{"id":1331,"date":"2010-09-07T00:00:00","date_gmt":"2010-09-07T00:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www2.memri.org\/polaco\/mozliwe-przyspieszenie-nuklearyzacji-swiata-arabskiego-w-wyniku-polityki-prezydenta-obamy-globalnego-rozbrojenia-nuklearnego\/1331"},"modified":"2010-09-07T00:00:00","modified_gmt":"2010-09-07T00:00:00","slug":"mozliwe-przyspieszenie-nuklearyzacji-swiata-arabskiego-w-wyniku-polityki-prezydenta-obamy-globalnego-rozbrojenia-nuklearnego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/mozliwe-przyspieszenie-nuklearyzacji-swiata-arabskiego-w-wyniku-polityki-prezydenta-obamy-globalnego-rozbrojenia-nuklearnego\/1331","title":{"rendered":"Mo\u017cliwe przyspieszenie nuklearyzacji \u015bwiata arabskiego w wyniku polityki prezydenta Obamy globalnego rozbrojenia nuklearnego"},"content":{"rendered":"
\n

Wprowadzenie<\/strong><\/p>\n

Przez ostatnich kilka miesi\u0119cy zachodzi\u0142y bardzo wa\u017cne wydarzenia w polityce nuklearnej USA oraz konsekwencje tej polityki dla Bliskiego Wschodu. W tym tek\u015bcie zbadamy ten rozw\u00f3j sytuacji.<\/p>\n

Zwrot polityki nuklearnej administracji Obamy<\/strong><\/p>\n

Przejmuj\u0105c urz\u0105d prezydencki w 2009 r. prezydent Barack Obama og\u0142osi\u0142 zamiar propagowania swojej wizji globalnego rozbrojenia nuklearnego. 5 kwietnia 2009 r. w Pradze przedstawi\u0142 ambitn\u0105 strategi\u0119 osi\u0105gni\u0119cia tego celu, opart\u0105 na trzech g\u0142\u00f3wnych sk\u0142adnikach: 1) Podj\u0119cie konkretnych krok\u00f3w w kierunku \u015bwiata bez broni nuklearnej przez redukcj\u0119 istniej\u0105cych arsena\u0142\u00f3w broni j\u0105drowej; 2) Wzmocnienie Traktatu o Nierozprzestrzenianiu Broni J\u0105drowej i nie dopuszczanie nowych kraj\u00f3w do zdobycia broni j\u0105drowej; 3) Zapewnienie, \u017ce terrory\u015bci nigdy nie zdob\u0119d\u0105 broni j\u0105drowej. Dla osi\u0105gni\u0119cia tego ostatniego prezydent Obama og\u0142osi\u0142 now\u0105 mi\u0119dzynarodow\u0105 kampani\u0119 zmierzaj\u0105c\u0105 do zabezpieczenia nara\u017conego materia\u0142u nuklearnego na ca\u0142ym \u015bwiecie w ci\u0105gu czterech lat.<\/p>\n

Jako kolejny krok w realizacji tych cel\u00f3w 12 kwietnia 2010 r. prezydent Obama zwo\u0142a\u0142 Szczyt Bezpiecze\u0144stwa Nuklearnego w Waszyngtonie, w kt\u00f3rym uczestniczy\u0142a wi\u0119kszo\u015b\u0107 przyw\u00f3dc\u00f3w wolnego \u015bwiata<\/a> [1]<\/a> .<\/p>\n

W miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej, w maju, zwo\u0142ano w Nowym Jorku Konferencj\u0119 Przegl\u0105dow\u0105 Traktatu o Nierozprzestrzenianiu Broni J\u0105drowej (NPT). W \u015bwietle pragnienia prezydenta Obamy, by wykorzysta\u0107 t\u0119 konferencj\u0119 dla w\u0142asnej wizji i zapewni\u0107 jej sukces \u2013 tj. \u017ce wypracuje ona rezolucj\u0119 przyj\u0119t\u0105 za powszechn\u0105 zgod\u0105 \u2013 jego administracja zmuszona by\u0142a w zamian za tak\u0105 rezolucj\u0119 zgodzi\u0107 si\u0119 na warunki postawione przez kraje arabskie pod przewodnictwem Egiptu na mi\u0119dzynarodow\u0105 presj\u0119 na Izrael i na izolacj\u0119 Izraela przez mi\u0119dzynarodow\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 nuklearn\u0105 <\/a> [2]<\/a> . Kapituluj\u0105c przed presj\u0105 arabsko-egipsk\u0105, administracja Obamy zdecydowa\u0142a ostatecznie nie u\u017cywa\u0107 swojego prawa weta, ale g\u0142osowa\u0107 za ko\u0144cow\u0105 rezolucj\u0105, kt\u00f3ra wzywa\u0142a Izrael do przyst\u0105pienia do NPT i umieszczenia wszystkich swoich instalacji nuklearnych pod rozleg\u0142ymi zabezpieczeniami IAEA<\/a> [3]<\/a> .<\/p>\n

Sam prezydent Obama przyj\u0105\u0142 z rado\u015bci\u0105 t\u0119 rezolucj\u0119 m\u00f3wi\u0105c, \u017ce \u201ezawiera zr\u00f3wnowa\u017cone i praktyczne kroki, kt\u00f3re popchn\u0105 spraw\u0119 nieproliferacji, rozbrojenia nuklearnego i pokojowego u\u017cycia energii nuklearnej, kt\u00f3re s\u0105 krytycznymi filarami globalnego re\u017cimu nieproliferacji”<\/a> [4]<\/a> .<\/p>\n

G\u0142osuj\u0105c za rezolucj\u0105 USA porzuci\u0142y swoj\u0105 tradycyjn\u0105 postaw\u0119 poparcia stanowiska Izraela, \u017ce strefa wolna od broni nuklearnej na Bliskim Wschodzie jest mo\u017cliwa i w istocie, zasadnicza, ale musi obejmowa\u0107 nie tylko bro\u0144 nuklearn\u0105, ale wszelkie rodzaje niekonwencjonalnej broni \u2013 takiej jak bro\u0144 chemiczna i biologiczna, kt\u00f3r\u0105 posiadaj\u0105 s\u0105siedzi Izraela \u2013 a ponadto, \u017ce ten cel mo\u017ce by\u0107 zrealizowany dopiero po osi\u0105gni\u0119ciu wszechstronnego porozumienia pokojowego w tym regionie.<\/p>\n

Poddanie si\u0119 administracji Obamy presji arabskiej i jej odej\u015bcie od wieloletniej polityki USA zosta\u0142o uznane w Izraelu za zagro\u017cenie dla jego bezpiecze\u0144stwa i Izrael za\u017c\u0105da\u0142 naprostowania sytuacji. Administracja zgodzi\u0142a si\u0119; gdy tylko ko\u0144cz\u0105ca konferencj\u0119 rezolucja zosta\u0142a przyj\u0119ta, przedstawiciele administracji pospiesznie wydali o\u015bwiadczenia, maj\u0105ce z\u0142agodzi\u0107 wp\u0142yw g\u0142osowania USA na stosunki Izrael-USA. Na przyk\u0142ad 28 maja doradca prezydenta Obamy ds. bezpiecze\u0144stwa narodowego, genera\u0142 James Jones, powiedzia\u0142, \u017ce USA ubolewaj\u0105 nad decyzj\u0105 wymienienia wy\u0142\u0105cznie Izraela w sekcji dokumentu NPT dotycz\u0105cym Bliskiego Wschodu i \u017ce USA pozostaj\u0105 zobowi\u0105zane do zachowania bezpiecze\u0144stwa Izraela<\/a> [5]<\/a> .<\/p>\n

