{"id":21503,"date":"2024-05-23T21:41:39","date_gmt":"2024-05-23T19:41:39","guid":{"rendered":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/?p=21503"},"modified":"2024-05-24T21:46:30","modified_gmt":"2024-05-24T19:46:30","slug":"w-eseju-naukowym-w-2013-r-prokurator-miedzynarodowego-trybunalu-karnego-mtk-karim-khan-mowi-ze-mtk-nie-jest-w-stanie-wymierzac-sprawiedliwosc-w-2007-r-khan-byl-adwokatem-prezydenta-liberii-ch","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/w-eseju-naukowym-w-2013-r-prokurator-miedzynarodowego-trybunalu-karnego-mtk-karim-khan-mowi-ze-mtk-nie-jest-w-stanie-wymierzac-sprawiedliwosc-w-2007-r-khan-byl-adwokatem-prezydenta-liberii-ch\/21503","title":{"rendered":"W eseju naukowym w 2013 r. prokurator Mi\u0119dzynarodowego Trybuna\u0142u Karnego (MTK), Karim Khan, m\u00f3wi, \u017ce MTK nie jest w stanie wymierza\u0107 sprawiedliwo\u015b\u0107; w 2007 r. Khan by\u0142 adwokatem prezydenta Liberii, Charlesa Taylora w wspieranym przez ONZ procesie o zbrodnie wojenne; podczas procesu Taylor twierdzi\u0142, \u017ce nie wyda\u0142 rozkazu swoim ludziom, by jedli ludzkie mi\u0119so"},"content":{"rendered":"

Wprowadzenie: Esej Prokuratora Mi\u0119dzynarodowego Trybuna\u0142u Karnego z 2013 r<\/strong><\/p>\n

W 43-stronicowym eseju akademickim zatytu\u0142owanym \u201ePraktyki obronne: reprezentowanie klient\u00f3w przed Mi\u0119dzynarodowym Trybuna\u0142em Karnym\u201d opublikowanym w 2013 r.\u00a0<\/em>[1]<\/a>\u00a0prokurator Mi\u0119dzynarodowego Trybuna\u0142u Karnego Karim A. Khan szczeg\u00f3\u0142owo wyja\u015bni\u0142, w jaki spos\u00f3b procedury MTK utrudniaj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 przyznania oskar\u017conym ich praw do nale\u017cytego procesu. W tym czasie by\u0142 brytyjskim prawnikiem, kt\u00f3ry s\u0142u\u017cy\u0142 zar\u00f3wno w obronie, jak i oskar\u017ceniu w kilku s\u0105dach mi\u0119dzynarodowych.\u00a0<\/em>[2]<\/em><\/a><\/p>\n

Wed\u0142ug Khana w sprawach MTK podejrzani i oskar\u017ceni s\u0105 czasami pozbawiani podstawowych praw oskar\u017conego z powodu procedur s\u0105dowych. Napisa\u0142, \u017ce w sprawach, kt\u00f3re sam reprezentowa\u0142, oskar\u017conym nie ujawniono zarzut\u00f3w w rozs\u0105dnym terminie, co pozbawi\u0142o ich mo\u017cliwo\u015bci prawid\u0142owego prowadzenia obrony. W innych przypadkach kluczowe dowody, kt\u00f3re mog\u0142y pom\u00f3c w obronie, zosta\u0142y w znacznym stopniu utajnione, przez co nie nadawa\u0142y si\u0119 do wykorzystania przez oskar\u017conego.<\/em><\/p>\n

Khan wyja\u015bni\u0142 r\u00f3wnie\u017c w eseju, \u017ce MTK jest podatny na stronniczo\u015b\u0107 ze wzgl\u0119du na zewn\u0119trzne naciski ze strony organizacji pozarz\u0105dowych i spo\u0142ecze\u0144stw obywatelskich, kt\u00f3re dyktuj\u0105 narracje, kt\u00f3re p\u00f3\u017aniej s\u0105 akceptowane w s\u0105dzie jako \u201eprawda\u201d, nawet zanim oskar\u017cony ma jak\u0105kolwiek szans\u0119 przedstawi\u0107 swoj\u0105 spraw\u0119. Te bezprawne praktyki przynajmniej w jednym przypadku doprowadzi\u0142y do \u200b\u200bzaszargania reputacji uczciwych ludzi.<\/em><\/p>\n

