{"id":1453,"date":"2010-11-15T00:00:00","date_gmt":"2010-11-15T00:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www2.memri.org\/polaco\/rosnace-napiecie-miedzy-muzulmanami-a-chrzescijanami-w-egipcie\/1453"},"modified":"2010-11-15T00:00:00","modified_gmt":"2010-11-15T00:00:00","slug":"rosnace-napiecie-miedzy-muzulmanami-a-chrzescijanami-w-egipcie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/rosnace-napiecie-miedzy-muzulmanami-a-chrzescijanami-w-egipcie\/1453","title":{"rendered":"Rosn\u0105ce napi\u0119cie mi\u0119dzy muzu\u0142manami a chrze\u015bcijanami w Egipcie"},"content":{"rendered":"
\n

Wprowadzenie<\/strong><\/p>\n

W ostatnich miesi\u0105cach rozgorza\u0142y napi\u0119cia mi\u0119dzy muzu\u0142manami a chrze\u015bcijanami w Egipcie w nast\u0119pstwie wielu incydent\u00f3w, w tym demonstracji po znikni\u0119ciu Camilii Szehaty Zacher, \u017cony koptyjskiego biskupa, kt\u00f3ra rzekomo przesz\u0142a na islam i jest przetrzymywana przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 Koptyjski; schwytanie rzekomego \u201estatku z broni\u0105\u201d, b\u0119d\u0105cego w\u0142asno\u015bci\u0105 syna funkcjonariusza Ko\u015bcio\u0142a Koptyjskiego, kt\u00f3ry przyby\u0142 do Egiptu w sierpniu 2010 r. i przewozi\u0142 podobno \u0142adunek materia\u0142\u00f3w wybuchowych z Izraela; o\u015bwiadczenie Anby Biszoja, sekretarza Synodu, z kt\u00f3rego wynika\u0142o, \u017ce Koptowie s\u0105 rdzennymi mieszka\u0144cami Egiptu a muzu\u0142manie ich go\u015b\u0107mi oraz \u017ce chrze\u015bcijanie \u201ezgin\u0105 jak m\u0119czennicy\u201d zanim pozwol\u0105 komukolwiek zaszkodzi\u0107 Ko\u015bcio\u0142owi; oraz wypowiedzi w reakcji na to Frontu Uczonych Al-Azharu i by\u0142ego sekretarza generalnego Mi\u0119dzynarodowego Zwi\u0105zku Uczonych Muzu\u0142ma\u0144skich dra Muhammada Salima Al-Awy, kt\u00f3ry napomyka\u0142, \u017ce Koptowie przygotowuj\u0105 si\u0119 do wojny z muzu\u0142manami i \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 Koptyjski jest niezale\u017cnym bytem, ponad konstytucj\u0105 i prawem egipskim. Wszystko to wywo\u0142a\u0142o w\u015bciek\u0142o\u015b\u0107 wobec koptyjskiej mniejszo\u015bci w Egipcie, kt\u00f3ra zareagowa\u0142a demonstracjami oraz rozpocz\u0119ciem bitwy prawnej i medialnej w swojej obronie.<\/p>\n

Mimo pr\u00f3b przyw\u00f3dc\u00f3w administracji religijnej, tak muzu\u0142ma\u0144skiej, jak chrze\u015bcija\u0144skiej, roz\u0142adowania napi\u0119cia i niedopuszczenia do eskalacji przemocy, wypowiedzi postaci religijnych po obu stronach tylko podsyci\u0142y p\u0142omienie. O\u015bwiadczenie wydane przez Akademi\u0119 Bada\u0144 Islamskich Al-Azhar wzywa\u0142o do jedno\u015bci Egipcjan, ale r\u00f3wnocze\u015bnie rozw\u015bcieczy\u0142o chrze\u015bcijan stwierdzeniem, \u017ce Egipt jest pa\u0144stwem muzu\u0142ma\u0144skim i \u017ce status Kopt\u00f3w jako r\u00f3wnoprawnych obywateli zale\u017cy od ich respektowania tego faktu. Koptyjski patriarcha papie\u017c Szenuda III, zaprzeczy\u0142 istnieniu broni w ko\u015bcio\u0142ach i klasztorach i powiedzia\u0142, i\u017c przykro mu, \u017ce s\u0142owa Biszoja obrazi\u0142y muzu\u0142man\u00f3w. Jego wypowiedzi przyj\u0119to jednak jako cz\u0119\u015bciowe potwierdzenie stanowiska Biszoja, nie za\u015b przeprosiny, i nie udobrucha\u0142y one muzu\u0142man\u00f3w, kt\u00f3rzy nadal \u017c\u0105daj\u0105 dymisji Biszoja i postawienia go przed s\u0105dem. Istotnie, egipskie si\u0142y bezpiecze\u0144stwa wyrazi\u0142y niepok\u00f3j, \u017ce Biszoj mo\u017ce zosta\u0107 zaatakowany przez muzu\u0142ma\u0144skich ekstremist\u00f3w, odm\u00f3wi\u0142 on jednak zaakceptowania ochrony.<\/p>\n

Do wysi\u0142ku t\u0142umienia niepokoj\u00f3w do\u0142\u0105czy\u0142 tak\u017ce prezydent Egiptu Hosni Mubarak. W przem\u00f3wieniu z okazji Dnia Zwyci\u0119stwa w pa\u017adzierniku 2010 r. podkre\u015bla\u0142 znaczenie jedno\u015bci narodowej i ostrzega\u0142, \u017ce obra\u017canie przekona\u0144 religijnych obywateli egipskich, czy to muzu\u0142man\u00f3w, czy chrze\u015bcijan, jest lini\u0105, kt\u00f3rej nie wolno przekroczy\u0107, i \u017ce ka\u017cdy, kto pod\u017cega do wojny domowej b\u0119dzie mia\u0142 do czynienia ze zdecydowanymi dzia\u0142aniami. W\u0142adze wzywaj\u0105 postacie religijne, by nie porusza\u0142y tematu stosunk\u00f3w koptyjsko-muzu\u0142ma\u0144skich, a tak\u017ce naciskaj\u0105 na media egipskie i arabskie, drukowane i elektroniczne, by przesta\u0142y publikowa\u0107 materia\u0142y, kt\u00f3re mog\u0105 przed\u0142u\u017cy\u0107 agitacj\u0119. Kilka kana\u0142\u00f3w telewizyjnych zosta\u0142o tymczasowo zamkni\u0119tych z nakazem zaprzestania nadawania podburzaj\u0105cych program\u00f3w.<\/p>\n

Konflikt przycich\u0142 dopiero po ataku Al-Kaidy 31 pa\u017adziernika 2010 r. na ko\u015bci\u00f3\u0142 w Bagdadzie i po gro\u017abach atak\u00f3w na chrze\u015bcijan i ko\u015bcio\u0142y w Egipcie, je\u015bli Camilia Szehata nie zostanie uwolniona, co sk\u0142oni\u0142o egipskich muzu\u0142man\u00f3w do wyst\u0105pienia w obronie swoich chrze\u015bcija\u0144skich rodak\u00f3w.<\/p>\n

