2012\/12\/24<\/A> , December 24, 2012 Cz\u0142onkowie egipskich si\u0142 zbrojnych pokazuj\u0105 puszki z pomidorami, sma\u017con\u0105 cebul\u0105 i inne produkty \u017cywno\u015bciowe wytwarzane w fabrykach wojskowych. Zdj\u0119cie: David Degner. Wprowadzenie Armia egipska ma pe\u0142n\u0105 kontrol\u0119 nad Egiptem od 1952 r. z jednym wyj\u0105tkiem \u2013 prezydentur\u0105 Mohammada Mursiego 2012-2013. Przez sze\u015b\u0107dziesi\u0105t lat cz\u0119sto wywiera\u0142a znaczny wp\u0142yw na rozw\u00f3j sytuacji politycznej w kraju. Niniejsza analiza […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4508,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[833,835,837,863],"tags":[],"class_list":["post-3022","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-badania-i-analizy","category-archiwum","category-kraje","category-egipt"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3022","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3022"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3022\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4520,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3022\/revisions\/4520"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4508"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3022"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3022"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3022"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}![](\"http:\/\/www2.memri.org\/polaco\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/16030.jpg\")
<\/p>\n![](\"http:\/\/www2.memri.org\/polaco\/wp-content\/uploads\/2016\/12\/16031.jpg\")
<\/p>\n\n
\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"