{"id":1263,"date":"2010-08-02T00:00:00","date_gmt":"2010-08-02T00:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www2.memri.org\/polaco\/antyrzadowe-karykatury-w-prasie-tureckiej\/1263"},"modified":"2010-08-02T00:00:00","modified_gmt":"2010-08-02T00:00:00","slug":"antyrzadowe-karykatury-w-prasie-tureckiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/antyrzadowe-karykatury-w-prasie-tureckiej\/1263","title":{"rendered":"Antyrz\u0105dowe karykatury w prasie tureckiej"},"content":{"rendered":"


\n


\n

Od doj\u015bcia do w\u0142adzy partii AKP turecki premier Recep Tayyip Erdogan [wielokrotnie] pozywa\u0142 do s\u0105du r\u00f3\u017cnych dziennikarzy, polityk\u00f3w, pisarzy i prywatnych obywateli, kt\u00f3rzy krytykowali jego dzia\u0142ania i polityk\u0119 jego rz\u0105du. Prawnicy Erdogana argumentowali, \u017ce ci krytycy zniewa\u017cali go przez u\u017cycie \u201eszkaluj\u0105cego j\u0119zyka\u201d, naruszali jego prawa i powodowali szkody psychiczne.
\n

Tureccy karykaturzy\u015bci, kt\u00f3rzy kpili z Erdogana, tak\u017ce dostali swoj\u0105 porcj\u0119 wezwa\u0144 do s\u0105du. 9 maja 2004 r. Musa Kart, karykaturzysta gazety \u201cCumhuriyet\u201d, skrytykowa\u0142 stanowisko Erdogana w sprawie religijnych szk\u00f3\u0142 zawodowych znanych jako szko\u0142y Imama Hatipa. Po doj\u015bciu do w\u0142adzy Erdogan, absolwent jednej z takich szk\u00f3\u0142, obieca\u0142 podnie\u015b\u0107 ich status akademicki. Jego rz\u0105d wype\u0142ni\u0142 t\u0119 obietnic\u0119 przez zr\u00f3wnanie ich z innymi liceami w liczeniu punkt\u00f3w na dostanie si\u0119 na uniwersytet, ale t\u0119 decyzj\u0119 odrzuci\u0142 najwy\u017cszy s\u0105d administracyjny Turcji. Kart zareagowa\u0142 na t\u0119 spraw\u0119, rysuj\u0105c premiera jako kota zapl\u0105tanego w k\u0142\u0119bek we\u0142ny, symbolizuj\u0105cy szko\u0142y Imama Hatipa. W wyniku dosta\u0142 pozew i zosta\u0142 skazany za \u201epubliczne upokorzenie\u201d Erdogana na zap\u0142acenie odszkodowania w wysoko\u015bci 5 tysi\u0119cy lira za szkody psychiczne, chocia\u017c wyrok ten zosta\u0142 p\u00f3\u017aniej obalony przez S\u0105d Najwy\u017cszy[1]<\/A> .
\n



\nErdogan: „Nie tw\u00f3rz napi\u0119cia, obiecali\u015bmy, \u017ce rozwi\u0105\u017cemy ten problem!\u201d <\/I>

\n\u201cCumhuriyet\u201d, <\/I>9 maja 2004
\n

O\u015bmiu karykaturzyst\u00f3w z politycznego tygodnika rysunkowego \u201cPenguen\u201d zaprotestowa\u0142o przeciwko temu incydentowi, publikuj\u0105c na ok\u0142adce karykatur\u0119 zatytu\u0142owan\u0105 \u201cKr\u00f3lestwo Tayyip\u00f3w\u201d, na kt\u00f3rej premier pokazany jest jako rozmaite zwierz\u0119ta. Erdogan pozwa\u0142 w\u0142a\u015bciciela pisma, Erdila Yasaroglu do s\u0105du za t\u0119 karykatur\u0119, \u017c\u0105daj\u0105c odszkodowania 40 tysi\u0119cy lira za szkody psychiczne [2]<\/A> .
\n



\n\u201cPenguen\u201d (Turcja), 24 lutego 2005
\n

\u201cPenguen\u201dkontynuowa\u0142 publikacj\u0119 karykatur krytycznych wobec rz\u0105du. Poni\u017cej jest jeszcze kilka przyk\u0142ad\u00f3w:
\n



\nTytu\u0142: „11 ludzi ginie w zamachu terrorystycznym na posterunek policji w Hakkari [w po\u0142udniowowschodniej Turcji]\u201d.