Esej Khana z 2013 r. podwa\u017ca legitymacj\u0119 MTK<\/strong><\/p>\n

Esej Khana z 2013 roku znacz\u0105co podwa\u017ca legitymacj\u0119 MTK. Khan pe\u0142ni obecnie funkcj\u0119 prokuratora w imieniu tego samego systemu, kt\u00f3ry tak ostro krytykowa\u0142.<\/p>\n

Poni\u017cej znajduj\u0105 si\u0119 fragmenty eseju, kt\u00f3rego wsp\u00f3\u0142autorem jest Khan wraz z Anandem A. Shahem.\u00a0[3]<\/a><\/p>\n

O wp\u0142ywie relacji w mediach i nastrojach spo\u0142ecznych:<\/strong><\/p>\n

\u201eW przypadku klienta podejrzanego lub oskar\u017conego o pope\u0142nienie zbrodni mi\u0119dzynarodowych spo\u0142eczne postrzeganie winy klienta jest cz\u0119sto dodatkowo wzmacniane przez pomoc dobrze finansowanych grup spo\u0142ecze\u0144stwa obywatelskiego, organizacji pozarz\u0105dowych i mi\u0119dzynarodowych medi\u00f3w propaguj\u0105cych narracj\u0119, kt\u00f3ra zostaje zaakceptowana jako \u2018prawda\u2019 jeszcze zanim klient pojawi si\u0119 w s\u0105dzie.\u201d<\/p>\n

O poziomie profesjonalizmu MTK w sporach s\u0105dowych i dochodzeniach karnych:<\/strong><\/p>\n

\u201eNa wczesnym etapie, scharakteryzowanie MTK jako s\u0105du z\u0142o\u017conego z zespo\u0142u doradc\u00f3w oderwanych lub niezaznajomionych z realiami dochodze\u0144 karnych i post\u0119powa\u0144 s\u0105dowych, nie b\u0119dzie zbyt brutalne \u2013 przynajmniej z punktu widzenia obrony\u201d.<\/p>\n

O zeznaniach i wiarygodno\u015bci \u015bwiadk\u00f3w:<\/strong><\/p>\n

\u201e[Procedury MTK] pozwalaj\u0105 prokuratorowi na przedk\u0142adanie i opieranie si\u0119 na anonimowych streszczeniach zezna\u0144 \u015bwiadk\u00f3w, kt\u00f3rym mo\u017ce w istotny spos\u00f3b brakowa\u0107 tre\u015bci, sp\u00f3jno\u015bci lub obu tych element\u00f3w\u2026\u201d<\/p>\n

O standardzie dowodu:<\/strong><\/p>\n

\u201eMaj\u0105cy zastosowanie standard dowodu na etapie potwierdzenia \u2013 \u2018dow\u00f3d wystarczaj\u0105cy do ustalenia istotnych podstaw do wiary\u2019 \u2013 jest oczywi\u015bcie ni\u017cszy ni\u017c standard \u2018ponad wszelk\u0105 w\u0105tpliwo\u015b\u0107\u2019 wymagany do uzyskania wyroku skazuj\u0105cego na etapie procesu\u201d.<\/p>\n

O fa\u0142szywych oskar\u017ceniach prowadz\u0105cych do niesprawiedliwo\u015bci:<\/strong><\/p>\n