Publicy\u015bci w prasie egipskiej, tak muzu\u0142manie, jak chrze\u015bcijanie, podkre\u015blali potrzeb\u0119 unikania konfliktu sekciarskiego, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142by doprowadzi\u0107 kraj do zag\u0142ady. Niekt\u00f3rzy atakowali Biszoja, opisuj\u0105c go jako chor\u0105\u017cego wojny przeciwko muzu\u0142manom i przedstawiciela pot\u0119\u017cnej frakcji ekstremistycznej w Ko\u015bciele. Inni podkre\u015blali, \u017ce jest to marginalna frakcja w Ko\u015bciele, kt\u00f3ra nie reprezentuje wi\u0119kszo\u015bci Kopt\u00f3w i \u017ce ekstremistyczne wyst\u0105pienia Biszoja i jego zwolennik\u00f3w tylko zaszkodzi\u0142y spo\u0142eczno\u015bci koptyjskiej.<\/p>\n

Incydenty i wyst\u0105pienia przyczyniaj\u0105ce si\u0119 do wzrostu napi\u0119\u0107<\/strong><\/p>\n

1. Sprawa Camilii Szehaty<\/strong><\/p>\n

Camilia Szehata Zacher, \u017cona biskupa koptyjskiego, znikn\u0119\u0142a z domu na kilka dni w lipcu 2010 r. Dzia\u0142acze koptyjscy zgadywali, \u017ce zosta\u0142a porwana i zmuszona do przej\u015bcia na islam, albo uciek\u0142a i dobrowolnie przesz\u0142a na islam, i organizowali du\u017ce demonstracje, \u017c\u0105daj\u0105c informacji, co si\u0119 z ni\u0105 sta\u0142o. Nale\u017cy zanotowa\u0107, \u017ce podobne niepokoje wybuch\u0142y w Egipcie w grudniu 2004 r. w sprawie Wafy Constantine, \u017cony koptyjskiego ksi\u0119dza, kt\u00f3ra rzekomo przesz\u0142a na islam i nadal jest przetrzymywana przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 Koptyjski. W\u0142adze egipskie twierdzi\u0142y, \u017ce Camilia wysz\u0142a z domu po k\u0142\u00f3tni z m\u0119\u017cem<\/a> [1]<\/a> , a g\u0142owy Ko\u015bcio\u0142a oznajmi\u0142y, \u017ce nigdy nie przesz\u0142a na islam i jest bezpieczna i zdrowa <\/a> [2]<\/a> .<\/p>\n

Sprawa Camilii wywo\u0142a\u0142a furi\u0119 w kr\u0119gach islamistycznych i d\u017cihadystycznych, jak to wida\u0107 w szeregu reakcji i incydent\u00f3w: cz\u0142onek forum d\u017cihadu Szumukh Al-Islam, kt\u00f3ry nazywa siebie \u201eAsim Al-Jaddawi\u201d wezwa\u0142 Beduin\u00f3w na Synaju do porywania i zabijania turyst\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skich w odwecie za rzekome porwanie i uwi\u0119zienie koptyjskich kobiet, kt\u00f3re nawr\u00f3ci\u0142y si\u0119 na islam; 1 wrze\u015bnia 2010 r. duchowny maureta\u0144ski Abu Al-Mundhir Al-Szinqiti wyda\u0142 fatw\u0119<\/em> pozwalaj\u0105c\u0105 na zabijanie egipskich Kopt\u00f3w<\/a> [3]<\/a> ; w o\u015bwiadczeniu przyjmuj\u0105cym odpowiedzialno\u015b\u0107 za atak na ko\u015bci\u00f3\u0142 w Bagdadzie 31 pa\u017adziernika 2010 r. Al-Kaida w Iraku stwierdzi\u0142a, \u017ce atak by\u0142 reakcj\u0105 na porwanie Camilii i \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 Koptyjski ma 48 godzin na uwolnienie \u201ekobiet muzu\u0142ma\u0144skich zamkni\u0119tych w egipskich klasztorach\u201d, w innym razie Al-Kaida obierze za cel chrze\u015bcijan w Egipcie i gdzie indziej<\/a> [4]<\/a> ; egipski minister dziedzictwa Muhammad Hamdi Zaqzouq napomyka\u0142 wr\u0119cz, \u017ce demonstracje w sprawie Camilii wywo\u0142a\u0142y \u015bmiertelny atak na ko\u015bci\u00f3\u0142 w Bagdadzie i gro\u017aby Al-Kaidy wobec egipskich chrze\u015bcijan<\/a> [5]<\/a> .<\/p>\n

2. Przechwycenie koptyjskiego \u201estatku z broni\u0105\u201d<\/strong><\/p>\n

16 sierpnia 2010 r. media egipskie poinformowa\u0142y, \u017ce aparaty bezpiecze\u0144stwa przechwyci\u0142y statek wy\u0142adowany materia\u0142ami wybuchowymi, kt\u00f3ry przyby\u0142 do Egiptu z Izraela i kt\u00f3rego w\u0142a\u015bcicielem jest Joseph Boutros Al-Jabalawi, syn zast\u0119pcy g\u0142owy Ko\u015bcio\u0142a Koptyjskiego w Port Saidzie<\/a> [6]<\/a> . Egipski minister spraw wewn\u0119trznych rozkaza\u0142 aresztowa\u0107 Al-Jabalawiego, po tym jak adwokat Nabih Al-Wahsz wni\u00f3s\u0142 skarg\u0119 domagaj\u0105ca si\u0119, by w\u0142adze przeszuka\u0142y patriarchat Port Saidu i jego ko\u015bcio\u0142y, czy nie ma tam ukrytych materia\u0142\u00f3w wybuchowych. Al-Wahsz wyrazi\u0142 podejrzenie, \u017ce w ostatnich latach wiele ko\u015bcio\u0142\u00f3w i klasztor\u00f3w zosta\u0142o kryj\u00f3wkami nielegalnych materia\u0142\u00f3w wybuchowych i wi\u0119zieniem setek Kopt\u00f3w, kt\u00f3rzy przeszli na islam. Wyrazi\u0142 on zamiar wniesienia pozwu wzywaj\u0105cego ministerstwo spraw wewn\u0119trznych do umieszczenia pod nadzorem wszystkich ko\u015bcio\u0142\u00f3w i klasztor\u00f3w \u2013 tak jak meczety nie maj\u0105 immunitetu przed dochodzeniem<\/a> [7]<\/a> .<\/p>\n

3. Front Uczonych Al-Azharu: chrze\u015bcija\u0144stwo akceptuje przymusowe nawr\u00f3cenia<\/strong><\/p>\n

W reakcji na t\u0119 spraw\u0119 Front Uczonych Al-Azharu<\/a> [8]<\/a> wyda\u0142 o\u015bwiadczenie stwierdzaj\u0105ce, \u017ce przechwycenie statku wskazuje na chrze\u015bcija\u0144ski spisek zwalczania islamu i zmuszania muzu\u0142man\u00f3w do nawr\u00f3cenia si\u0119: \u201eChrze\u015bcija\u0144stwo\u2026 nieustannie definiuje swoj\u0105 jawn\u0105 i tajn\u0105 polityk\u0119 wyeliminowania wszystkich rywali lub upokorzenia [wyznawc\u00f3w innych religii] i pozbawienia ich wszelkich powod\u00f3w do \u017cycia, \u017ceby byli zmuszeni do nawr\u00f3cenia si\u0119 na chrze\u015bcija\u0144stwo\u2026\u201d O\u015bwiadczenie to popiera wezwanie do umieszczenia ko\u015bcio\u0142\u00f3w i klasztor\u00f3w pod nadzorem i do prawa przeprowadzania w nich rewizji w celu przywr\u00f3cenia honoru instytucjom pa\u0144stwowym<\/a> [9]<\/a> .<\/p>\n