\nErdogan: „Doktorze, jestem zdezorientowany. Czasami stwierdzam, \u017ce broni\u0119 Iranu\u2026 A czasami czuj\u0119 si\u0119 jak Arab\u201d.

\nLekarz, podnosz\u0105c map\u0119 Turcji: \u201cAle co pan widzi na tym obrazie?\u201d

\nErdogan: „Och, ca\u0142kiem o tym zapomnia\u0142em”.<\/I>
\n

\u201cPenguen\u201d(Turcja), 5 lipca 2010

\n

\nTytu\u0142: „Erdogan zjecha\u0142 media tureckie za twierdzenia, \u017ce Turcja zmienia o\u015b swojej polityki zagranicznej i zbli\u017ca si\u0119 do \u015bwiata arabskiego\u201d.

\nLekarz: „Mo\u017ce pan odczuwa\u0107 zmian\u0119 osi. Prosz\u0119 powstrzyma\u0107 si\u0119 od powa\u017cnych przem\u00f3wie\u0144 i odpocz\u0105\u0107\u2026\u201d <\/I>
\n

\u201ePenguen\u201d(Turcja), 24 czerwca 2010
\n



\nTytu\u0142: „Dyskusja o 10 przykazaniach coraz gor\u0119tsza!

\nSzef [partii opozycyjnej] <\/I>CHP<\/I>, Kemal Kilicdaroglu, odpowiedzia\u0142 na stwierdzenie tureckiego premiera, kt\u00f3ry zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 do Izraela, cytuj\u0105c sz\u00f3ste przykazanie \u2018Nie bedziesz zabija\u0142\u2019. Kilicdaroglu powiedzia\u0142 Erdoganow: \u00d3sme przykazanie brzmi \u2018Nie b\u0119dziesz krad\u0142\u2019 a dziewi\u0105te przykazanie brzmi \u2018Nie b\u0119dziesz k\u0142ama\u0142\u2019\u201d

\nKilicdaroglu: „Recep Bej, dziesi\u0105te przykazanie brzmi 'Nie b\u0119dziesz k\u0142ama\u0142'”.

\nErdogan: „I ty masz mnie uczy\u0107 Biblii?”

\nMoj\u017cesz (po\u015brodku): „Nie liczcie na mnie, \u017ce przerw\u0119 walk\u0119\u2026\u201d <\/I>
\n

\u201cPenguen\u201d(Turcja), 22 czerwca 2010
\n

Karykatura poni\u017cej krytykuje niedawne poprawki konstytucyjne przedstawione przez partie rz\u0105dz\u0105c\u0105.

\n

\nErdogan do Einstein: „Twoja praca jest \u0142atwiejsza ni\u017c moja. My\u015bl\u0119, \u017ce rozbicie konstytucji jest trudniejsze ni\u017c rozbicie atomu\u2026\u201d <\/I>
\n

\u201ePenguen\u201d(Turcja), 30 kwietnia 2010
\n



\nTytu\u0142: Bezrobocie w\u015br\u00f3d m\u0142odzie\u017cy wynosi 24,4%; jeden na czterech jest bez pracy.

\nErdogan: „Hej, co\u015b wzrasta [w tym kraju]?!” „\u0179le odczyta\u0142em wykres?…\u201d <\/I>
\n

\u201cPenguen\u201d(Turcja), 1 marca 2010
\n

<\/I>
\n

Tytu\u0142: „Pakista\u0144ski premier Gilani powiedzia\u0142: 'Chcieliby\u015bmy dowiedzie\u0107 si\u0119 o waszych szko\u0142ach religijnych Imam Hatip. Mo\u017cemy naprawi\u0107 b\u0142\u0119dy naszej edukacji religijnej, u\u017cywaj\u0105c ich jako modelu\u2019 Premier Erdogan odpowiedzia\u0142: \u2018Sam uko\u0144czy\u0142em jedn\u0105 z takich szk\u00f3\u0142\u2019\u201d

\nErdogan: „Da\u0142em przyk\u0142ad\u2026\u201d

\nGilani: „Tak, tak\u2026 Jaki jest nast\u0119pny temat?” <\/I>
\n

\u201cPenguen\u201d(Turcja), 5 listopada 2009
\n

Poni\u017csza karykatura odnosi si\u0119 do stanowiska Erdogana wobec zamieszek w Sinkiangu. W lipcu 2009 r. dziesi\u0105tki muzu\u0142ma\u0144skich Ujgur\u00f3w zosta\u0142o zabitych w mie\u015bcie Urumki, stolicy chi\u0144skiej prowincji Sinkiand, w gwa\u0142townych starciach z chi\u0144sk\u0105 policj\u0105 i miejscowymi Chi\u0144czykami Han. Erdogan nazwa\u0142 zabicie Ujgur\u00f3w, kt\u00f3rych wielu w Turcji uwa\u017ca za Turk\u00f3w-muzu\u0142man\u00f3w, \u201eludob\u00f3jstwem\u201d.
\n