\u201eW zwi\u0105zku z tym zarzuty przeciwko co najmniej jednej osobie [postaswionej] przed MTK, kt\u00f3ra wydawa\u0142a si\u0119 podejrzana, zosta\u0142y najprawdopodobniej b\u0142\u0119dnie potwierdzone na rozprawie, co skutkowa\u0142o towarzysz\u0105cym stresem i udr\u0119k\u0105 psychiczn\u0105 tej osoby i jej rodziny, szkod\u0105 dla reputacji jednostki oraz niepotrzebn\u0105 strat\u0105 czasu i zasob\u00f3w przez s\u0105d, prokuratur\u0119 i obron\u0119 przez pomoc prawn\u0105. Ta niesprawiedliwo\u015b\u0107 zosta\u0142a naprawiona dopiero 11 marca 2013 r., ponad rok po wydaniu decyzji potwierdzaj\u0105cej w tej sprawie\u2026\u201d.<\/p>\n

W sprawie p\u00f3\u017anego ujawnienia informacji i praw pozwanego:<\/strong><\/p>\n

\u201eArtyku\u0142 67 ust. 1 lit. b) Statutu Rzymskiego gwarantuje podejrzanemu lub oskar\u017conemu odpowiedni czas i udogodnienia w celu przygotowania swojej obrony. Artyku\u0142 67 ust. 1 lit. a) wymaga, aby podejrzany lub oskar\u017cony \u2018by\u0142 informowany niezw\u0142ocznie i szczeg\u00f3\u0142owo o charakterze, przyczynie i tre\u015bci postawionych mu zarzut\u00f3w\u2019. Niestety, praktyka, kt\u00f3ra rozwin\u0119\u0142a si\u0119 w MTK w odniesieniu do sposobu i terminu ujawnienia prokuratorskiego oskar\u017cenia obronie na etapie potwierdzenia i procesu podwa\u017cy\u0142y \u200b\u200bte podstawowe prawa.\u201d<\/p>\n

\u201eOp\u00f3\u017anione ujawnienie informacji przez prokuratur\u0119 to tylko jeden z aspekt\u00f3w k\u0142opotliwego systemu ujawniania informacji przez MTK\u2026\u201d<\/p>\n

O utajnieniach powoduj\u0105cych pomy\u0142k\u0119 s\u0105dow\u0105:<\/strong><\/p>\n

\u201eIstnieje r\u00f3wnie\u017c bardziej fundamentalne niebezpiecze\u0144stwo zwi\u0105zane z re\u017cimem niemal odruchowego narzucania utajnie\u0144 w MTK \u2013 a mianowicie, \u017ce proces sk\u0142adania wniosk\u00f3w o utajnianie, ich kontrola s\u0105dowa i ich narzucanie sta\u0142 si\u0119 tak niepor\u0119czny i niemo\u017cliwy do zarz\u0105dzania, \u017ce \u200b\u200bwr\u0119cz dochodzi do powa\u017cnych b\u0142\u0119d\u00f3w s\u0105dowych.\u201d<\/p>\n

\u201eWspomniana powy\u017cej refleksyjna, je\u015bli nie nonszalancka postawa wobec utajnie\u0144 ze strony prokuratury MTK oraz szeroki zakres i narzucanie utajnie\u0144 w MTK \u2013 wykraczaj\u0105cych poza samych \u015bwiadk\u00f3w i ich rodziny \u2013 doprowadzi\u0142o do biurokratycznego, nadmiernego i wyczerpuj\u0105cego zasoby systemu. W najgorszym przypadku taki system grozi fundamentaln\u0105 pomy\u0142k\u0105 s\u0105dow\u0105, a w ka\u017cdym razie znacznie utrudnia prac\u0119 obrony\u201d.<\/p>\n

\u201eOp\u00f3\u017anione ujawnienie ogranicza czas dost\u0119pny obronie na zapoznanie si\u0119 z otrzymanym materia\u0142em i podj\u0119cie dzia\u0142a\u0144 w zwi\u0105zku z nim. Je\u017celi zataja si\u0119 przed obron\u0105 istotne informacje \u2013 takie jak to\u017csamo\u015b\u0107 \u015bwiadka czy czas i miejsce rzekomego spotkania \u2013 nie mo\u017cna oczekiwa\u0107 od obrony przeprowadzenia na tej podstawie pe\u0142nego i skutecznego dochodzenia\u2026\u201d<\/p>\n