Istotniejsze wycofanie si\u0119 nast\u0105pi\u0142o podczas wizyty premiera Izraela Benjamina Netanjahu w Waszyngtonie 6 lipca. Izraelska gazeta \u201eHaaretz\u201d donios\u0142a, \u017ce w rozmowach od czasu konferencji Amerykanie wyja\u015bniali, \u017ce ta decyzja by\u0142a \u201epomy\u0142k\u0105\u201d i \u017ce \u201ew celu wyja\u015bnienia postawy administracji w kwestii izraelskiej broni nuklearnej, zdecydowano \u017ce \u2013 we wsp\u00f3\u0142pracy z Izraelem \u2013 pewne szczeg\u00f3\u0142y porozumienia na wysokim szczeblu [o statusie nuklearnej niejednoznaczno\u015bci Izraela] mi\u0119dzy dwoma stronami, osi\u0105gni\u0119tego w latach 1960., zostan\u0105 wreszcie ujawnione”<\/a> [6]<\/a> . Bia\u0142y Dom wyda\u0142 specjalne og\u0142oszenie prasowe stwierdzaj\u0105ce: \u201ePrezydent Obama powiedzia\u0142 premierowi [Netanjahu], \u017ce uznaje, i\u017c Izrael musi zawsze mie\u0107 zdolno\u015b\u0107 obrony, samodzielnej, przed ka\u017cdym zagro\u017ceniem lub mo\u017cliw\u0105 kombinacj\u0105 zagro\u017ce\u0144 i \u017ce tylko Izrael mo\u017ce okre\u015bla\u0107 swoje potrzeby obronne”<\/a> [7]<\/a> .<\/p>\n

Wraz z tym publicznym o\u015bwiadczeniem Obama skr\u0119ci\u0142 z powrotem do d\u0142ugotrwa\u0142ej polityki ameryka\u0144skiej. Jednak w okoliczno\u015bciach, w jakich to o\u015bwiadczenie zosta\u0142o wyg\u0142oszone \u2013 tj. aby sprostowa\u0107 g\u0142os USA za rezolucj\u0105 Konferencji Przegl\u0105dowej NPT, kt\u00f3ra izolowa\u0142a Izrael \u2013 o\u015bwiadczenie Obamy stanowi publiczne i wyra\u017ane potwierdzenie specjalnego statusu nuklearnego Izraela. O\u015bwiadczenie wyra\u017ca gwarancje USA dla istnienia i bezpiecze\u0144stwa Izraela i dla zachowania uprzywilejowanego statusu nuklearnego Izraela na Bliskim Wschodzie. Prezydent Obama poszed\u0142 jeszcze dalej, uznaj\u0105c tak\u017ce prawo Izraela do odstraszania \u2013 tj., \u017ce Izrael jest uprawniony do posiadania w\u0142asnych zdolno\u015bci odstraszania strategicznego. Tak wi\u0119c tym o\u015bwiadczeniem prezydent Obama zako\u0144czy\u0142 er\u0119 niejednoznaczno\u015bci nuklearnej Izraela.<\/p>\n

W rezultacie o\u015bwiadczenie Bia\u0142ego Domu po spotkaniu z Netanjahu, tj., \u017ce USA nie tknie izraelskiej polityki niejednoznaczno\u015bci nuklearnej, nie znaczy nic, poniewa\u017c prezydent Obama ju\u017c uzna\u0142 status nuklearny Izraela i jego prawo do zachowania go.<\/p>\n

Wnioski i konsekwencje<\/strong><\/p>\n

Dzia\u0142ania administracji Obamy w ostatnich miesi\u0105cach w sprawach nuklearnych, skierowane na wspieranie wizji i polityki globalnego rozbrojenia nuklearnego, mia\u0142y dok\u0142adnie odwrotny skutek. W swoich staraniach o propagowanie globalnego rozbrojenia nuklearnego Obama wysun\u0105\u0142 na pierwszy plan to, co USA przez czterdzie\u015bci lat potrafi\u0142y tonowa\u0107 i marginalizowa\u0107 \u2013 uznanie i partnerstwo USA wobec izraelskiej polityki niejednoznaczno\u015bci w sprawie nuklearnej. Przez otwarte przyznanie tego, co o\u015bmiu poprzednich prezydent\u00f3w uznawa\u0142o dyskretnie \u2013 tj. \u017ce Izrael potrzebuje zdolno\u015bci nuklearnej dla obrony samego swojego istnienia \u2013 prezydent Obama zako\u0144czy\u0142 status Izraela niejednoznaczno\u015bci nuklearnej.<\/p>\n