4. Sekretarz Synodu Anba Biszoj: Koptowie s\u0105 rdzeniem tego kraju; muzu\u0142manie s\u0105 naszymi go\u015b\u0107mi<\/strong><\/p>\n

Mniej wi\u0119cej miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej, Anba Biszoy, sekretarz generalny Synodu Koptyjskiego Ko\u015bcio\u0142a Ortodoksyjnego w Egipcie, wyda\u0142 o\u015bwiadczenie, kt\u00f3re jeszcze bardziej nadwer\u0119\u017cy\u0142o stosunki muzu\u0142ma\u0144sko-koptyjskie. Powiedzia\u0142 on niezale\u017cnej gazecie egipskiej \u201eAl-Masri Al-Yawm\u201d: \u201eKoptowie s\u0105 rdzeniem tego kraju. Kochamy [muzu\u0142ma\u0144skich] go\u015bci, kt\u00f3rzy przyszli i osiedlili si\u0119 na naszej ziemi i uwa\u017camy ich za braci, ale [teraz] chc\u0105 oni kontrolowa\u0107 tak\u017ce nasze ko\u015bcio\u0142y? Odrzucam wszystko, co szkodzi muzu\u0142manom, ale jako chrze\u015bcijanie zrobimy wszystko, tak\u017ce zginiemy jak m\u0119czennicy, je\u015bli kto\u015b spr\u00f3buje zaszkodzi\u0107 naszej misji chrze\u015bcija\u0144skiej…”<\/a> [10]<\/a><\/p>\n

Napi\u0119cie wzros\u0142o jeszcze bardziej, kiedy media opublikowa\u0142y szczeg\u00f3\u0142y wyk\u0142adu, jaki Biszoj mia\u0142 zamiar wyg\u0142osi\u0107 na konferencji Koptyjskich Ortodoks\u00f3w w Fajoum 22 wrze\u015bnia 2010 r. Wyk\u0142ad mia\u0142 zawiera\u0107 sugesti\u0119, \u017ce werset 5:17 Koranu, kt\u00f3ry opisuje chrze\u015bcijan jako \u201eblu\u017anierc\u00f3w\u201d<\/a> [11]<\/a> , zosta\u0142 dodany po \u015bmierci Mahometa. Podczas samego wyk\u0142adu Biszoj wyja\u015bni\u0142, \u017ce chcia\u0142 jedynie podnie\u015b\u0107 t\u0119 mo\u017cliwo\u015b\u0107, nie za\u015b stwierdzi\u0107 to jako fakt<\/a> [12]<\/a> . W oficjalnym wyja\u015bnieniu opublikowanym p\u00f3\u017aniej napisa\u0142, \u017ce jego argumenty zosta\u0142y b\u0142\u0119dnie przedstawione i \u017ce nie zamierza\u0142 poddawa\u0107 w w\u0105tpliwo\u015b\u0107 islamu ani Koranu, i podkre\u015bli\u0142: \u201eNasi muzu\u0142ma\u0144scy bracia s\u0105 naszymi partnerami w ojczy\u017anie”<\/a> [13]<\/a> . Egipska prasa poinformowa\u0142a jednak, \u017ce podczas konferencji rozdawano pamflety, wzywaj\u0105ce uczestnik\u00f3w do s\u0142uchania wezwa\u0144 Biszoja do obrony ko\u015bcio\u0142\u00f3w i klasztor\u00f3w kosztem w\u0142asnego \u017cycia, je\u015bli zostan\u0105 przeprowadzane tam rewizje<\/a> [14]<\/a> . Sk\u0142oni\u0142o to setki Egipcjan do wyj\u015bcia na ulice w prote\u015bcie przeciwko o\u015bwiadczeniom Biszoja i z \u017c\u0105daniem usuni\u0119cia go ze stanowiska <\/a> [15]<\/a> . Demonstracje przeprowadzano tak\u017ce przed ambasadami egipskimi za granic\u0105 i rozmaite strony wnios\u0142y szereg pozw\u00f3w przeciwko Biszojowi<\/a> [16]<\/a> .<\/p>\n

5. Al-Awa: Biszoj przygotowuje wojn\u0119 przeciwko muzu\u0142manom<\/strong><\/p>\n

By\u0142y sekretarz generalny Mi\u0119dzynarodowego Zwi\u0105zku Uczonych Muzu\u0142ma\u0144skich, dr Muhammad Salim Al-Awa, prowadzi\u0142 kontratak na Biszoja. W wywiadzie dla Al-D\u017caziry powiedzia\u0142, \u017ce Biszoj i papie\u017c Szenuda s\u0105 odpowiedzialni za kryzys w stosunkach muzu\u0142ma\u0144sko-koptyjskich i \u017ce o\u015bwiadczenia Biszoja wskazuj\u0105, i\u017c \u201eprzygotowuje on wojn\u0119 z muzu\u0142manami\u201d<\/a> [17]<\/a> . Powiedzia\u0142 tak\u017ce, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 Koptyjski musi by\u0107 pos\u0142uszny konstytucji i nie mo\u017ce zachowywa\u0107 si\u0119 jak niezale\u017cny organ, kt\u00f3ry jest ponad ni\u0105. Doda\u0142: \u201eKiedy Kopt ukrywa bro\u0144 w ko\u015bciele, mo\u017ce to tylko znaczy\u0107, \u017ce przygotowuje si\u0119 do u\u017cycia jej przeciwko muzu\u0142maninowi\u201d. Kilka dni p\u00f3\u017aniej wyja\u015bni\u0142, \u017ce odnosi\u0142 si\u0119 konkretnie do rzekomego statku z broni\u0105 Al-Jabalawiego, nie za\u015b do Kopt\u00f3w og\u00f3lnie i wyrazi\u0142 gotowo\u015b\u0107 przeproszenia<\/a> [18]<\/a> .<\/p>\n

Al-Awa napisa\u0142 tak\u017ce uczon\u0105 odpowied\u017a na stwierdzenia Biszoja o Koranie i islamie, kt\u00f3r\u0105 opublikowa\u0142 jako dwucz\u0119\u015bciowy artyku\u0142, ka\u017cda cz\u0119\u015b\u0107 ukaza\u0142a si\u0119 w innej gazecie<\/a> [19]<\/a> . Artyku\u0142 stwierdza\u0142, \u017ce Biszoj nie ma \u017cadnego upowa\u017cnienia do dyskutowania lub interpretowania Koranu, ani pr\u00f3bowania pogodzenia go z nakazami wiary chrze\u015bcija\u0144skiej. Al-Awa doda\u0142: \u201e\u0179r\u00f3d\u0142em problemu jest to, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 wykorzystuje ust\u0119pliw\u0105 postaw\u0119 pa\u0144stwa wobec niego\u2026 i wi\u0119zi ka\u017cdego [kogo zachowanie] mu si\u0119 nie podoba, lekcewa\u017c\u0105c prawo i konstytucj\u0119, podczas gdy odpowiednie instytucje pa\u0144stwowe pozostaj\u0105 oboj\u0119tne na to zaskakuj\u0105ce zachowanie…”<\/a> [20]<\/a><\/p>\n