W 2007 r. Khan reprezentowa\u0142 prezydenta Liberii Charlesa Taylora przed Specjalnym Trybuna\u0142em dla Sierra Leone w sprawie zarzut\u00f3w pope\u0142nienia zbrodni wojennych; Podczas procesu Taylor zaprzeczy\u0142 twierdzeniom, \u017ce nakaza\u0142 swoim ludziom je\u015b\u0107 ludzkie mi\u0119so<\/strong><\/p>\n

W czerwcu 2003 r. prokurator Specjalnego Trybuna\u0142u dla Sierra Leone (STSL), organu s\u0105dowego utworzonego wsp\u00f3lnie przez rz\u0105d Sierra Leone i Organizacj\u0119 Narod\u00f3w Zjednoczonych w celu os\u0105dzenia os\u00f3b ponosz\u0105cych \u201enajwi\u0119ksz\u0105 odpowiedzialno\u015b\u0107 za powa\u017cne naruszenia mi\u0119dzynarodowego prawa humanitarnego i prawa Sierra Leone pope\u0142niane na terytorium Sierra Leone od 30 listopada 1996 r.\u201d\u00a0[4]<\/a>\u00a0oskar\u017cy\u0142 \u00f3wczesnego prezydenta Liberii Charlesa McArthura Ghankay\u2019a Taylora o zbrodnie wojenne.\u00a0W kwietniu 2012 roku Taylor zosta\u0142 uznany winnym zbrodni przeciw ludzko\u015bci i zbrodni wojennych, w tym morderstw, gwa\u0142tu, niewolnictwa i wykorzystywania dzieci-\u017co\u0142nierzy.\u00a0[5]<\/a>\u00a0Tym samym sta\u0142 si\u0119 pierwsz\u0105 by\u0142\u0105 g\u0142ow\u0105 pa\u0144stwa skazan\u0105 za zbrodnie przeciwko ludzko\u015bci przez trybuna\u0142 mi\u0119dzynarodowy lub hybrydowy od czasu proces\u00f3w norymberskich przeciwko przyw\u00f3dcom nazistowskim po II wojnie \u015bwiatowej.<\/p>\n

Podczas procesu, kt\u00f3ry rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 w 2007 r., Taylor zaprzeczy\u0142 twierdzeniom by\u0142ego funkcjonariusza swojej milicji, jakoby rozkazywa\u0142 swoim \u017co\u0142nierzom je\u015b\u0107 cia\u0142a swoich wrog\u00f3w, w tym afryka\u0144skich \u017co\u0142nierzy si\u0142 pokojowych i \u017co\u0142nierzy ONZ, aby wzbudzi\u0107 strach.\u00a0[6]<\/a><\/p>\n

Obro\u0144c\u0105 przydzielonym Taylorowi by\u0142 Karim A. Khan, kt\u00f3ry jest obecnie prokuratorem Mi\u0119dzynarodowego Trybuna\u0142u Karnego. Wed\u0142ug\u00a0czasopisma \u201eThe Cambridge Companion to International Criminal Law\u201d\u00a0(Cambridge University Press, 2015) Taylor wraz z Khanem \u201eobmy\u015bli\u0142\u201d \u201estrategi\u0119\u201d z \u201edramatycznym zwrotem akcji\u201d na wst\u0119pn\u0105 faz\u0119 procesu.\u00a0[7]<\/a><\/p>\n