\nTytu\u0142: „Premier Erdogan, kt\u00f3ry nazwa\u0142 masakr\u0119 ujgurskich Turk\u00f3w \u2018ludob\u00f3jstwem\u2019, rozdawa\u0142 zabawki wyprodukowane w Chinach dzieciom w Anatolii\u201d.

\nZabawka: „To jest ludob\u00f3jstwo!…”

\nM\u0119\u017cczyzna: „Produkujemy je tanio w Chinach\u2026”<\/I>
\n

\u201cPenguen\u201d(Turcja), 25 lipca 2009
\n

Podczas \u015awiatowego Forum Ekonomicznego w Davos 29 stycznia 2009 r. Erdogan poprosi\u0142 moderatora o \u201cjedn\u0105 minut\u0119\u201d, \u017ceby doko\u0144czy\u0107 odpowied\u017a na przem\u00f3wienie izraelskiego premiera Szimona Peresa. Odmowa moderatora spowodowa\u0142a, \u017ce Erdogan wymaszerowa\u0142 w prote\u015bcie z konferencji. Po tym incydencie \u201ejedna minuta\u201d Erdogana sta\u0142a si\u0119 kluczowym zwrotem w Turcji, wyst\u0119puj\u0105c w demonstracjach i przem\u00f3wieniach, jak r\u00f3wnie\u017c w dowcipach, karykaturach i nawet w reklamach.
\n


\n

Tytu\u0142: „Student, kt\u00f3ry zdoby\u0142 pierwsze miejsce na egzaminach wst\u0119pnych na uniwersytet, powiedzia\u0142, \u017ce pisa\u0142 swoje notatki na \u015bcianie\u201d.

\n<\/I>Erdogan: „Na co si\u0119 gapisz? Studiuj\u0119 angielski!…\u201d <\/I>
\n

\u201cPenguen\u201d(Turcja), 22 lipca 2009
\n


\n

Krytyka uleg\u0142o\u015bci rzadu wobec USA <\/B>
\n

Tytu\u0142: „Premier Erdogan, kt\u00f3ry po przyj\u0119ciu przez Kongres USA projektu ustawy o ludob\u00f3jstwie Ormian powiedzia\u0142: \u2018Nie pojad\u0119 do USA\u2019, nie m\u00f3g\u0142 czeka\u0107 i pojecha\u0142 do USA na szczyt w sprawie bezpiecze\u0144stwa nuklearnego\u201d.

\nErdogan: „Nie, wi\u0119cej nie przyjad\u0119…”

\nNa ulotce: „Bezpiecze\u0144stwo nuklearne”<\/I>
\n

\u201cPenguen\u201d(Turcja), 21 kwietnia 2010
\n



\n<\/I>Tytu\u0142: „Minister spraw zagranicznych Ahmet Davutoglu mia\u0142 d\u0142ug\u0105 rozmow\u0119 z Sekretarzem Stanu USA Hilary Clinton o sprawach regionu\u201d.

\nDavutoglu: „Aha, tak, okay\u2026 aha\u2026 Rozumiem\u2026 co?… Okay\u2026 tak\u2026 aha\u2026 tak, okay\u2026”<\/I>
\n

\u201cPenguen\u201d(Turcja), 9 wrze\u015bnia 2009
\n

Krytyka prezydenta Abdullaha Gula<\/B>
\n

7 czerwca 2010, turecki prezydent Abdullah Gul i azerbejd\u017ca\u0144ski prezydent Ilham Alijew podpisali porozumienie o dostawie gazu z Azerbejd\u017canu do Turcji. Na karykaturze poni\u017cej Gul i Alijew spiskuj\u0105, \u017ceby ustali\u0107 problem cen gazu przez oszukanie spo\u0142ecze\u0144stwa.
\n



\nTytu\u0142: „Po spotkaniu turecki prezydent Abdullah Gul i przyw\u00f3dca Azer\u00f3w Alijew osi\u0105gn\u0119li porozumienie w sprawie cen gazu naturalnego\u201d.