Wypowiedzi Al-Awy zosta\u0142y zrozumiane przez spo\u0142eczno\u015b\u0107 koptyjsk\u0105 jako pr\u00f3ba pod\u017cegania przeciwko chrze\u015bcijanom i chrze\u015bcija\u0144stwu. Papie\u017c Szenuda okre\u015bli\u0142 je jako \u201eniefortunne\u201d i powiedzia\u0142, \u017ce modli si\u0119 za ka\u017cdego, kto obra\u017ca Ko\u015bci\u00f3\u0142 i ma nadzieje, \u017ce B\u00f3g poprowadzi ich we w\u0142a\u015bciwym kierunku. Prawny doradca Szenudy, Naguib Gibrail, wni\u00f3s\u0142 skarg\u0119 przeciwko Al-Awiemu i dziennikarzowi Al-D\u017caziry, przeprowadzaj\u0105cemu z nim wywiad<\/a> [21]<\/a> . Sekretarz S\u0105du Koptyjskiego w Aleksandrii wezwa\u0142 prezydenta Mubaraka do ochrony miejsc modlitw i oddawania czci i do zmuszenia w\u0142a\u015bciwych instytucji do wydania oficjalnych o\u015bwiadcze\u0144, poprawiaj\u0105cych b\u0142\u0119dy w oznajmieniach Al-Awy<\/a> [22]<\/a> .<\/p>\n

6. Al-Azhar: Egipt jest pa\u0144stwem muzu\u0142ma\u0144skim<\/strong><\/p>\n

Akademia Bada\u0144 Islamskich Al-Azhar odpowiedzia\u0142a Biszojowi o\u015bwiadczeniem, kt\u00f3re pot\u0119pi\u0142o jego \u201enieodpowiedzialne twierdzenia o fa\u0142szowaniu Koranu\u201d, kt\u00f3re podwa\u017caj\u0105 narodow\u0105 jedno\u015b\u0107 Egiptu. Zadeklarowa\u0142a, \u017ce \u201eEgipt jest pa\u0144stwem muzu\u0142ma\u0144skim, jak stanowi jego konstytucja, kt\u00f3ra funkcjonuje jako kontrakt spo\u0142eczny mi\u0119dzy wszystkimi jego obywatelami\u201d i \u017ce status chrze\u015bcijan jako obywateli z r\u00f3wnymi prawami i obowi\u0105zkami \u2013 status przyznany chrze\u015bcijanom z Najran przez Mahometa \u2013 zale\u017cy od \u201erespektowania przez nich islamskiej to\u017csamo\u015bci [pa\u0144stwa] i praw cz\u0142owieka zakotwiczonych w konstytucji”<\/a> [23]<\/a> . To o\u015bwiadczenie, kt\u00f3re zatwierdzi\u0142 mufti Egiptu Ali Guma<\/a> [24]<\/a> , wywo\u0142a\u0142o wiele oburzenia w kr\u0119gach koptyjskich. \u015awiecki Front Koptyjski wezwa\u0142 Al-Azhar do wycofania twierdzenia, ze Egipt jest pa\u0144stwem muzu\u0142ma\u0144skim i przyj\u0119cia odpowiedzialno\u015bci za konsekwencje, kt\u00f3re mog\u0105 powsta\u0107 z powodu tego twierdzenia <\/a> [25]<\/a> .<\/p>\n

Pr\u00f3by z\u0142agodzenia napi\u0119cia mi\u0119dzyreligijnego<\/strong><\/p>\n

1. Mubarak: Kwestie religii i wiary s\u0105 lini\u0105, kt\u00f3rej nie wolno przekroczy\u0107<\/strong><\/p>\n

W pr\u00f3bie uspokojenia sytuacji prezydent Mubarak podczas przem\u00f3wienia z okazji Dnia Zwyci\u0119stwa wezwa\u0142 do zachowania jedno\u015bci narodowej i powstrzymania si\u0119 od szkodzenia jej: \u201cPracujemy [na rzecz] nowoczesnego pa\u0144stwa obywatelskiego\u2026 kt\u00f3re nie miesza religii i polityki, kt\u00f3re podkre\u015bla zasad\u0119 obywatelstwa w teorii i w praktyce, i kt\u00f3re zachowuje jedno\u015b\u0107 mi\u0119dzy swoimi muzu\u0142ma\u0144skimi i chrze\u015bcija\u0144skimi synami\u201d. Mubarak doda\u0142, \u017ce nikt w Egipcie nie jest ponad prawem i konstytucj\u0105 i ostrzeg\u0142, \u017ce ka\u017cdy, kto pod\u017cega do konfliktu i wojny domowej, spotka si\u0119 z zdecydowanym dzia\u0142aniem<\/a> [26]<\/a> .<\/p>\n

2. Papie\u017c Szenuda: To Koptowie s\u0105 go\u015b\u0107mi muzu\u0142ma\u0144skiej wi\u0119kszo\u015bci<\/strong><\/p>\n

Do pr\u00f3b zaprowadzenia pokoju zwerbowano tak\u017ce g\u0142owy religijnych establishment\u00f3w muzu\u0142ma\u0144skiego i chrze\u015bcija\u0144skiego. Papie\u017c Szenuda, kt\u00f3ry wielokrotnie wyst\u0119powa\u0142 w mediach, powiedzia\u0142 w telewizji egipskiej, \u017ce przykro mu, i\u017c wypowiedzi Biszoja spowodowa\u0142y b\u00f3l muzu\u0142manom i zaprzeczy\u0142 istnieniom zapas\u00f3w broni w ko\u015bcio\u0142ach. Powiedzia\u0142, \u017ce s\u0142owa Biszoja o muzu\u0142manach b\u0119d\u0105cych go\u015b\u0107mi Kopt\u00f3w, mog\u0142y by\u0107 wyj\u0119te z kontekstu i doda\u0142: \u201e[Wszyscy] mieszkamy na ziemi, kt\u00f3ra nale\u017cy do Allaha. [Wszyscy] jeste\u015bmy go\u015b\u0107mi na ziemi Allaha, nikt wi\u0119c nie mo\u017ce powiedzie\u0107, \u017ce muzu\u0142manie s\u0105 go\u015b\u0107mi Kopt\u00f3w. [W\u0142a\u015bciwie] jestem sk\u0142onny powiedzie\u0107, \u017ce to my, Koptowie, jeste\u015bmy go\u015b\u0107mi muzu\u0142man\u00f3w, poniewa\u017c [muzu\u0142manie] s\u0105 w wi\u0119kszo\u015bci\u2026 Musimy roz\u0142adowa\u0107 ca\u0142e to napi\u0119cie\u2026 Nie mo\u017ce by\u0107 [roz\u0142adowane] przez tworzenie wi\u0119kszego napi\u0119cia, a tylko przez pok\u00f3j, mi\u0142o\u015b\u0107, spok\u00f3j i wzajemne zrozumienie…”<\/a> [27]<\/a><\/p>\n