Taylor nie stawi\u0142 si\u0119 na otwarciu procesu w poniedzia\u0142ek 4 czerwca\u00a02007 r., o\u015bwiadczaj\u0105c za po\u015brednictwem Khana, \u017ce \u200b\u200bnie b\u0119dzie bra\u0142 udzia\u0142u w \u201epokazowym\u201d procesie. S\u0105d nakaza\u0142 Khanowi reprezentowanie oskar\u017conego pod gro\u017ab\u0105 obrazy s\u0105du, ale Khan upiera\u0142 si\u0119, \u017ce by\u0142oby to z jego strony nieetyczne. Po tym, jak s\u0119dzia przewodnicz\u0105cy powiedzia\u0142 Khanowi, \u017ce \u201etw\u00f3j kodeks post\u0119powania nie mo\u017ce uchyli\u0107 nakazu s\u0105du wydanego kilka minut temu\u201d, a s\u0105d \u201enakaza\u0142 Khanowi usi\u0105\u015b\u0107\u201d i \u201ezaprosi\u0142 prokuratur\u0119 do kontynuowania swojego o\u015bwiadczenia wst\u0119pnego\u201d, Khan \u201edramatycznie zebra\u0142 swoje materia\u0142y i wyszed\u0142 z sali s\u0105dowej\u201d. W rezultacie etap o\u015bwiadcze\u0144 wst\u0119pnych zosta\u0142 op\u00f3\u017aniony do czasu przydzielenia Taylorowi nowego obro\u0144cy.<\/p>\n

\"
Khan og\u0142asza wniosek o wydanie nakaz\u00f3w aresztowania izraelskiego premiera Benjamina Netanjahu (\u017ar\u00f3d\u0142o: Creative Commons)<\/figcaption><\/figure>\n
\"Obro\u0144ca
Obro\u0144ca Khan i jego klient, Charles Taylor<\/figcaption><\/figure>\n

\u00a0<\/em>* Yigal Carmon jest prezesem i za\u0142o\u017cycielem MEMRI.<\/em><\/p>\n

\n

<\/a>[1]<\/a>\u00a0Vol. 76, No. 3\/4, 2013, The Practices of the International Criminal Court, Jstor.org\/stable\/i24240420. Also available here: Scholarship.law.duke.edu\/cgi\/viewcontent.cgi?article=4375&context=lcp.<\/p>\n

<\/a>[2]<\/a>\u00a0Nytimes.com\/2024\/05\/21\/world\/middleeast\/karim-khan-icc-prosecutor.html, May 21, 2024.<\/p>\n

<\/a>[3]<\/a>\u00a0Vol. 76, No. 3\/4, 2013, The Practices of the International Criminal Court, Jstor.org\/stable\/i24240420. Also available here: Scholarship.law.duke.edu\/cgi\/viewcontent.cgi?article=4375&context=lcp.<\/p>\n

<\/a>[4]<\/a>Ihl-databases.icrc.org\/assets\/treaties\/605-IHL-98-EN.pdf.<\/p>\n

<\/a>[5]<\/a>Nytimes.com\/2012\/04\/27\/world\/africa\/charles-taylor-liberia-sierra-leone-war-crimes-court-verdict.html?mtrref=undefined&gwh=584FEF729828493ADEFE7E17CAA669C7&gwt=pay, April 26, 2012.<\/p>\n

<\/a>[6]<\/a>\u00a0Nbcnews.com\/id\/wbna32178439, July 27, 2009.<\/p>\n

<\/a>[7]<\/a>\u00a0Ecollections.law.fiu.edu\/cgi\/viewcontent.cgi?referer=&httpsredir=1&article=1247&context=faculty_publications, 2015.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wprowadzenie: Esej Prokuratora Mi\u0119dzynarodowego Trybuna\u0142u Karnego z 2013 r W 43-stronicowym eseju akademickim zatytu\u0142owanym \u201ePraktyki obronne: reprezentowanie klient\u00f3w przed Mi\u0119dzynarodowym Trybuna\u0142em Karnym\u201d opublikowanym w 2013 r.\u00a0[1]\u00a0prokurator Mi\u0119dzynarodowego Trybuna\u0142u Karnego Karim A. Khan szczeg\u00f3\u0142owo wyja\u015bni\u0142, w jaki spos\u00f3b procedury MTK utrudniaj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 przyznania oskar\u017conym ich praw do nale\u017cytego procesu. W tym czasie by\u0142 brytyjskim prawnikiem, kt\u00f3ry […]<\/p>\n","protected":false},"author":41,"featured_media":21504,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[833,835],"tags":[],"class_list":["post-21503","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-badania-i-analizy","category-archiwum"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21503","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/41"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21503"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21503\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21507,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21503\/revisions\/21507"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21504"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21503"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21503"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21503"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}