Ta sytuacja doprowadzi\u0142a do wzmo\u017conych \u017c\u0105da\u0144 nuklearyzacji wiod\u0105cych kraj\u00f3w arabskich, kt\u00f3re czuj\u0105 si\u0119 zagro\u017cone zar\u00f3wno przez Izrael, jak przez Iran \u2013 i mo\u017ce sko\u0144czy\u0107 si\u0119 przyspieszonymi posuni\u0119ciami w tym kierunku.<\/p>\n

*A. Savyon jest dyrektorem Iranian Media Project.<\/em><\/p>\n

\n

<\/a> [1]<\/a> Celami szczytu 12 kwietnia 2009 r. by\u0142y: \u201cDyskusja o naturze zagro\u017cenia i rozwini\u0119ciu krok\u00f3w, kt\u00f3re mo\u017cna podj\u0105\u0107 razem dla zabezpieczenia nara\u017conych materia\u0142\u00f3w, zwalczania szmuglu nuklearnego oraz odstraszenia, odkrycia i przeszkodzenia pr\u00f3bom nuklearnego terroryzmu\u201d; i \u201cporozumienie co do wsp\u00f3lnego komunikatu zobowi\u0105zuj\u0105cego do wysi\u0142k\u00f3w osi\u0105gni\u0119cia najwy\u017cszych poziom\u00f3w bezpiecze\u0144stwa nuklearnego, kt\u00f3re jest zasadnicze dla bezpiecze\u0144stwa mi\u0119dzynarodowego, jak r\u00f3wnie\u017c dla rozwoju i szerzenia pokojowej energii j\u0105drowej na ca\u0142ym \u015bwiecie\u201d. http:\/\/www.america.gov\/st\/peacesec-english\/2010\/April\/20100406143850zjsredna0.789776.html<\/a> .<\/p>\n

<\/a> [2]<\/a> Patrz MEMRI Inquiry and Analysis No. 617, „The New UNSC Iran Sanctions Resolution \u2013 Main Ramifications,” June 22, 2010, http:\/\/www.memri.org\/report\/en\/0\/0\/0\/0\/0\/0\/4394.htm<\/a> .<\/p>\n

<\/a> [3]<\/a> http:\/\/www.un.org\/ga\/search\/view_doc.asp?symbol=NPT\/CONF.2010\/50%20%28VOL.I%29<\/a> .<\/p>\n

<\/a> [4]<\/a> http:\/\/www.america.gov\/st\/peacesec…\/20100601133524esnamfuak0.697735.html<\/a> .<\/p>\n

<\/a> [5]<\/a> http:\/\/www.america.gov\/st\/peacesec-english\/2010\/June\/20100601133524esnamfuak0.697735.html<\/a><\/p>\n

<\/a> [6]<\/a> \u201cHaaretz\u201d (Izrael), 8 lipca 2010 http:\/\/www.haaretz.com\/print-edition\/news\/obama-administration-israel-has-right-to-nuclear-capability-for-deterrence-purposes-1.300652<\/a> .<\/p>\n

<\/a> [7]<\/a> http:\/\/www.whitehouse.gov\/the-press-office\/readout-presidents-meeting-with-prime-minister-netanyahu-israel-0<\/a> .<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wprowadzenie Przez ostatnich kilka miesi\u0119cy zachodzi\u0142y bardzo wa\u017cne wydarzenia w polityce nuklearnej USA oraz konsekwencje tej polityki dla Bliskiego Wschodu. W tym tek\u015bcie zbadamy ten rozw\u00f3j sytuacji. Zwrot polityki nuklearnej administracji Obamy Przejmuj\u0105c urz\u0105d prezydencki w 2009 r. prezydent Barack Obama og\u0142osi\u0142 zamiar propagowania swojej wizji globalnego rozbrojenia nuklearnego. 5 kwietnia 2009 r. w Pradze […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[825,833,835,836],"tags":[],"class_list":["post-1331","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-reformy-w-swiecie-arabskim-i-muzulmanskim","category-badania-i-analizy","category-archiwum","category-tematy"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1331","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1331"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1331\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1331"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1331"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1331"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}