Wsp\u00f3lne o\u015bwiadczenie wydane przez Szenud\u0119 i szejka Al-Azhar dra Ahmada Al-Tayyeba stwierdza, \u017ce kwestie religii i wiary s\u0105 czerwon\u0105 lini\u0105, kt\u00f3rej nikomu nie wolno przekroczy\u0107. Powt\u00f3rzyli oni wezwanie Mubaraka do zachowania tkanki spo\u0142ecznej i przeciwstawienia si\u0119 ekstremistom oraz pot\u0119pili ka\u017cde o\u015bwiadczenie oczerniaj\u0105ce religi\u0119 jakiegokolwiek Egipcjanina, czy to muzu\u0142manina, czy chrze\u015bcijanina. Dodali, \u017ce nie ma r\u00f3\u017cnicy miedzy synami ojczyzny, kt\u00f3rzy wszyscy \u017cyj\u0105 pod jedn\u0105 flag\u0105, i \u017ce istnieje potrzeba ustanowienia praw przeciwko obra\u017caniu uczu\u0107 religijnych Egipcjan <\/a> [28]<\/a> .<\/p>\n

3. Powstrzymanie medi\u00f3w<\/strong><\/p>\n

Jako cz\u0119\u015b\u0107 wysi\u0142k\u00f3w zapobie\u017cenia eskalacji ruch Al-Gamaa Al-Islamiyya ostrzeg\u0142 przeciwko wydawaniu fatw<\/em> sankcjonuj\u0105cych przemoc wobec Kopt\u00f3w egipskich w reakcji na o\u015bwiadczenia Biszoja i wezwa\u0142 muzu\u0142man\u00f3w, by ograniczyli swoje reakcje do protest\u00f3w pokojowych <\/a> [29]<\/a> . Wywarto tak\u017ce naciski na media egipskie, by kooperowa\u0142y. Egipski minister informacji Anas Al-Fiqi, wezwa\u0142 egipskie i arabskie kana\u0142y satelitarne, by powstrzyma\u0142y si\u0119 od zajmowania kontrowersyjnymi kwestiami religijnymi i obieca\u0142 monitorowanie tre\u015bci kana\u0142\u00f3w telewizji egipskiej oraz niekt\u00f3rych kana\u0142\u00f3w NileSat z uwagi na potencjalnie zapalne materia\u0142y<\/a> [30]<\/a> . Za namow\u0105 Al-Fiqiego kilka kana\u0142\u00f3w satelitarnych podpisa\u0142o memorandum porozumiewawcze, w kt\u00f3rym podj\u0119\u0142y si\u0119 unikania tre\u015bci mog\u0105cych zaszkodzi\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwom arabskim, szerzy\u0107 tre\u015bci nienawi\u015bci i przemocy lub pog\u0142\u0119bi\u0107 podzia\u0142y religijne, sekciarskie i etniczne<\/a> [31]<\/a> . P\u00f3\u017aniej zamkni\u0119to tymczasowo kilka kana\u0142\u00f3w NileSat, w\u0142\u0105cznie z Al-Nas i Al-Rahma<\/a> [32]<\/a> .<\/p>\n

Egipska Najwy\u017csza Rada Dziennikarstwa wezwa\u0142a do stania na stra\u017cy zasad etyki dziennikarskiej i zajmowania si\u0119 kontrowersyjnymi o\u015bwiadczeniami z najwy\u017csz\u0105 dok\u0142adno\u015bci\u0105 i uwag\u0119 na ochron\u0119 jedno\u015bci narodowej<\/a> [33]<\/a> . Podobno tak\u017ce niezale\u017cna gazeta \u201eAl-Masri Al-Yawm\u201d z poparciem Al-Azhar i trzech ko\u015bcio\u0142\u00f3w egipskich zainicjowa\u0142a posuni\u0119cia dla zatrzymania publikacji materia\u0142\u00f3w prasowych, kt\u00f3re mog\u0142y wywo\u0142a\u0107 kryzys<\/a> [34]<\/a> , za\u015b Egipski Zwi\u0105zek Dziennikarzy za\u0142o\u017cy\u0142 komitet do sformu\u0142owania regu\u0142 informowania o stosunkach mi\u0119dzy religiami w Egipcie<\/a> [35]<\/a> .<\/p>\n

4. Wp\u0142yw gr\u00f3\u017ab Al-Kaidy<\/strong><\/p>\n

Ostatecznie to gro\u017aby Al-Kaidy spowodowa\u0142y zmian\u0119 tonu muzu\u0142man\u00f3w wobec Kopt\u00f3w. Szejk Al-Azhar Ahmad Al-Tayyeb pot\u0119pi\u0142 te gro\u017aby i powiedzia\u0142, \u017ce zastraszanie Kopt\u00f3w egipskich jest r\u00f3wnoznaczne z zastraszaniem muzu\u0142man\u00f3w egipskich, poniewa\u017c jedni i drudzy s\u0105 integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 tkanki spo\u0142ecznej<\/a> [36]<\/a> . Egipski kaznodzieja salaficki, szejk Muhammad Hassan, powiedzia\u0142, \u017ce chrze\u015bcijanie Egiptu maj\u0105 status ahl al-dhimma<\/em> (ludzi chronionych), i dlatego \u017cadnemu muzu\u0142maninowi nie wolno ich zabija\u0107 lub pozwoli\u0107 na ich zabijanie. Muzu\u0142manie musz\u0105 raczej szanowa\u0107 ka\u017cdego, kto nie szkodzi ich wierze, jak to jest powiedziane w Koranie 60:8: \u201eAllah nie zabrania wam, aby\u015bcie byli dobrzy i sprawiedliwi
\nwzgl\u0119dem tych, kt\u00f3rzy was nie zwalczali z powodu religii ani nie wyp\u0119dzali was z waszych domostw. Zaprawd\u0119, Allah mi\u0142uje ludzi sprawiedliwych!”<\/a> [37]<\/a><\/p>\n

Papie\u017c Szenuda skomentowa\u0142, \u017ce, paradoksalnie, gro\u017aby Al-Kaidy mia\u0142y efekt pozytywny, poniewa\u017c \u201espowodowa\u0142y, \u017ce wielu ludzi poczu\u0142o solidarno\u015b\u0107 z nami, w\u0142\u0105cznie z muzu\u0142ma\u0144skimi duchownymi, pisarzami, dziennikarzami i personelem [s\u0142u\u017cb] bezpiecze\u0144stwa\u2026 [jak r\u00f3wnie\u017c] wiele islamskich instytucji i gazet, kt\u00f3re wyrazi\u0142y poparcie dla Ko\u015bcio\u0142a”<\/a> [38]<\/a> .<\/p>\n