\nGul: „Nasza taktyka pozostaje taka sama: obni\u017camy cen\u0119 w lecie i podnosimy w zimie\u2026 b\u0119dzie wspaniale\u2026\u201d <\/I>
\n

\u201cPenguen\u201d(Turcja), 18 czerwca 2010
\n

Krytyka tureckich medi\u00f3w i cenzury wewn\u0119trznej <\/B>
\n



\n<\/B>Tytu\u0142: „Minister transportu Binali Yildirim zareagowa\u0142 ostro na krytyk\u0119 cenzury internetowej, m\u00f3wi\u0105c: \u201cCzy ten kraj b\u0119dzie rz\u0105dzony przez Google?\u201d

\n<\/I>Yildirim: „Maszyny nie b\u0119da nami d\u0142u\u017cej rzadzi\u0142y. Hasta la vista, Google\u2026<\/I>”
\n

\u201cPenguen\u201d(Turcja), 15 czerwca 2010
\n

Najwi\u0119ksza turecka firma medialna, Dogan Media Group, jest celem cz\u0119stych atak\u00f3w Erdogana za krytyk\u0119 rz\u0105d\u00f3w partii AKP. W lutym 2009 r. na firm\u0119 na\u0142o\u017cono grzywn\u0119 w wysoko\u015bci niemal 500 milion\u00f3w dolar\u00f3w za rzekome zbyt p\u00f3\u017ane wp\u0142acenie podatk\u00f3w, kt\u00f3re to posuni\u0119cie wielu uwa\u017ca\u0142o za pr\u00f3b\u0119 zamkni\u0119cia jej ust. W nast\u0119pstwie tego wydarzenia za\u0142o\u017cyciel i dyrektor zarz\u0105du firmy, Aydin Dogan, zrezygnowa\u0142 ze stanowiska i zast\u0105pi\u0142a go jego c\u00f3rka, Arzuhan Yalcindag. R\u00f3wnie\u017c ona znana jest z krytycznego stosunku do rz\u0105du Erdogana. W 2008 r. powiedzia\u0142a przemawiaj\u0105c przed George Marshall Foundation w USA, \u017ce Turcja zamieni\u0142a si\u0119 w \u201erepublik\u0119 strachu\u201d i \u017ce nie ma tam \u017cadnej wolno\u015bci s\u0142owa [3]<\/A>
\n



\nTytu\u0142: „C\u00f3rka Aydina Dogana, Arzuhan Yalcindag, zast\u0119puje ojca po jego rezygnacji jako dyrektor zarz\u0105du Dogan Group.”

\nArzuhan Yalcindag do Erdogan: „Nie uderzy pan kobiety, prawda?…”<\/I>
\n

\u201cPenguen\u201d (Turcja), 16 stycznia 2010
\n



\nTytu\u0142: „[Turcja], kraj, w ktorym premier m\u00f3wi spo\u0142ecze\u0144stwu, \u017ceby nie kupowa\u0142o pewnych gazet, obchodzi \u2018101 lat wolnej prasy\u2019\u201d.

\nErdogan: „No dalej, kup, kup\u2026 Nie patrz\u0119, dzisiaj mo\u017cesz wybra\u0107, co chcesz. Ale nie przesad\u017a\u2026\u201d <\/I>

\n


\n

[1]<\/A> \u201cRadikal\u201d (Turcja), 18 listopada 2006.
\n

[2]<\/A> \u201cHurriyet\u201d (Turcja), 18 maja 2005.
\n

[3]<\/A> \u201cHabervakim\u201d (Turcja), 8 pa\u017adziernika 2009.
\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Od doj\u015bcia do w\u0142adzy partii AKP turecki premier Recep Tayyip Erdogan [wielokrotnie] pozywa\u0142 do s\u0105du r\u00f3\u017cnych dziennikarzy, polityk\u00f3w, pisarzy i prywatnych obywateli, kt\u00f3rzy krytykowali jego dzia\u0142ania i polityk\u0119 jego rz\u0105du. Prawnicy Erdogana argumentowali, \u017ce ci krytycy zniewa\u017cali go przez u\u017cycie \u201eszkaluj\u0105cego j\u0119zyka\u201d, naruszali jego prawa i powodowali szkody psychiczne. Tureccy karykaturzy\u015bci, kt\u00f3rzy kpili z Erdogana, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[824,835,837,843],"tags":[],"class_list":["post-1263","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-specjalne-komunikaty","category-archiwum","category-kraje","category-turcja"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1263","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1263"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1263\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1263"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1263"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www2.memri.org\/polish\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1263"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}