Reakcje medi\u00f3w egipskich<\/strong><\/p>\n

Wi\u0119kszo\u015b\u0107 pisz\u0105cych do prasy egipskiej, zar\u00f3wno muzu\u0142man\u00f3w, jak chrze\u015bcijan, kt\u00f3rzy zajmowali si\u0119 kwesti\u0105 niedawnych napi\u0119\u0107 mi\u0119dzy religiami, skupi\u0142o si\u0119 na pr\u00f3bie znalezienia wsp\u00f3lnego gruntu i na pojednaniu mi\u0119dzy obydwiema stronami, unikaj\u0105c r\u00f3wnocze\u015bnie takich temat\u00f3w jak status Ko\u015bcio\u0142a Koptyjskiego i jego relacje z pa\u0144stwem oraz r\u00f3\u017cnice religijnych doktryn i przekona\u0144. Autorzy muzu\u0142ma\u0144scy pot\u0119pili Biszoja jako przedstawiciela ekstremistycznej frakcji w Ko\u015bciele, podczas gdy Koptowie podkre\u015blali, \u017ce on i jego zwolennicy zaszkodzili Ko\u015bcio\u0142owi i nie reprezentuj\u0105 wi\u0119kszo\u015bci spo\u0142eczno\u015bci koptyjskiej.<\/p>\n

Poni\u017cej podajemy fragmenty kilku z tych artyku\u0142\u00f3w:<\/p>\n

1.Redaktor \u201cAl-Gumhouriyya: Biszoj jest chor\u0105\u017cym wojny przeciwko muzu\u0142manom<\/strong><\/p>\n

Muhammad Ali Ibrahim, redaktor egipskiej gazety rz\u0105dowej \u201cAl-Gomhouriyya\u201d, napisa\u0142: \u201cOd d\u0142ugiego ju\u017c czasu Biszoj by\u0142 symbolem ekstremizmu w Ko\u015bciele i chor\u0105\u017cym wojny \u2013 nie tylko przeciwko muzu\u0142manom, ale przeciwko wszystkiemu co nie jest ortodoksj\u0105. Biszoj postanowi\u0142, \u017ce b\u0119dzie pot\u0119\u017cn\u0105 szpic\u0105 chrze\u015bcija\u0144stwa. Pewni przyw\u00f3dcy w Ko\u015bciele mianowali go na to stanowisko, \u017ceby dowie\u015b\u0107, \u017ce chrze\u015bcijanie nie s\u0105 uciskan\u0105 mniejszo\u015bci\u0105 i \u017ce mog\u0105 postawi\u0107 muzu\u0142man\u00f3w w trudnym po\u0142o\u017ceniu\u2026<\/p>\n

Z tego powodu jest niewyobra\u017calne, \u017ce jego o\u015bwiadczenie by\u0142o przej\u0119zyczeniem si\u0119 lub [tylko] reakcj\u0105 na ekstremistyczne stanowisko muzu\u0142ma\u0144skie. Biszoj reprezentuje pot\u0119\u017cn\u0105 frakcj\u0119 w Ko\u015bciele i jest pierwszym, kt\u00f3ry o\u015bmieli\u0142 si\u0119 obrazi\u0107 Koran [przez rzucenie w\u0105tpliwo\u015bci] na tekst koraniczny i czas, kiedy jego wersety zosta\u0142y objawione. [Nawet] dr Awa, cho\u0107 jego wypowiedzi by\u0142y ekstremistyczne, nie dyskutowa\u0142 nakaz\u00f3w chrze\u015bcija\u0144stwa. Niekt\u00f3rzy muzu\u0142manie przyjmuj\u0105 ekstremistyczn\u0105 postaw\u0119 wobec Kopt\u00f3w, ale nie kwestionuj\u0105 Nowego Testamentu\u2026 Biszoj przenosi nas w bardzo niebezpieczne miejsce, w kt\u00f3rym wyznawcy ka\u017cdej religii pr\u00f3buj\u0105 interpretowa\u0107 t\u0119 drug\u0105 religi\u0119 jak im si\u0119 podoba\u2026 To jest [jak] bomba, kt\u00f3r\u0105 Biszoj rzuca nam w twarz\u2026<\/p>\n

Gdyby m\u00f3wi\u0142 tylko we w\u0142asnym imieniu, nie przejmowa\u0142bym si\u0119 jego s\u0142owami. Ale [faktem] jest, \u017ce du\u017ca liczba ksi\u0119\u017cy wyst\u0105pi\u0142a w jego obronie, co wskazuje, \u017ce ma poparcie pot\u0119\u017cnej instytucji i na tym polega problem: ci, kt\u00f3rzy go popieraj\u0105, s\u0105 wszyscy ksi\u0119\u017cmi, podczas gdy \u017caden ze zwolennik\u00f3w Al-Awy nie jest z Al-Azhar. Taka jest r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy tymi dwoma establishmentami religijnymi w Egipcie: Al-Azhar [zajmuje si\u0119 tylko] kwestiami wiary, podczas gdy Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest [nie tylko] organem religijnym [ale tak\u017ce] politycznym, spo\u0142ecznym i prawnym…”<\/a> [39]<\/a><\/p>\n

2. Dziennikarz egipski: wypowiedzi Biszoja s\u0105 sprzeczne z wiar\u0105 chrze\u015bcija\u0144sk\u0105<\/strong><\/p>\n

Egipski dziennikarz Ahmad Basza nazwa\u0142 Biszoja chrze\u015bcija\u0144skim odpowiednikiem za\u0142o\u017cyciela Bractwa Muzu\u0142ma\u0144skiego Hasana al-Bany. Napisa\u0142 on: \u201eAnba Biszoj podcina chrze\u015bcija\u0144skie \u017c\u0105danie pa\u0144stwa obywatelskiego i stanowi k\u0142opot dla tych wszystkich, kt\u00f3rzy sympatyzuj\u0105 z tym [\u017c\u0105daniem]\u2026 Pogl\u0105d Biszoja, kt\u00f3ry jest funkcjonariuszem bliskim Ko\u015bcio\u0142owi Koptyjskiemu i papie\u017cowi Szenudzie i jest jednym z jastrz\u0119bi w Ko\u015bciele, nie r\u00f3\u017cni si\u0119 od pogl\u0105du Hassana Al-Bany [za\u0142o\u017cyciela Bractwa Muzu\u0142ma\u0144skiego] i ruchu [Al-Bany], kt\u00f3ry zrodzi\u0142 tak wiele ekstremistycznych i zbrojnych organizacji religijnych\u2026<\/p>\n

W chrze\u015bcija\u0144stwie okre\u015blenie istishhad<\/em>[m\u0119cze\u0144stwo] odnosi si\u0119 do tego, kto wyznaje wiar\u0119, nie za\u015b do tego, kto rozlewa krew [innych]. [W chrze\u015bcija\u0144stwie to okre\u015blenie] nie jest kojarzone z d\u017cihadem i samopo\u015bwi\u0119ceniem. Wiara chrze\u015bcija\u0144ska opiera si\u0119 na tolerancji. Nie zach\u0119ca swoich wyznawc\u00f3w do zabijania i nie wysy\u0142a ich, \u017ceby dokonywali masakr i umierali jako m\u0119czennicy, chyba \u017ce [kto\u015b] \u017c\u0105da, by czcili idole lub wyrzekli si\u0119 wiary, jak to si\u0119 zdarza\u0142o w staro\u017cytno\u015bci\u2026<\/p>\n

Dlatego o\u015bwiadczenie tego ekstremistycznego patriarchy [Biszoja, \u017ce chrze\u015bcijanie zostan\u0105 m\u0119czennikami zanim pozwol\u0105 w\u0142adzom na rewizje w ko\u015bcio\u0142ach] mia\u0142o s\u0142u\u017cy\u0107 celowi politycznemu, nie za\u015b religijnymi\u2026 O\u015bwiadczenie Biszoja ocieka\u0142o ekstremizmem i by\u0142o cz\u0119\u015bci\u0105 trendu dominuj\u0105cego obecnie w Ko\u015bciele [a mianowicie wysi\u0142ku] odrodzenia lub ustanowienia ruchu Bractwa Chrze\u015bcija\u0144skiego na wz\u00f3r Bractwa Muzu\u0142ma\u0144skiego…”<\/a> [40]<\/a><\/p>\n

3. Dzia\u0142acz koptyjski: w jaki spos\u00f3b nagle z prze\u015bladowanych stali\u015bmy si\u0119 prze\u015bladowcami?<\/strong><\/p>\n

Wielu Kopt\u00f3w podkre\u015bla\u0142o, \u017ce mimo wojowniczego tonu o\u015bwiadczenia Biszoja, nie s\u0105 oni atakuj\u0105cymi, ale atakowanymi. Dzia\u0142acz koptyjski Mounir Biszai napisa\u0142: \u201eEgipt do\u015bwiadczy\u0142 niedawno intensywnego huraganu, kt\u00f3ry zdaniem wielu mo\u017cna okre\u015bla\u0107 jako Huragan Fitna\u2026 Jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 sztorm\u00f3w w przyrodzie [Huragan] Fitna pozostawi\u0142 spo\u0142ecze\u0144stwo egipskie w strz\u0119pach, szczeg\u00f3lnie stosunki mi\u0119dzy chrze\u015bcijanami i muzu\u0142manami w tym kraju. Jego najbardziej niszcz\u0105c\u0105 [cech\u0105] by\u0142a pr\u00f3ba zmiany zaakceptowanych norm, kt\u00f3re zmieni\u0142y si\u0119 z dnia na dzie\u0144. Przed [sztormem] my, Koptowie, czuli\u015bmy si\u0119 jak mniejszo\u015b\u0107 pozbawiona praw, ale teraz oskar\u017ca si\u0119 nas o odwrotno\u015b\u0107: o czerpanie si\u0142 z zagranicy i prze\u015bladowanie muzu\u0142ma\u0144skiej wi\u0119kszo\u015bci.<\/p>\n

Nagle przeszli\u015bmy od skarg do samoobrony, od \u017c\u0105dania praw do przekonywania spo\u0142ecze\u0144stwa, \u017ce nie pozbawiamy innych ich praw\u2026 Przed [Huraganem] Fitna znani byli\u015bmy jako s\u0142aba i atakowana [strona], a teraz jeste\u015bmy oskar\u017cani o gromadzenie broni\u2026 W jaki spos\u00f3b nagle zamienili\u015bmy si\u0119 z prze\u015bladowanych w prze\u015bladowc\u00f3w, ze s\u0142abych w silnych tyran\u00f3w, i z biednych w bogatych wyzyskiwaczy? W jaki spos\u00f3b te k\u0142amstwa rozesz\u0142y si\u0119 szeroko, bez tego by\u015bmy cokolwiek zyskali lub by nasza sytuacja poprawi\u0142a si\u0119 cho\u0107 o jot\u0119?…”<\/a> [41]<\/a><\/p>\n

* L. Azuri jest pracownikiem naukowym w MEMRI.<\/em><\/p>\n

\n

<\/a> [1]<\/a> \u201cAl-Ahram\u201d (Egipt), 25 lipca 2010.<\/p>\n

<\/a> [2]<\/a> \u201cAl-Ahram Al-Masai\u201d (Egipt), 29 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [3]<\/a> Shumukh Al-Islam forum, 28 sierpnia 2010. Patrz MEMRI JTTM report: ” A Call to Kidnap and Kill Tourists and Christians in Egypt,” 3 wrze\u015bnia 2010, http:\/\/www.memrijttm.org\/content\/en\/blog_personal.htm?id=3763&param=IDTA<\/a> .<\/p>\n

<\/a> [4]<\/a> \u201cAl-Masri Al-Yawm\u201d (Egipt), 2 listopada 2010. Patrz tak\u017ce MEMRI JTTM reports: „ISI Attacks Baghdad Church, Threatens to Attack Christians, Churches Throughout Middle East,” 1 listopada 2010, http:\/\/www.memrijttm.org\/content\/en\/blog_personal.htm?id=3967&param=APT<\/a>; „ISI: Churches, Christian Organizations Are Now Legitimate Targets,” 3 listopada 2010, http:\/\/www.memrijttm.org\/content\/en\/blog_personal.htm?id=3982&param=APT<\/a> .<\/p>\n

<\/a> [5]<\/a> \u201cAl-Shurouq\u201d (Egipt), 4 listopada 2010.<\/p>\n

<\/a> [6]<\/a> Wed\u0142ug \u017ar\u00f3d\u0142a z k\u00f3\u0142 s\u0119dziowskich Egiptu statek w rzeczywisto\u015bci przyby\u0142 z Chin i \u0142adunkiem nie by\u0142y materia\u0142y wybuchowe, ale nielegalny transport rakiet-zabawek do wystrzelenia na zako\u0144czenie Ramadanu. \u201eAl-Ahkbar\u201d (Egipt), 16 sierpnia 2010; \u201cAl-Misriyyoun\u201d (Egipt), 23 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [7]<\/a> \u201cAl-Shurouq\u201d (Egipt), 16 sierpnia 2010; \u201eAl-Misriyyoun\u201d (Egipt), 17 sierpnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [8]<\/a> Organ absolwent\u00f3w Al-Azhar, kt\u00f3ry zosta\u0142 rozwi\u0105zany w 1999 r. wyrokiem s\u0105du za atakowanie umiarkowanego stanowiska \u00f3wczesnego szejka Al-Azharu Muhammada Sayyeda Tantawiego. Front zosta\u0142 za\u0142o\u017cony na nowo rok p\u00f3\u017aniej w Kuwejcie i od tego czasu wyra\u017ca ekstremistyczne opinie w kwestiach religijnych, politycznych i spo\u0142ecznych.<\/p>\n

<\/a> [9]<\/a> www.islamway.com<\/a>, 19 sierpnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [10]<\/a> \u201cAl-Masri Al-Yawm\u201d (Egipt), 15 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [11]<\/a> Werset ten m\u00f3wi: \u201eZaprawd\u0119 blu\u017ani\u0105 ci, kt\u00f3rzy m\u00f3wi\u0105, \u017ce Chrystus syn Marii jest Allahem. Powiedz: Kt\u00f3\u017c ma najmniejsz\u0105 mo\u017cno\u015b\u0107 uczyni\u0107 co\u015b przeciw Allahowi, je\u015bli On zechce zgubi\u0107 Chrystusa, syna Marii, jego Matk\u0119 i wszystkich, kt\u00f3rzy s\u0105 na ziemi? Do Allaha bowiem nale\u017cy kr\u00f3lestwo niebios i ziemi, i tego, co jest mi\u0119dzy nimi. On stwarza to, co chce.
\nAllah jest nad ka\u017cd\u0105 rzecz\u0105 wszechw\u0142adny\u201d.<\/p>\n

<\/a> [12]<\/a> \u201cAl-Masri Al-Yawm\u201d (Egipt), 24 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [13]<\/a> \u201cAl-Gomhouriyya\u201d (Egipt), 24 wrze\u015bnia 2010; \u201eAl-Masri Al-Yawm\u201d (Egipt), 27 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [14]<\/a> \u201cAl-Misriyyoun\u201d (Egipt), 26 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [15]<\/a> 24 wrze\u015bnia 2010, oko\u0142o tysi\u0105ca protestuj\u0105cych demonstrowa\u0142o przed meczetem w Aleksandrii, a 30 wrze\u015bnia tysi\u0105ce protestowa\u0142y w Kairze, \u017c\u0105daj\u0105c postawienia Biszoja przed s\u0105dem i zawieszenia Papie\u017ca Szenoda na jego stanowisku. \u201eAl-Misriyyoun\u201d (Egipt), 1 pa\u017adziernika 2010.<\/p>\n

<\/a> [16]<\/a> Pow\u00f3dztwo wnios\u0142o ponad 100 adwokat\u00f3w, kt\u00f3rzy \u017c\u0105dali przeprowadzenia dochodzenia w sprawie Biszoja za kwestionowanie w\u0142adz egipskich, pod\u017ceganie do fitny<\/em> (konfliktu) i szkodzenie jedno\u015bci narodowej. \u201eAl-Misriyyoun\u201d (Egipt), 20 wrze\u015bnia 2010; \u201cAl-Masri Al-Yawm\u201d (Egipt), 26 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [17]<\/a> \u201cAl-Misriyyoun\u201d (Egipt), 16 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [18]<\/a> \u201cAl-Shurouq\u201d (Egipt), 16, 20 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [19]<\/a> Pierwsza cz\u0119\u015b\u0107 ukaza\u0142a sie w niezale\u017cnej gazecie \u201eAl-Masri Al-Yawm\u201d. Jednak ta gazeta, kt\u00f3rej jednym z w\u0142a\u015bcicieli jest koptyjski przedsi\u0119biorca Naguib Sawiris, postanowi\u0142a nie publikowa\u0107 drugiej cz\u0119\u015bci i ukaza\u0142a sie ona zamiast tego w niezale\u017cnej gazecie \u201eAl-Misriyyoun\u201d.<\/p>\n

<\/a> [20]<\/a> \u201cAl-Misriyyoun\u201d (Egipt), 3 pa\u017adziernika 2010.<\/p>\n

<\/a> [21]<\/a> \u201cAl-Masri Al-Yawm\u201d (Egipt), 21 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [22]<\/a> \u201cAl-Shurouq\u201d (Egipt), 19 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [23]<\/a> \u201cAl-Ahram\u201d (Egipt), 26 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [24]<\/a> \u201cAl-Misriyyoun\u201d (Egipt), 27 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [25]<\/a> www.alarabiya.net<\/a>, 26 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [26]<\/a> \u201cAl-Ahram\u201d (Egipt), 6 pa\u017adziernika 2010.<\/p>\n

<\/a> [27]<\/a> \u201cAl-Ahram Al-Masai\u201d (Egipt), 27wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [28]<\/a> \u201cAl-Ahram\u201d (Egipt), 7 pa\u017adziernika 2010.<\/p>\n

<\/a> [29]<\/a> \u201cAl-Misriyyoun\u201d (Egipt), 21 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [30]<\/a> \u201cAl-Ahram\u201d (Egipt), 28 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [31]<\/a> \u201cAl-Quds Al-Arabi\u201d (Londyn), 14 pa\u017adziernika 2010.<\/p>\n

<\/a> [32]<\/a> \u201cAl-Ahram\u201d (Egipt), 14 pa\u017adziernika 20, 2010.<\/p>\n

<\/a> [33]<\/a> \u201cAl-Ahram\u201d (Egipt), 28 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [34]<\/a> \u201eAl-Masri Al-Yawm\u201d (Egipt), 3 pa\u017adziernika 2010.<\/p>\n

<\/a> [35]<\/a> \u201cAl-Ahram Al-Masai\u201d (Egipt), 13 pa\u017adziernika 2010.<\/p>\n

<\/a> [36]<\/a> \u201cAl-Ahram\u201d (Egipt), 3 listopada 2010.<\/p>\n

<\/a> [37]<\/a> www.alarabiya.net<\/a>, 11 listopada 2010.<\/p>\n

<\/a> [38]<\/a> \u201cAl-Masri Al-Yawm\u201d (Egipt), 4 listopada 2010. W reakcji na gro\u017aby Al-Kaidy prasa rz\u0105du egipskiego na og\u00f3\u0142 przyj\u0119\u0142a linie, \u017ce Egipt nie traktuje tych gr\u00f3\u017ab jako konkretnego zagro\u017cenia swojego bezpiecze\u0144stwa, poniewa\u017c jest w stanie obroni\u0107 si\u0119, ale \u017ce Koptowie s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 ojczyzny i Egipt nie pozwoli nikomu skrzywdzi\u0107 ich ani podwa\u017cy\u0107 jedno\u015bci narodowej. Na przyk\u0142ad Makram Muhammad Ahmad, przewodnicz\u0105cy Egipskiego Zwi\u0105zku Dziennikarzy, napisa\u0142, \u017ce organizacje terrorystyczne zesz\u0142y z prawdziwej drogi islamu, szerz\u0105c konflikty i zniszczenie, i \u017ce w wyniku tego nar\u00f3d egipski nie sympatyzuje z nimi i odpowie si\u0142\u0105, je\u015bli Al-Kaida pope\u0142ni \u201cpomy\u0142k\u0119 swojego \u017cycia\u201d i spr\u00f3buje zaatakowa\u0107 Egipt. \u201eAl-Ahram\u201d (Egipt), 4 listopada 2010.<\/p>\n

<\/a> [39]<\/a> \u201cAl-Gomhouriyya\u201d (Egipt), 27 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [40]<\/a> \u201cRoz Al-Yousef\u201d (Egipt), 18 wrze\u015bnia 2010.<\/p>\n

<\/a> [41]<\/a> www.copts-united.com<\/a>, 24 pa\u017adziernika 2010.<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wprowadzenie W ostatnich miesi\u0105cach rozgorza\u0142y napi\u0119cia mi\u0119dzy muzu\u0142manami a chrze\u015bcijanami w Egipcie w nast\u0119pstwie wielu incydent\u00f3w, w tym demonstracji po znikni\u0119ciu Camilii Szehaty Zacher, \u017cony koptyjskiego biskupa, kt\u00f3ra rzekomo przesz\u0142a na islam i jest przetrzymywana przez Ko\u015bci\u00f3\u0142 Koptyjski; schwytanie rzekomego \u201estatku z broni\u0105\u201d, b\u0119d\u0105cego w\u0142asno\u015bci\u0105 syna funkcjonariusza Ko\u015bcio\u0142a Koptyjskiego, kt\u00f3ry przyby\u0142 do Egiptu w sierpniu […]<\/p>\n","protected":false},"author":25,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[833,835,837,863],"tags":[],"class_list":["post-1453","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-badania-i-analizy","category-archiwum","category-kraje","category-egipt"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1453","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/25"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1453"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1453\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1453"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1453"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1453"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}